- CITY GUIDE
- PODCAST
-
24°
Ο Έλληνας που έφτιαξε στα Εμιράτα διαστημικό σκάφος για μια αποστολή σε αστεροειδή
Ο Δρ. Ηλίας Τσουτσάνης μιλά για τα αυτόνομα σμήνη drones, την τεχνητή νοημοσύνη και τις τεχνολογικές φιλοδοξίες των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων
Δώδεκα χρόνια στο Άμπου Ντάμπι, στην καρδιά ενός κράτους που επενδύει δισεκατομμύρια στο μέλλον. Ο Δρ. Ηλίας Τσουτσάνης εξηγεί γιατί οι νέες τεχνολογίες αναπτύσσονται τόσο γρήγορα στα Εμιράτα και τι κρατά πίσω την Ελλάδα και την Ευρώπη
Στο Άμπου Ντάμπι συναντάς ανθρώπους με την παραδοσιακή λευκή κελεμπία που μιλούν με την ίδια άνεση για κβαντικούς υπολογιστές, αυτόνομα σμήνη και διαστημικές αποστολές. Είναι μια κοινωνία βαθιά παραδοσιακή που έχει αποφασίσει να ζει στο μέλλον. Κι αυτό το παράδοξο ο Δρ. Ηλίας Τσουτσάνης το ζει από μέσα εδώ και δώδεκα χρόνια. Βρέθηκε στην Αθήνα με αφορμή το GenAI, ετήσιο συνέδριο για την τεχνητή νοημοσύνη, όπου παρουσίασε δύο νεοφυείς εταιρείες που ξεκίνησαν μέσα στον τελευταίο χρόνο. Η κουβέντα όμως πήγε γρήγορα πιο μακριά, ως μια διαστημική αποστολή που θα διανύσει πέντε δισεκατομμύρια χιλιόμετρα.
Ο ίδιος είναι επικεφαλής ερευνητής του Κέντρου Έρευνας Διαστημικών Συστημάτων και Πρόωσης στο Ινστιτούτο Τεχνολογικής Καινοτομίας (ΤΙΙ) του Άμπου Ντάμπι. Το TII ανήκει στο Συμβούλιο Προηγμένης Τεχνολογικής Έρευνας, έναν κυβερνητικό φορέα του Άμπου Ντάμπι, και εστιάζει στην εφαρμοσμένη έρευνα και ανάπτυξη. Έχει εννέα ερευνητικά κέντρα, που καλύπτουν από την τεχνητή νοημοσύνη, την κρυπτογραφία και την κβαντική υπολογιστική μέχρι την αυτόνομη ρομποτική και το Propulsion and Space (Πρόωση και Διάστημα), τον τομέα για τον οποίο είναι υπεύθυνος ο ίδιος. «Μια μεγάλη γκάμα τεχνολογιών, που είναι τομείς προτεραιότητας για τη στρατηγική του κράτους».
Ανάμεσα στους τομείς προτεραιότητας απαριθμεί την ενέργεια, τις μεταφορές, την ασφάλεια και την άμυνα, το νερό και την υγεία. Το ινστιτούτο ιδρύθηκε το 2020, μέσα στην πανδημία, με συγκεκριμένη αποστολή: να απαντήσει μέσα από την εφαρμοσμένη έρευνα σε αυτές τις προκλήσεις. Σήμερα αριθμεί περίπου 1.200 ανθρώπους από 92 διαφορετικές χώρες. Μεγάλωσε πολύ γρήγορα, και το ζητούμενο είναι σαφές. «Ο σκοπός μας είναι ό,τι κάνουμε σε R&D να έχει κάποιο απτό αποτέλεσμα, να έχει προοπτική εμπορικής αξιοποίησης. Δεν κάνουμε R&D μόνο για την έρευνα και για να κάνουμε δημοσιεύσεις. Ό,τι κάνουμε είναι στο εφαρμοσμένο κομμάτι».
