Λύκοι στην Ελλάδα: Τι ζητά καθηγητής για την προστασία των πολιτών

Η ανάγκη προστασίας του λύκου, ενός σημαντικού είδους της ελληνικής βιοποικιλότητας, σε συνδυασμό με την ασφάλεια των πολιτών, αναδεικνύεται σε κεντρικό ζήτημα μετά τα περιστατικά προσέγγισης και επιθέσεων λύκων σε ανθρώπους που αναφέρθηκαν στην Ελλάδα το 2026.

Ο καθηγητής του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας Περικλής Μπίρτσας, μιλώντας στο ΑΠΕ-ΜΠΕ, υπογραμμίζει ότι η διατήρηση του είδους και η προστασία της ανθρώπινης ζωής δεν αποτελούν αντικρουόμενους στόχους, αλλά απαιτούν επιστημονικά τεκμηριωμένη διαχείριση και έγκαιρη παρέμβαση. Όπως χαρακτηριστικά αναφέρει, «δεν πρέπει να περιμένουμε να σημειωθεί τραυματισμός για να αναγνωρίσουμε το πρόβλημα».

Ο λύκος (Canis lupus) αποτελεί αναπόσπαστο στοιχείο της ελληνικής πανίδας και διαδραματίζει σημαντικό οικολογικό ρόλο ως ανώτερος θηρευτής για την ισορροπία του οικοσυστήματος. Στην Ελλάδα ζει κυρίως σε δασικές, ορεινές και αγροδασικές περιοχές, ενώ η προσαρμοστικότητά του επιτρέπει περιστασιακές μετακινήσεις κοντά σε οικισμούς. Ωστόσο, σύμφωνα με τον καθηγητή, η παρουσία του σε πυκνοκατοικημένες γειτονιές, αστικά πάρκα και πολυσύχναστες παραλίες δεν μπορεί να θεωρείται φυσιολογική ή επιθυμητή.

Η εξοικείωση του λύκου με τον άνθρωπο και οι κίνδυνοι

Καθοριστικό ρόλο στην προσέγγιση των λύκων σε κατοικημένες περιοχές διαδραματίζει η εύκολη πρόσβαση σε τροφή. Απορρίμματα, υπολείμματα τροφίμων και η σκόπιμη σίτιση άγριων ζώων ενδέχεται να ενισχύσουν την επαναλαμβανόμενη παρουσία τους κοντά στους ανθρώπους. Η εξοικείωση δεν οδηγεί αναγκαστικά σε επιθετικότητα, ωστόσο ο συνδυασμός της με την αναζήτηση τροφής και την ενεργητική προσέγγιση ανθρώπων απαιτεί αξιολόγηση και κατάλληλη διαχειριστική παρέμβαση.

Ο κ. Μπίρτσας επισημαίνει ότι δεν πρέπει να αναμένεται ένας τραυματισμός για να αναγνωριστεί ένας κίνδυνος. Τα περιστατικά που αναφέρθηκαν το 2026, μεταξύ των οποίων επιθέσεις σε παιδιά και ενήλικες, αναδεικνύουν την ανάγκη πρόληψης, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι κάθε λύκος αποτελεί απειλή.

Ανάγκη για ενιαίο πρωτόκολλο διαχείρισης

Ο καθηγητής ζητά τη θέσπιση σαφούς και εφαρμόσιμου πρωτοκόλλου, με καθορισμένες αρμοδιότητες για τις δασικές υπηρεσίες, τον ΟΦΥΠΕΚΑ, την τοπική αυτοδιοίκηση και τις υπηρεσίες δημόσιας ασφάλειας. Προτείνει την καταγραφή και αξιολόγηση περιστατικών, την απομάκρυνση πηγών τροφής που προέρχονται από ανθρώπινες δραστηριότητες, την ενημέρωση των πολιτών και την έγκαιρη επέμβαση εκπαιδευμένου προσωπικού.

Το βασικό ζητούμενο είναι η διατήρηση βιώσιμων πληθυσμών λύκων στα κατάλληλα οικοσυστήματα, όπως στην Πάρνηθα, παράλληλα με την προστασία της ανθρώπινης ζωής και των δραστηριοτήτων των πολιτών.

Όπως καταλήγει, η αποτελεσματική προστασία της άγριας πανίδας προϋποθέτει κοινωνική αποδοχή, υπεύθυνες παρεμβάσεις και σαφή όρια στη συνύπαρξη ανθρώπου και άγριων ζώων.

Με πληροφορίες από ΑΠΕ-ΜΠΕ