Τweets του Ρώσου καθηγητή Σεργκέι Ρατζένκο επιβεβαιώνουν τη στενή σχέση που υπήρχε για αρκετά χρόνια μεταξύ του ΚΚΕ και της Σοβιετικής Eνωσης.
Ο ιστορικός κ. Ρατζένκο, ο οποίος το 2021 έγινε ο Wilson E. Schmidt Distinguished Professor του Johns Hopkins School of Advanced International Studies και γράφει ένα βιβλίο για τον Ψυχρό Πόλεμο, δημοσίευσε στον προσωπικό του λογαριασμό στο Twitter τέσσερα έγγραφα που, όπως έγραψε, αποχαρακτηρίστηκαν πρόσφατα στη Ρωσία.
Τρία από τα τέσσερα έγγραφα, τα οποία η «Καθημερινή» μετέφρασε, είναι μια αναφορά από έναν Σοβιετικό αντισυνταγματάρχη στην Ελλάδα, μία λίστα του οπλισμού που οι Σοβιετικοί έστειλαν στους Eλληνες αντάρτες, και μια αναφορά από τον Βιάτσεσλαβ Μολότοφ, ο οποίος τότε ήταν ο υπουργός Εξωτερικών της Σοβιετικής Ενωσης, στον γενικό γραμματέα της Κεντρικής Επιτροπής του Κομμουνιστικού Κόμματος Σοβιετικής Ενωσης, Ιωσήφ Στάλιν.
Στην σελίδα που ανήρτησε ο καθηγητής Ράντσενκο φαίνεται η συγκλονιστική επιστολή, με ημερομηνία 7 Ιουλίου 1948, στην οποία ο Μάρκος Βαφειάδης (Δημοκρατικός Στρατός) και ο Νίκος Ζαχαριάδης (γ.γ. του ΚΚΕ), ζητούν βοήθεια από το Κομμουνιστικό Κόμμα της Σοβιετικής Ενωσης ώστε να επιτευχθεί «η μίνιμουμ επιβίωση να αποσπάσουμε ένα σοβαρό κομμάτι από τη Βόρειο Ελλάδα».
Σύμφωνα με τα έγγραφα που δημοσίευσε ο ιστορικός, η Σοβιετική Ενωση προμήθευε με γερμανικά όπλα τους άνδρες του Δημοκρατικού Στρατού, αν και με τη Διάσκεψη της Γιάλτας το 1945 η Μόσχα είχε συμφωνήσει πως η Ελλάδα μεταπολεμικά θα ανήκε στην δυτική σφαίρα επιρροής. Σύμφωνα με την αναφορά του Μολότοφ στον Στάλιν, η ΕΣΣΔ έστελνε όπλα από το απόθεμα των Ναζί και όχι σοβιετικής προέλευσης ώστε να μην μπορεί να αποδειχτεί ότι παρείχε ενίσχυση στο ΚΚΕ. Στα αποχαρακτηρισμένα έγγραφα υπάρχει αναφορά πως η ΕΣΣΔ παρείχε και οικονομική στήριξη ύψους 100.000 δολαρίων προς το ΚΚΕ.
Το πρώτο έγγραφο αναφέρει τι λέει ο Σοβιετικός αντισυνταγματάρχης για την υποδοχή των σοβιετικών αξιωματικών από τον κόσμο:
«Ο κόσμος λαχταρούσε να μας δει, έτρεχε γρήγορα προς το μέρος μας», γράφει ο Σοβιετικός αντισυνταγματάρχης, που σύμφωνα με τον κ. Ρατζένκο ονομαζόταν Νετσάεβ. «Αγκάλιαζαν τα αυτοκίνητά μας, χειροκροτούσαν και φώναζαν: "Ζήτω η Σοβιετική Ρωσία! Ζήτω ο Κόκκινος Στρατός! Ζήτω οι Σύμμαχοι!», και περιγράφει την υποδοχή στο Σιδηρόκαστρο και σε πόλεις όπως η Καβάλα, η Δράμα και η Κομοτηνή.
An interesting read: a Soviet lieutenant colonel reports from Greece on the local population's reaction to Soviet officers. [In Russian]. pic.twitter.com/FMdjpMI1OI
Όσον αφορά τη λίστα του οπλισμού, η οποία χρονολογείται το 1947, την πρώτη χρονιά του ελληνικού εμφυλίου, ο κ. Ρατζένκο τονίζει πως πρώτον, ο εξοπλισμός που στάλθηκε στους Ελληνες κομμουνιστές είχε εγκριθεί από τον Στάλιν, και δεύτερον, ήταν γερμανικός. Και αυτό γιατί οι σοβιετικοί δεν ήθελαν να βρεθούν σοβιετικά όπλα από τον εθνικό στρατό και να γίνει ευρύτερα γνωστή η εμπλοκή τους στον ελληνικό εμφύλιο.