Η δουλειά δεν μένει στα σύνορα των Εμιράτων. Το ινστιτούτο μετρά πάνω από 170 συνεργασίες σε όλο τον κόσμο και ο Δρ. Τσουτσάνης επιμένει να ξεκαθαρίσει τι σημαίνει αυτό. «Δεν είναι συνεργασίες που περιορίζονται σε ένα μνημόνιο κατανόησης. Είναι πραγματικά έργα, με συγκεκριμένα ορόσημα και παραδοτέα, σε τεχνολογίες που μας βοηθούν να προχωράμε πιο γρήγορα. Δεν θέλουμε να ξεκινάμε από το μηδέν». Τα ερευνητικά έργα και οι περιπτώσεις εφαρμογής ξεπερνούν τα εκατό.
Το σμήνος και ο άνθρωπος
Αυτή η φιλοσοφία της εφαρμοσμένης έρευνας αποτυπώνεται και στις τεχνολογικές πρωτοβουλίες που παρουσιάστηκαν στην Αθήνα, στο πλαίσιο του GenAI Summit. Ανάμεσά τους η SIRBAI, που επικεντρώνεται στα αυτόνομα συστήματα, και η Tactical AI, που αξιοποιεί την τεχνητή νοημοσύνη για την επεξεργασία πληροφοριών και την υποστήριξη αποφάσεων.
Για τη SIRBAI σημειώνει: «Αναπτύξαμε το επίπεδο αυτονομίας. Η έμφαση δίνεται περισσότερο στην αυτονομία και στο πώς ένα σμήνος από διαφορετικά συστήματα, πλατφόρμες και drones μπορεί να λειτουργεί αυτόνομα». Εξηγεί ότι υπάρχουν διάφορες αποστολές που εκτελούνται αυτόνομα από σμήνη. «Από εκεί που έχεις ένα drone, μπορεί να έχεις 100 drones. Οπότε αυτά πρέπει να είναι διασυνδεδεμένα μεταξύ τους και να διαθέτουν διαφορετικά επίπεδα επικοινωνίας, νοημοσύνης και οπτικής αντίληψης». Ο άνθρωπος παραμένει στη διαδικασία λήψης αποφάσεων. «Υπάρχει πάντα ανθρώπινη εποπτεία. Τα συστήματα δεν λειτουργούν εντελώς μόνα τους. Όταν πρέπει να ληφθεί κάποια απόφαση, ο άνθρωπος συμμετέχει πάντα στη διαδικασία».
Η Tactical AI επικεντρώνεται στη συλλογή και επεξεργασία πληροφοριών. «Συνδυάζουμε πληροφορίες από διαφορετικές πηγές, κάμερες, δορυφορικές εικόνες, οτιδήποτε, και τις συγκεντρώνουμε σε έναν κεντρικό κόμβο, όπου αυτοματοποιούμε ορισμένα επίπεδα λήψης αποφάσεων». Οι εφαρμογές περιλαμβάνουν από την ανάλυση γεωχωρικών δεδομένων μέχρι την αντιμετώπιση φυσικών καταστροφών.
«Μπορεί να υπάρχει μια αλλαγή στις καιρικές συνθήκες ή ενδείξεις ότι επίκειται μια καταστροφή. Μπορεί να λειτουργεί και προληπτικά, αλλά και σε πραγματικό χρόνο». Οι τεχνολογίες αυτές, όπως εξηγεί, έχουν ήδη δοκιμαστεί και εφαρμοστεί στο πεδίο.
«Τα συστήματα αυτά μπορούν να λειτουργούν προληπτικά, αλλά και σε πραγματικό χρόνο, αξιολογώντας συνεχώς τις πληροφορίες», εξηγεί. Και δεν πρόκειται για θεωρητικές εφαρμογές. «Αυτές οι τεχνολογίες έχουν ήδη δοκιμαστεί, παρουσιαστεί και εφαρμοστεί στο πεδίο, σε διάφορα επίπεδα».
Το επόμενο βήμα είναι να επεκταθούν αυτές οι τεχνολογίες και σε άλλους τομείς. Ο Δρ. Τσουτσάνης δίνει το παράδειγμα των βιομηχανικών εγκαταστάσεων, που γίνονται ολοένα πιο σύνθετες και διαθέτουν μεγάλο αριθμό αισθητήρων.
