Ήταν σεξιστικό το σποτ με τον Λούλη;

Καταλαβαίνω πως για πολλούς από σας το πρώτο πράγμα που έρχεται στο μυαλό είναι ένα μεγαλοπρεπές «χεστήκαμε» και ίσως αυτή να είναι η καταλληλότερη απάντηση κι ας μην είναι η σωστη. Σίγουρα είναι αυτή που θα έδινε η συντριπτική πλειοψηφία των συμπολιτών που έχουν ζωή  λίγο πιο σημαντική από το ξεψείρισμα της σημειολογίας ενός σποτ της Γραμματείας Πολιτικής Προστασίας.  

Η δεύτερη καλύτερη απάντηση (κι αυτή που νομίζω πως είναι η σωστή) είναι: είναι σεξιστικό, αρκεί να θέλεις να είναι.

Αν θέλεις να είναι σεξιστικό, τότε η σεναριακή επιλογή του υπεύθυνου άντρα και της επιπόλαιας γυναίκας, δεν είναι απλώς η επιλογή ενός τυχαίου ζευγαριού στο οποίο κάποιος θα είναι ο επιπόλαιος και κάποιος ο πιο σοβαρός, αλλά μια αναπαραγωγή ενός στερεοτύπου. Μόνο που το στερεότυπο με το οποίο μας έχει βομβαρδίσει εδώ και δεκαετίες η σεξιστική κουλτούρα είναι ακριβώς το αντίθετο: είναι αυτό του δυναμικού και παρορμητικού άντρα και της αδύναμης αλλά συνετής γυναίκας. Και υπό αυτή την έννοια το σποτ μάλλον ανατρέπει παρά αναπαράγει σεξιστικά στερεότυπα, αλλά αυτό είναι μια μικρή λεπτομέρεια που είναι λιγότερο σημαντική από την επιθυμία κάποιων συμπολιτών να φωνάζουν ΣΕΞΙΣΜΟΣ! ΣΕΞΙΣΜΟΣ! ΤΡΕΧΑΤΕ ΧΩΡΙΑΝΟΙ, ΣΕΞΙΣΜΟΣ!

Η επιθυμία (ή η ανάγκη) για καταγγελία είναι συχνά πιο σημαντική από το αν υπάρχει αντικείμενο καταγγελίας κι αν κάποιος μπει στο τριπάκι «ψάχνω να βρω να καταγγείλω» πάντα θα βρει κάτι. Εγώ, ας πούμε, καταγγέλω το σποτάκι για σεξισμό σε βάρος τον αντρών: Παρουσιάζει έναν άντρα να είναι ζευγάρι με μια άμυαλη και επιπόλαια γυναίκα που δεν του ταιριάζει. Αυτό υπονοεί πως ο ήρωας του σποτ δεν είναι μαζί της επειδή ταιριάζουν και άρα τη θέλει για άλλους, επιφανειακούς, λόγους. Ετσι αναπαράγεται το στερεότυπο σύμφωνα με το οποίο οι άντρες είναι εντελώς επιφανειακά όντα.

Αλλά αν θέλω να καταγγείλω γιατί να σταματήσω στον σεξισμό; Μήπως το σποτάκι αυτό δεν είναι εκτός από σεξιστικό και ένα ύπουλο χτύπημα στο λαϊκό κίνημα; Νομίζετε ότι είναι τυχαίο που για πρωταγωνιστής σ’ αυτό το σεξιστικό σποτ επελέγη ο άνθρωπος που ενσάρκωσε τον σύντροφο Βαρουφάκη στην ταινία που συγκίνησε κάθε προοδευτικό Έλληνα; Δεν είναι ένας πονηρός τρόπος αυτός να αμαυρωθεί ο ίδιος ο σύντροφος Γιάνης και κατά συνέπεια οι λαϊκοί αντιμνημονιακοί αγώνες;

Αλλά γιατί να πούμε μόνο για τον σύντροφο Γιάνη την ώρα που η επίθεση γενικά στην αριστερά είναι παραπάνω από προφανής; Ή μήπως δεν ξέρουμε ότι αυτοί που μαζεύονται στις πλατείες είναι συνήθως σύντροφοι που αγωνίζονται για την ελευθερία που με αφορμή τον κορωνοϊό προσπαθούν να μας στερήσουν; Είναι επιπόλαιοι οι σύντροφοι; Είναι ανεύθυνη η αντισυστημική αριστερά όπως υπονοεί το σποτ;

