Το «scarlet monkeyflower» εξελίχθηκε για να αντέξει την κλιματική αλλαγή

Ένα μικρό κόκκινο λουλούδι της Δυτικής Ακτής των ΗΠΑ προσφέρει απροσδόκητη αισιοδοξία στους επιστήμονες που μελετούν τις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής, καθώς φαίνεται ότι κατάφερε να εξελιχθεί αρκετά γρήγορα ώστε να επιβιώσει από ακραία ξηρασία.

Η νέα μελέτη, που δημοσιεύθηκε στις 12 Μαρτίου στο επιστημονικό περιοδικό Science, παρακολούθησε για περισσότερο από μια δεκαετία πληθυσμούς του φυτού scarlet monkeyflower σε περιοχές της Καλιφόρνιας και του Όρεγκον. Οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι ορισμένοι από αυτούς τους πληθυσμούς εξελίχθηκαν γενετικά σε σύντομο χρονικό διάστημα, προσαρμοζόμενοι στην κλιματική αλλαγή.

Η ομάδα της Έιμι Άνγκερτ, καθηγήτριας βοτανικής και ζωολογίας στο Πανεπιστήμιο της Βρετανικής Κολομβίας, παρακολουθούσε τις κοινότητες των φυτών ήδη από το 2010, πριν ακόμη ξεκινήσει η ιστορική ξηρασία που έπληξε την Καλιφόρνια το 2012. Όταν οι πληθυσμοί των φυτών άρχισαν να μειώνονται, οι επιστήμονες χρησιμοποίησαν δείγματα φύλλων και σπόρων που είχαν συλλέξει πριν από την ξηρασία, δημιουργώντας ουσιαστικά μια «χρονοκάψουλα» για τη μελέτη της εξέλιξης του φυτού.

Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι ορισμένοι πληθυσμοί μειώθηκαν δραματικά ή εξαφανίστηκαν τοπικά, όμως άλλοι κατάφεραν να ανακάμψουν. Σύμφωνα με τον κύριο συγγραφέα της μελέτης, Ντάνιελ Άνστετ, καθηγητή βιολογίας φυτών στο Πανεπιστήμιο Κορνέλ, οι πληθυσμοί που επέστρεψαν ήταν και εκείνοι που εξελίχθηκαν ταχύτερα.

Οι επιστήμονες χαρακτηρίζουν το φαινόμενο αυτό «evolutionary rescue», δηλαδή «εξελικτική διάσωση»: την ικανότητα ενός πληθυσμού να αποφύγει την εξαφάνιση μέσω γρήγορων γενετικών προσαρμογών όταν βρίσκεται αντιμέτωπος με έντονη περιβαλλοντική πίεση.

Παρότι τα ευρήματα δίνουν ελπίδα ότι ορισμένα φυτά μπορούν να προσαρμοστούν στις αλλαγές του κλίματος, οι επιστήμονες προειδοποιούν ότι αυτό δεν σημαίνει πως όλα τα είδη διαθέτουν την ίδια ικανότητα προσαρμογής. Η γενετική ποικιλότητα φαίνεται να παίζει καθοριστικό ρόλο στο αν ένα είδος θα μπορέσει να επιβιώσει σε ένα ταχέως μεταβαλλόμενο περιβάλλον.

Σχετικό Άρθρο

Περιβαλλον ΟΗΕ: Εκτός ισορροπίας το κλίμα της Γης - «Κόκκινος συναγερμός» για το φαινόμενο Ελ Νίνιο

Newsroom 23.03.2026, 08:43

Όπως σημειώνουν οι ερευνητές, η μελέτη αποτελεί μια σπάνια περίπτωση όπου οι επιστήμονες κατάφεραν να καταγράψουν την εξέλιξη «εν δράσει» στη φύση, παρακολουθώντας την πτώση, την προσαρμογή και τελικά την ανάκαμψη ενός φυτικού πληθυσμού σε συνθήκες κλιματικής πίεσης.

Πηγή: USA Today.