Siang Lu, «Πόλεις-φαντάσματα»: Αποκλειστική προδημοσίευση

To γοητευτικό μυθιστόρημα-λαβύρινθος «Πόλεις-φαντάσματα» του Αυστραλού συγγραφέα, κινεζικής και μαλαισιανής καταγωγής, Siang Lu (416 σελίδες, μετάφραση Ελένη Μαυροειδή) κυκλοφορεί στις 23 Οκτωβρίου από τις Εκδόσεις Αλεξάνδρεια. Διαβάστε παρακάτω ένα απόσπασμα — μια αποκλειστική προδημοσίευση για την A.V.:

Ιατρικό Κέντρο World Square – Οδός Τζορτζ, Σίδνεϊ, Αυστραλία

Το στομάχι μου κάνει κάτι περίεργο, κάτι δυνατό – γουργουρίζει, χωνεύοντας μανιασμένα εκείνο το ελεεινό γεμιστό ψωμάκι με κοτόπουλο που έφαγα για πρωινό. Αισθάνομαι προδομένος, επειδή εδώ επικρατεί απόλυτη ησυχία και οι παρευρισκόμενοι είναι βέβαιο ότι θα προσέξουν αυτή την εσωτερική αναταραχή· και αλήθεια, τι δείχνει αυτό για σένα, όταν ούτε τα ίδια σου τα εσωτερικά όργανα δεν μπορούν να λειτουργήσουν συντονισμένα;

Η πόρτα ανοίγει και βγαίνει ο γιατρός Μοκ, ο οποίος μου κάνει νόημα να περάσω στο γραφείο του.

Κλείνω την πόρτα πίσω μου.

«哪里不舒服;» ρωτάει με τα μάτια καρφωμένα στο ντοσιέ.

«Ω», λέω, επειδή υπέθεσε τη γλώσσα που μιλάω –την κουλτούρα μου, το ποιος είμαι και ποιος πρέπει να είμαι–, αποκλειστικά απ’ την όψη του προσώπου μου.

«Δεν μιλάω κινεζικά».

«Α, είστε Ιάπωνας; Κορεάτης;»

«Είμαι Αυστραλός».

Βγάζει έναν ξερό ήχο αποδοκιμασίας. «Εννοώ την καταγωγή σας».

«Υπάρχει άλλος διαθέσιμος γιατρός; Την τελευταία φορά με είδε η κυρία Κόλισον. Καλύτερα να περιμένω εκείνη».

«Είναι σε άδεια». Με περιεργάζεται προσεκτικά με μισόκλειστα μάτια. «Πείτε μου από πού κατάγονται οι πρόγονοί σας;»

Αναστενάζω. «Απ’ την Κίνα».

Χτυπάει το χέρι στο γραφείο με ενθουσιασμό.

«Χα! Το ήξερα! Αυτή η νέα γενιά! Καλομαθημένοι! Τι ντροπή. Έλλειψη γλωσσικών δεξιοτήτων. Ξεχνάτε τα πάντα για την κουλτούρα σας. Είστε κακοί Κινέζοι! Αλλά, τέλος πάντων. Πώς μπορώ να σας βοηθήσω; Προβλήματα με το στομάχι;»

«Τι; Όχι. Πώς σας ήρθε αυτό;»

«Το στομάχι σας κάνει θόρυβο. Μάλλον πεινάτε. Ορίστε, πάρτε ένα μπισκότο».

«Ευχαριστώ».

«Λοιπόν», λέει. «Γιατί ήρθατε;»

«Η εταιρεία μου με έστειλε για τον ετήσιο ιατρικό έλεγχο την περασμένη εβδομάδα. Ήρθα απλώς για τα αποτελέσματα».

«Εντάξει. Ένα λεπτό. Θα σας τα φέρω».