Στη λίστα αναφέρονται τα διάφορα όπλα που είναι διαθέσιμα προς παράδοση και αναγράφονται τουφέκια, καραμπίνες, οπλοπολυβόλα, φυσίγγια, πυροβόλα των 37 χιλιοστών και βλήματα γι αυτά, αντιαεροπορικά πυροβόλα και περίστροφα.
On the subject of external support of domestic insurgencies. A list of equipment supplied by the Soviets to the Greek Communists in 1947 (approved by Stalin). Interesting that all of the equipment was of German origin (presumably to disclaim any Soviet responsibility). pic.twitter.com/Xlrz0c7nUl
Το τρίτο έγγραφο αφορά μια επιστολή του Υπουργού Εξωτερικών της ΕΣΣΔ Βιατσεσλάβ Μόλοτοφ προς τον Ιωσήφ Στάλιν στην οποία γράφει:
«Τα αιτήματα του Ζαχαριάδη, πλην των δύο παρακάτω σημείων, ικανοποιήθηκαν πλήρως». Τα σημεία αυτά αφορούν 60 ορεινά πυροβόλα που είχε ζητήσει ο τότε ηγέτης του ΚΚΕ, Νίκος Ζαχαριάδης, «τα οποία», λέει ο Μολότοφ, «δεν έχουμε, αποστέλλονται ισάριθμα γερμανικά αντιαρματικά πυροβόλα των 37 χιλιοστών και οβίδες για αυτά», συμπληρώνοντας πως «παρόμοια πυροβόλα είχαν ήδη σταλεί στους Ελληνες και έμειναν ικανοποιημένοι».Στη συνέχεια, ενημερώνει τον Στάλιν πως «δεν υπάρχει δυνατότητα να ικανοποιηθεί το αίτημα για βοήθεια σε υποδήματα και ρουχισμό, λόγω έλλειψης στολών και υποδημάτων ξένων προδιαγραφών και ότι 100 χιλιάδες δολάρια θα σταλούν στον Ζαχαριάδη, μέσω του συντρόφου Σούσλοφ».
Fascinating stuff being declassified in Moscow. Check out this report from Molotov to Stalin on the weapons the USSR was supplying to the Greek Communists (who were then engaged in a civil war). pic.twitter.com/xDZS5ahlur
Το τέταρτο έγγραφο, είναι η επιστολή των Μάρκου Βαφειάδη και Νίκου Ζαχαριάδη, οι οποίοι ζητούν να μην κλείσουν τα σύνορα με την Αλβανία:
«Το ταξίδι του σ. Ζαχαριάδη σε σας με την κατανόηση και τη βοήθεια που δείξατε προς την υπόθεσή μας, στερέωσε ακόμα πιο πολύ την πίστη μας και την απόφασή μας να χτυπήσουμε εξοντωτικά το μοναρχοφασισμό και να δυσκολέψουμε πιο πολύ τις επιδιώξεις του αμερικάνικου ιμπεριαλισμού στη χώρα μας», γράφουν οι δύο κομμουνιστές ηγέτες, ζητώντας από τους Σοβιετικούς να τους δώσουν 15 μέρες προθεσμία«οι Αλβανοί σύντροφοι», να παραλάβουν σε αυτές τις δύο εβδομάδες όλα τα υλικά από τη Σοβιετική Ενωση, «τις άλλες λαϊκές δημοκρατίες και όσα έχουμε αποθηκευμένα στην Αλβανία και Γιουγκοσλαβία, να μην κλείσουν τα σύνορα για τραυματίες που μπορούν να καταφεύγουν στην Αλβανία και σαν πολιτικοί φυγάδες και "να εξεταστεί η δυνατότητα της διατήρησης ενός καναλιού για τη βόρεια Πίνδο. Επειδή η κατάσταση είναι σοβαρή», γράφουν κλείνοντας, «θα θέλαμε σύντομα απάντηση προφορικά».
Of possible interest to Greek followers. A letter from Nikos Zachariadis to the Soviet leadership, marking a crucial turning point in the Greek Civil War. From recently declassified Soviet archival records. pic.twitter.com/VCgkU5EuNi
Πώς η κρίση στην Ανατολική Μεσόγειο, η στάση της κυβέρνησης και η μετατόπιση της κοινής γνώμης επαναφέρουν το δίλημμα της κυβερνησιμότητας στο επίκεντρο της πολιτικής σκηνής
Η στάση του Ισπανού πρωθυπουργού στην επίθεση των ΗΠΑ - Ισραήλ εναντίον Ιράν μπορεί να είναι «σωστή» ή «λάθος» αναλόγως του αποτελέσματος. Όμως αυτό δεν σημαίνει κάτι για τη στάση της ελληνικής κυβέρνησης
17°