«Πώς ελέγχεις την πληροφορία; Αυτοί οι αισθητήρες μπορεί να χρησιμοποιούν διαφορετικά πρωτόκολλα επικοινωνίας και διαφορετικό λογισμικό. Πρέπει να τα ομογενοποιήσεις όλα, ώστε να μπορείς να λαμβάνεις τεκμηριωμένες αποφάσεις με βάση τα δεδομένα που διαθέτεις. Δεν περιοριζόμαστε μόνο στις εικόνες από δορυφόρους ή κάμερες κλειστού κυκλώματος. Μπορείς να προσθέσεις και άλλα επίπεδα πληροφοριών, ανάλογα με τη συγκεκριμένη εφαρμογή».
Γραφειοκρατικά εμπόδια
Πώς εξηγείται το παράδοξο της κελεμπίας και του μέλλοντος; Για τον Δρ. Τσουτσάνη η απάντηση αρχίζει από τη γραφειοκρατία, ή μάλλον από την απουσία της. «Δεν υπάρχουν εμπόδια όσον αφορά τη γραφειοκρατία. Είναι μια χώρα η οποία έχει στόχο να πηγαίνει μπροστά. Η γραφειοκρατία προσπαθεί να εξαλειφθεί εντελώς».
«Γενικά ο κόσμος είναι αρκετά ανοιχτός στην τεχνολογία, σε όλα τα επίπεδα, από τα σχολεία μέχρι τις επιχειρήσεις. Οποιαδήποτε καινούρια τεχνολογία κάνει την καθημερινότητα πιο εύκολη υιοθετείται πολύ γρήγορα. Και δεν υιοθετείται επειδή, να το πω έτσι, πρέπει να υιοθετηθεί. Υιοθετείται γιατί έχει κάτι να προσφέρει, γιατί μπορεί να λύσει ένα πρόβλημα».
Ο ψηφιακός μετασχηματισμός προχώρησε γρήγορα «γιατί είναι ένα κράτος που παίρνει αποφάσεις πολύ γρήγορα». Το ίδιο ισχύει τώρα και για την τεχνητή νοημοσύνη. «Υπάρχει πολύ μεγάλη ώθηση, ώστε να εξυπηρετήσει πολλούς τομείς, αλλά κυρίως να κάνει τη ζωή των πολιτών πιο εύκολη. Είναι κάτι που μπορεί να μας απαλλάξει από γραφειοκρατικές διαδικασίες και να δώσει πρακτικές λύσεις σε διάφορα επίπεδα».
Πέντε δισεκατομμύρια χιλιόμετρα
Το διάστημα είναι ο δικός του τομέας και, όπως λέει, ένα από τα κύρια θέματα που απασχολούν το Άμπου Ντάμπι και τα Εμιράτα συνολικά. «Υπάρχει μεγάλη επιθυμία το κράτος να είναι μέσα στις top 5 δυνάμεις όσον αφορά το διάστημα». Σε αυτό βοηθά όλο το οικοσύστημα, από τα σχολεία ως τα κολέγια, τα πανεπιστήμια και τα ερευνητικά κέντρα. «Υπάρχει τεράστια ώθηση, γιατί το διάστημα αποτελεί μια πολύ ελκυστική πλατφόρμα για τους νέους, αλλά και για τις επιχειρήσεις, να αναπτύξουν τεχνολογίες που βρίσκουν τη θέση τους στις αποστολές που σχεδιάζουν τα Εμιράτα».
Το πιο πρόσφατο παράδειγμα προέρχεται από το δικό του ερευνητικό κέντρο. Σε συνεργασία με τη Διαστημική Υπηρεσία των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων (UAE Space Agency), η ομάδα του σχεδίασε ένα μικρό διαστημικό σκάφος, το οποίο θα μεταφερθεί από το MBR Explorer, το κύριο σκάφος της αποστολής Emirates Mission to the Asteroid Belt. Η εκτόξευση έχει προγραμματιστεί για το 2028 από την Ιαπωνία. Το MBR Explorer θα περάσει κοντά από πλανήτες και έξι αστεροειδείς, προτού φτάσει στον 269 Justitia, όπου το μικρό σκάφος του TII θα επιχειρήσει να προσεδαφιστεί. Μέχρι τότε, η αποστολή θα έχει διανύσει περίπου πέντε δισεκατομμύρια χιλιόμετρα σε ένα ταξίδι οκτώ ετών. «Αυτό το κομμάτι του διαστημικού σκάφους το σχεδιάσαμε, το κατασκευάσαμε και το δοκιμάσαμε στα Εμιράτα».