Ο γιατρός Μοκ φεύγει προς αναζήτηση του φακέλου μου, κι έτσι –δεν μπορώ να αντισταθώ, όλα τα δωμάτια χωρίς επίβλεψη είναι γοητευτικά με αυτόν τον τρόπο– κοιτάζω γύρω μου τα πάντα. Ο υψομετρητής. Αυτό το μαραφέτι για την πίεση. Τα ιατρικά πτυχία κρεμασμένα στον απέναντι τοίχο. Δεν θεωρείται κατασκοπεία όσο δεν μετακινείσαι και δεν αγγίζεις τίποτα.

Στον τοίχο κρέμονται σε περίοπτη θέση ζωγραφιές με κηρομπογιές του μικρού γιου του γιατρού, που απεικονίζουν τον πατέρα του σαν ένα ανθρωπάκι καρικατούρα: το στηθοσκόπιο του, τον χαρτοφύλακά του, την πεμπτουσία του. Το όνομα του αγοριού είναι γραμμένο στη γωνία σαν καλλιτεχνική υπογραφή.

Ο πατέρας μου είχε αντίστοιχα δικά μου έργα τέχνης στο γραφείο του. Νηπιακή τέχνη, με αόριστες γραμμές και χρώματα. Πρέπει να με θεωρούσε τέλειο, από εκείνη τη συγκεκριμένη απόσταση –ίσως κι εγώ εκείνον–, στο σύντομο διάστημα πριν αρχίσει ο ένας να απογοητεύει πραγματικά τον άλλον.

Δεν θυμάμαι τον πατέρα μου να κορνιζάρει με περηφάνια οτιδήποτε άλλο αφότου έκλεισα τα πέντε. Τα εφηβικά μου χρόνια ήταν ιδιαίτερα στείρα καλλιτεχνικά – υποθέτω πως, έπειτα από μια ορισμένη ηλικία, ξεπερνάς εντελώς τέτοιες καλλιτεχνικές παρορμήσεις ή προχωράς σε άλλες φόρμες, σε άλλες μορφές και, αναπόφευκτα, παύεις να σχεδιάζεις τον πατέρα σου.

Το γραφείο είναι γεμάτο με τη λεία από διαφημιστικά δώρα φαρμακευτικών εταιρειών: στιλό, ημερολόγια, μια κούπα καφέ. Πάνω στο μάουσπαντ είναι τυπωμένη μια νοσηρή, αποπνικτικά ομιχλώδης πόλη, κι από κάτω ένα χοντροκομμένο σλόγκαν στα αγγλικά: Πορτ Μαν Τόου, Κίνα: Η πόλη όπου όλα είναι δυνατά!

Ο γιατρός Μοκ επιστρέφει. Κουνάει χαρούμενα τα αποτελέσματα των εξετάσεων. Κάθεται. Διαβάζει. Το χαμόγελο σβήνει απ’ το πρόσωπό του.

Ο λαιμός μου στεγνώνει. Αφήνω το μπισκότο στο γραφείο του.

«Τα αποτελέσματα δείχνουν ότι έχετε ταϊκοφοβία».*

«Τι-φοβία;»

«Ταϊκοφοβία», επαναλαμβάνει. «Είναι ο φόβος για τους Κινέζους».

«Αστειεύεστε», λέω.

Το πρόσωπό του –ένα ολοφάνερα κινεζικό πρόσωπο– δείχνει ότι σίγουρα δεν κάνει πλάκα.

«Γνωρίζω έναν καλό ειδικό που ασχολείται με ιδιάζουσες διαταραχές». Πληκτρολογεί, αποφεύγοντας την οπτική επαφή. «Ω! Αλλά το γραφείο του είναι στην καρδιά του Χέιμαρκετ. Στην Τσάιναταουν. Γεμάτη Κινέζους. Ίσως είναι τρομακτικό για εσάς».

Αλλά δεν τον ακούω. «Αυτό είναι αδύνατον. Δεν μπορεί να φοβάμαι τους Κινέζους. Είμαι Κινέζος».