Και σταματώ εδώ γιατί αν συνεχίσω θα μιλήσω για την προφανή ομοφοβία του σποτ που παρουσιάζει ένα ετερόφυλο ζευγάρι λες και είναι το μοναδικό είδος ζευγαριού, το έμμεσο μπόντι σέιμινγκ καθώς ο άντρας του σποτ είναι γοητευτικός και γυμνασμένος και φυσικά τον απροκάλυπτο ρατσισμό αφού ο ήρωας είναι λευκός και μιλάει μόνο ελληνικά.

Για να καταλάβετε πόσο υποκριτική και επιπέδου «εσύ και γρύλος σου» είναι η αντίδραση στο σποτ σκεφτείτε πόσες αντιδράσεις θα υπήρχαν αν το σποτ παρουσιάζε μια υπεύθυνη γυναίκα που συνετίζει το άμυαλο αρσενικό: καμία απολύτως. Το σποτ θα αναπαρήγαγε ένα στερεότυπο δεκαετιών αλλα κανένας ευαίσθητος συμπολίτης δεν θα ενοχλείτο γιατί ο μαλάκας θα ήταν άντρας και ως γνωστόν οι άντρες είναι μαλάκες και γουρούνια και επιπόλαιοι κι αυτό δεν είναι σεξισμός αλλά μια πραγματικότητα.

Το σποτ ήταν όπως είναι σχεδόν όλα τα «κωμικά» σίριαλ της ελληνικής τηλεόρασης: κακό, ανέμπνευστο και γραμμένο από κάποιον που νομίζει πως ο κόσμος μιλάει και φέρεται όπως μιλούν και φέρονται οι πρωταγωνιστές και οι πρωταγωνίστριες του Ρετιρέ.  Όμως σεξιστικό επειδή παρουσιάζει ένα ζευγάρι που αντί για τον συνήθη ύποπτο άντρα, επιπόλαια είναι μια γυναίκα; Δε νομίζω. Εκτός αν σεξιστική είναι οποιαδήποτε περιγραφή χαρακτήρων των δυο φύλων στην οποία η γυναίκα δεν είναι η καλύτερη/πιο έξυπνη/πιο υπεύθυνη κτλ. οπότε πάω πάσο.

Φίλες, φίλοι και οι υπόλοιποι ο σεξισμός δεν είναι μια επινόηση κάποιων «ευαίσθητων» δικαιωματιστών. Υπάρχει και είναι από ενοχλητικός μέχρι επικίνδυνος. Όμως το ίδιο ενοχλητική και επικίνδυνη είναι η μανία κάποιων συμπολιτών να τον ανακαλύπτουν οπουδήποτε. Είτε αυτές οι «ανακαλύψεις» έχουν κίνητρα πονηρά κι επαγγελματικά είτε είναι αποτέλεσμα μιας υπερευαισθησίας η οποία εκδηλώνεται μόνο όταν τα (αληθινά ή κατά φαντασία) θύματα του σεξισμού είναι γυναίκες. 

Όπως ενοχλητικό και επικίνδυνο ως εντελώς σεξιστικό είναι να νομίζουν κάποιες συμπολίτισσες ότι η κάθε γυναίκα (φανταστική ή πραγματική) τις εκπροσωπεί. Λες και οι γυναίκες δεν είναι ξεχωριστές κι αυτόνομες προσωπικότητες, αλλά ποδοσφαιρική ομάδα. Και μπράβο τους.

ΥΓ -  Το καινούργιο σποτ με τη Λέχου είναι (σύμφωνα με τη «λογική» όσων καταγγέλουν το σποτ με τον Λούλη) ακόμα πιο σεξιστικό. Εδώ, αντί για τη μια επιπόλαια γυναίκα, έχουμε να κάνουμε με πολλούς επιπόλαιους άντρες (η πρωταγωνίστρια αναφέρεται μόνο σε «φίλους» τους οποίους συνετίζει και καθόλου σε «φίλες»). Μόνη λύση που βλέπω είναι σποτάκια με πρωταγωνιστές άφυλα ρομπότ.