Για τον ίδιο, εδώ βρίσκεται όλη η ουσία. «Είναι πολύ σημαντικό να αποκτάς τεχνογνωσία και να αυξάνεις σταδιακά, με το πέρασμα του χρόνου, το ποσοστό της δικής σου συνεισφοράς στις διαστημικές αποστολές. Δεν μπορείς να τα παίρνεις όλα απ' έξω. Σίγουρα χρειάζονται συνεργασίες. Δεν μπορείς να λειτουργήσεις μόνος σου».
Η Ελλάδα από έξω
Πώς βλέπει την Ελλάδα ένας Έλληνας που ζει στο Άμπου Ντάμπι; «Βλέπω ότι κάνει αρκετά βήματα όσον αφορά το κομμάτι της καινοτομίας. Στην AI υπάρχει τρομερό ταλέντο εδώ, το βλέπουμε από διάφορες επαφές και συνεργασίες που έχουμε». Χρειάζεται όμως περισσότερη έμφαση στο να μην υπάρχουν γραφειοκρατικά εμπόδια. Κι αυτά, κατά τον ίδιο, δεν είναι ελληνική αποκλειστικότητα.
«Θεωρώ ότι υπάρχουν γενικά σε ευρωπαϊκό επίπεδο. Δεν είναι μόνο ελληνικό θέμα, είναι θέμα ευρωπαϊκό. Έχει πολύ ρύθμιση». Η διαφορά «είναι ότι τα Εμιράτα προσφέρουν ένα πολύ καλό περιβάλλον για να δοκιμάζονται καινούριες τεχνολογίες».
ΠΡΟΣΦΑΤΑ
ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ
ΔΙΑΒΑΖΟΝΤΑΙ ΠΑΝΤΑ
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
Οι κριτικοί χαρακτηρίζουν αριστούργημα τη νέα δημιουργία της Rockstar
Ο Δρ. Ηλίας Τσουτσάνης μιλά για τα αυτόνομα σμήνη drones, την τεχνητή νοημοσύνη και τις τεχνολογικές φιλοδοξίες των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων
Ο ρόλος της τεχνητής νοημοσύνης και η ανησυχία πως αυτό θα γίνει η νέα κανονικότητα
Η επιστροφή στη Vice City συνοδεύεται από διθυραμβικές κριτικές
Τι μπορεί να κρύβεται πίσω από αυτή τη συνήθεια
Πρωτότυπη καμπάνια για την κυκλοφορία του παιχνιδιού - Ο κίνδυνος για όσους τη χρησιμοποιήσουν
Το μεγάλο οικονομικό στοίχημα για τη Rockstar
Χρήστες δυσκολεύονται με iCloud, Apple Pay, App Store, Apple Support
Στόχος οι πρώτες κλινικές δοκιμές
Ποιο είναι το καλύτερο μέρος για να δείτε τα πεφταστέρια
Τι αλλάζει στις μετακινήσεις και την αναζήτηση προορισμών
Ανοιχτή επιστολή με τη στήριξη κορυφαίων στελεχών της τεχνολογίας ζητά την επαναφορά του συνιδρυτή της εταιρείας
Από το Κινέζικο Δωμάτιο στη «Λογική του Νοήματος»
Ποιοι φόβοι του ανθρώπου αποδείχτηκαν αβάσιμοι; Από τον «υπερπληθυσμό» στην τεχνητή νοημοσύνη
Εξέλιξη-ορόσημο καθώς οι γιγαντιαίοι μηχανικοί βραχίονες του πύργου εκτόξευσης συνέλαβαν το διαστημόπλοιο
Πώς μπορείτε να το κάνετε με απλό και άμεσο τρόπο
Επηρεάστηκε και ο βοηθός τεχνητής νοημοσύνης Copilot
Γιατί η επόμενη μεγάλη κρίση μπορεί να ξεκινήσει από έναν server
Έχετε δει 20 από 200 άρθρα.