Το πώς η Άνγκελα Μέρκελ και ο Εμανουθέλ Μακρόν συμφώνησαν για το Ευρωπαϊκό Ταμείο Ανάκαμψης ύψους 500 δισ. ευρώ, παρουσιάζει το Reuters.
Πριν από δύο εικοσιτετράωρα, Άνγκελα Μέρκελ και Εμανουέλ Μακρόν ανακοίνωσαν το αποτέλεσμα του συμβιβασμού τους για τη στήριξη των ευρωπαϊκών οικονομιών που επλήγησαν από την πανδημία του κορωνοϊού, μέσω ενός ευρωπαϊκού «ταμείος ανάκαμψης» ύψους 500 δισεκατομμυρίων ευρώ. Πώς όμως, έφτασαν σε συμβιβασμό οι δυο μεγάλοι διαφωνούντες της ΕΕ;
Σύμφωνα με το διεθνές ειδησεογραφικό πρακτορείο Reuters, η απόφαση του γερμανικού συνταγματικού δικαστηρίου, η οποία έκρινε εν μέρει αντισυνταγματικό το πρόγραμμα αγοράς κρατικών ομολόγων της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας, ήταν αυτή που οδήγησε την καγκελάριο Άνγκελα Μέρκελ να κάνει μία από τις τολμηρότερες κινήσεις της τα τελευταία 15 χρόνια: να προτείνει μεγάλης κλίμακας χρηματικές επιχορηγήσεις προς τις ασθενέστερες οικονομίες της ΕΕ.
Σύμφωνα με το δημοσίευμα, που επικαλείται πηγές, η Μέρκελ ανησυχούσε ήδη για το μέλλον της ΕΕ μετά την εξάπλωση της πανδημίας του κορωνοϊού στην Ευρώπη τον Φεβρουάριο, αλλά ήταν η απόφαση του ανώτατου γερμανικού δικαστηρίου που την έκανε να αποκαλύψει την πρόθεσή της. Η απόφαση – βόμβα του γερμανικού δικαστηρίου στις 5 Μαΐου αμφισβήτησε το τύπωμα χρήματος από την ΕΚΤ για να διατηρηθεί το αξιόχρεο των ασθενέστερων μελών της καθώς και τη διακυβέρνηση της ΕΕ. Έως τότε, η Μέρκελ ήταν αντίθετη στην πρόταση του Γάλλου προέδρου Εμανουέλ Μακρόν για ένα Ταμείο Ανάκαμψης, το οποίο θα δέσμευε, για πρώτη φορά, και τις 27 χώρες – μέλη να εκδώσουν χρέος από κοινού. «Αρχικά είχαν αρκετά διαφορετικές θέσεις», δήλωσε υψηλόβαθμος διπλωμάτης, προσθέτοντας: «Εξέτασαν τον κίνδυνο μίας διάσπασης στην ΕΕ. Μετά, όμως, ήρθε η απόφαση του Συνταγματικού Δικαστηρίου και η Μέρκελ… είπε: “Εξαρτάται από εμάς, από τις κυβερνήσεις”».
Μία σειρά βιντεοδιασκέψεων της Μέρκελ με τον Μακρόν οδήγησαν σε ένα σχέδιο για τον δανεισμό από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή του ποσού των 500 δισ. ευρώ ως κοινού χρέους και της μεταφοράς του στις περιοχές και τους κλάδους που έχουν πληγεί περισσότερο. Το ποσό αυτό θα είναι επιπλέον του προϋπολογισμού της ΕΕ για την περίοδο 2021-2027, ο οποίος ανέρχεται κοντά στο 1 τρισ. ευρώ. Διπλωμάτες στις Βρυξέλλες, το Παρίσι και το Βερολίνο, που είναι σε γνώση των συζητήσεων, δήλωσαν ότι η Μέρκελ εγκατέλειψε την από μακρού αντίθεση της Γερμανίας στην αμοιβαιοποίηση χρεών για τη χρηματοδότηση άλλων χωρών – μελών όταν έγινε ξεκάθαρο ότι ήταν η ίδια η ΕΕ που διέτρεχε κίνδυνο. Η απόφαση του δικαστηρίου ουσιαστικά «πετάει το μπαλάκι» στις κυβερνήσεις της ΕΕ για να χρηματοδοτήσουν την όποια δημοσιονομική αντίδραση.
Οι υπουργοί Οικονομικών της ΕΕ συμφώνησαν στις 9 Απριλίου ένα ευρωπαϊκό σχέδιο διάσωσης, ύψους μισού τρισ. ευρώ, αλλά αυτό ήταν πολύ μικρό για να χρηματοδοτήσει τη μακροπρόθεσμη ανάκαμψη. Το Βερολίνο επέμενε ότι το όποιο σχέδιο ανάκαμψης πρέπει να αποτελείται από βραχυπρόθεσμα δάνεια που έπρεπε να αποπληρωθούν. Μετά άρχισαν να μιλούν η Μέρκελ και ο Μακρόν. «Η Μέρκελ συνειδητοποιούσε όλο και περισσότερο ότι αυτό έκανε την Ευρώπη να φαίνεται πραγματικά άσχημα», είπε αξιωματούχος της ΕΕ με γνώση των συζητήσεων που είχαν ο Μακρόν και η Μέρκελ με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή. Η Κομισιόν, η οποία θα παρουσιάσει τη δική της πρόταση για το σχέδιο ανάκαμψης στις 27 Μαΐου, καλωσόρισε ένθερμα την πρωτοβουλία Μακρόν – Μέρκελ, αλλά η συμφωνία δεν έχει κλείσει ακόμη. Για να περάσει, πρέπει να στηριχτεί και από τις 27 πρωτεύουσες, ενώ ο ηγέτης της Αυστρίας δήλωσε ότι αυτός, μαζί με την Ολλανδία, τη Δανία και τη Σουηδία θα προσφέρουν μόνο δάνεια και όχι επιχορηγήσεις.
17°
