Περιβαλλοντικός συναγερμός στη Γένοβα - Έξι μήνες χωρίς βροχή

Ο νεοεκλεγείς για δεύτερη θητεία δήμαρχος της Γένοβας, Marco Bucci, απέσπασε το 55,2% των ψήφων στις δημοτικές εκλογές την περασμένη εβδομάδα. Ο κεντροδεξιός πολιτικός κατέβηκε στις εκλογές με συνασπισμό κομμάτων ο οποίος ωστόσο δεν κινητοποίησε τους ψηφοφόρους όσο αναμενόταν: μόνο το 50% των δημοτών πήγαν στις κάλπες. Ο 62χρονος Bucci έχει να διαχειριστεί τώρα προβλήματα που υπερβαίνουν τις δυνατότητές του.

Τον τελευταίο καιρό, η Γένοβα αντιμετωπίζει σοβαρό πρόβλημα ξηρασίας που μπορεί να καταλήξει στην κατανάλωση νερού με δελτίο. Ολόκληρη η Λιγουρία, αλλά και η Λομβαρδία και το Πιεμόντε βρίσκονται σε κατάσταση λειψυδρίας μετά από μήνες αδιάκοπης ηλιοφάνειας: πάνω από εκατό δήμοι στην κοιλάδα του Πάδου έχουν ήδη λάβει έκτακτα μέτρα, με δελτίο νερού και βυτιοφόρα για τη διανομή του. Στη Γένοβα δεν έχει ακόμα επιβληθεί το δελτίο, αλλά, φαίνεται ότι δεν θα αργήσει. Όπως εξηγεί στο Primocanale η Francesca Giannoni, επικεφαλής του μετεωρολογικού κέντρου Arpal, «η τελευταία φορά που έβρεξε σε όλη την περιοχή ήταν στις 5 Μαΐου και στη Γένοβα καταγράψαμε μόνο 4,6 χιλιοστά νερού. Αυτό που ονομάζουμε "μετεωρολογικό χειμώνα", δηλαδή το τρίμηνο Δεκέμβριος-Ιανουάριος-Φεβρουάριος, χαρακτηρίστηκε από μια πολύ σημαντική ανωμαλία στις βροχοπτώσεις». Πράγματι, στη Γένοβα ψιχάλισε στις 8 Δεκεμβρίου 2020 και δεν ξανάπεσε σταγόνα μέχρι το τέλος Φεβρουαρίου 2022. Το 2021 οι βροχοπτώσεις ήταν άφθονες, με ποσότητες που ξεπερνούσαν τις αναμενόμενες, αλλά τους μήνες του 2022, η τάση ανατράπηκε. Τα νέα είναι πολύ άσχημα για τους αγρότες και τους κτηνοτρόφους: το χώμα και τα κοπάδια διψούν και οι βοσκοί αναγκάζονται να ανεβάζουν τα βοοειδή ψηλά στα βουνά. Αν δεν βρέξει μέχρι το τέλος Ιουνίου, οι περιοχές με λίμνες και βουνά θα διαταχθούν να κάνουν χρήση του νερού για ατομικές-οικιακές και γεωργικές ανάγκες∙ όχι για ενεργειακές.

Οι πολύ υψηλές θερμοκρασίες της θάλασσας είναι επίσης ανησυχητικές: με θερμοκρασία νερού έως και 5 βαθμούς πάνω από τον μέσο όρο οι ιχθυοπαραγωγοί και οι εκτροφείς μυδιών, αχιβάδων και στρειδιών φοβούνται ότι θα βρεθούν μπροστά σε νεκρά θαλασσινά. Οι σπάνιες βροχές έχουν επίσης αυξήσει την αλατότητα του νερού, η οποία, μαζί με την υψηλή θερμοκρασία, ευνοεί τον πολλαπλασιασμό των φυκών και μειώνει την οξυγόνωση. Αν σε άλλες περιοχές της Ιταλίας ήδη από τις αρχές Ιουνίου έχει σημάνει συναγερμός για την παρουσία πάρα πολλών φυκών όταν οι θερμοκρασίες του νερού δεν ήταν ακόμη πολύ υψηλές, στη Λιγουρία οι αρχές κωλυσιεργούν: οι μυδοκαλλιεργητές ζητούν να «γίνει κάτι» διότι η θερμοκρασία στη θάλασσα έχει ξεπεράσει τους 25 βαθμούς. Για να αναπτυχθούν καλά τα μύδια χρειάζονται επαρκή παροχή βρόχινου νερού και ισορροπημένες θερμοκρασίες. Αν μειωθεί το ποσοστό του διαλυμένου οξυγόνου στη θάλασσα, εξηγούν οι παραγωγοί της Λιγουρίας, η ανάπτυξη σταματά. Εξάλλου, η ζέστη κάνει τις τσιπούρες υπερδραστήριες, οι οποίες ως ψυχρόαιμα ζώα επηρεάζονται από την ξαφνική αλλαγή θερμοκρασίας και γίνονται αδηφάγες κάνοντας επιδρομές σε μύδια.

Παραλλήλως, στη Γένοβα και σε όλη την ακτή συρρέουν πλήθη παραθεριστών −η πόλη δέχεται σχεδόν 4 εκατομμύρια επισκέπτες ετησίως− με αποτέλεσμα να αυξάνονται τα σκουπίδια στις παραλίες. Την περασμένη εβδομάδα, η οργάνωση Subacquee μάζεψε 56 κιλά απορριμμάτων μέσα σε ένα πρωί μόνο από την παραλία γύρω από το Molo Archetti. Πάντως, ο δήμαρχος έχει κάνει «κάτι» για το περιβάλλον, απαγορεύοντας τη χρήση βέσπας στο ιστορικό κέντρο. Το μέτρο έχει προκαλέσει την οργή των θαυμαστών του κλασικού δικύκλου, όπως είχε προκαλέσει οργή και το μέτρο της απαγόρευσης εισόδου οχημάτων πριν από τρία χρόνια με αποτέλεσμα να μην έχει εφαρμοστεί ακόμα. Ο Bucci ανακοίνωσε κίνητρα για την αγορά ηλεκτρικών δικύκλων και αυτοκινήτων με σκοπό την επέκταση της «πράσινης τεχνολογίας».

Η Γένοβα απέκτησε το προσωνύμιο «La Superba» λόγω του ένδοξου παρελθόντος της και των εντυπωσιακών ιστορικών μνημείων της. Το 2006 το ιστορικό της κέντρο ανακηρύχτηκε Μνημείο Παγκόσμιας Κληρονομιάς της UNESCO. Το κλίμα της, μέχρι προσφάτως τουλάχιστον, ήταν οριακά υγρό υποτροπικό και μεσογειακό δεδομένου ότι μόλις ένα μήνα το καλοκαίρι το ύψος των βροχοπτώσεων ήταν μικρότερο από 40 χιλ. Τα δεδομένα αυτά έχουν ανατραπεί.