«废话», μουρμουρίζει.

«Τι;»

Η έκφραση του γιατρού Μοκ μαλακώνει κι απλώνει το χέρι του στο γραφείο, είτε για να διπλοτσεκάρει τα αποτελέσματα των εξετάσεων και να με απαλλάξει απ’ όλα αυτά είτε για να μου δώσει ένα συμπονετικό χτύπημα στον ώμο. Αλλά δεν κάνει τίποτε απ’ αυτά· με έναν αμυδρό μορφασμό, σαν να φοβάται ότι θα το προσέξω, πιάνει το μισοφαγωμένο μου μπισκότο και το απομακρύνει απ’ την εμβέλειά μου.

Καθ’ οδόν προς το Γενικό Προξενείο της Λαϊκής Δημοκρατίας της Κίνας – Οδός Παραμάτα, Κάμπερνταουν

Στο λεωφορείο προς τη δουλειά, το τηλέφωνό μου κάνει έναν ήχο. Έχω μήνυμα. Στο Γενικό Προξενείο, η εργασία προσκρούει πάντα στην ίδια πραγματικότητα: το σύνολο της αλληλογραφίας γίνεται στα κινεζικά. Όπως πάντα, κάνω αντιγραφή/επικόλληση του πρωτότυπου κειμένου στην εφαρμογή του Google Translate.

* * *

ΔΥΟ ΛΟΓΙΑ ΓΙΑ ΤΟ ΒΙΒΛΙΟ: Οι «Πόλεις-φαντάσματα» –εμπνευσμένες από τις έρημες, ακατοίκητες μεγαλουπόλεις της Κίνας– ξετυλίγουν μια σειρά από παράλληλες αφηγήσεις. Ανάμεσά τους, η ιστορία του νεαρού Σιανγκ, ο οποίος απολύεται από τη θέση του μεταφραστή στο προξενείο της Λαϊκής Δημοκρατίας της Κίνας στο Σίδνεϊ, όταν αποκαλύπτεται πως η σχέση του με την κινεζική γλώσσα είναι ανύπαρκτη και για τις ανάγκες της δουλειάς του κατέφευγε στο Google Translate. Ποιο νήμα όμως συνδέει τη μετεγκατάστασή του σε μια πόλη-φάντασμα με την οδύσσεια ενός αρχαίου Αυτοκράτορα, ο οποίος δημιουργεί χίλιους σωσίες του Εαυτού Του; Ή με ένα φιλήδονο βουνό που αποκτά συνείδηση; Με ένα μηχανικό αυτόματο που παίζει σκάκι κρύβοντας μια θανάσιμη αλήθεια; Ή με την ιστορία της ξακουστής Αυτοκρατορίας όπου κάθε βιβλίο καταστρέφεται, μόνο και μόνο για να ανασυσταθεί από την αρχή, σελίδα τη σελίδα, σαν ένας ύμνος στην αγάπη και την τέχνη; Αλληγορικές και ευφάνταστες, οι «Πόλεις-φαντάσματα» θα ενθουσιάσουν τους αναγνώστες του Χαρούκι Μουρακάμι και του Ίταλο Καλβίνο.

Ο ΣΥΓΓΡΑΦΕΑΣ: Ο Siang Lu είναι ο συγγραφέας των μυθιστορημάτων «Πόλεις-φαντάσματα» («Ghost Cities») και «The Whitewash», καθώς και συνδημιουργός του «The Beige Index». Η ηχητική προσαρμογή του «The Whitewash» απέσπασε τον τίτλο του Audiobook της Χρονιάς στα βραβεία ABIA το 2023, με τη συμμετοχή ενός πολυμελούς και συμπεριληπτικού καστ δεκατεσσάρων ηθοποιών. Το ίδιο έργο τιμήθηκε επίσης με το βραβείο Glendower για πρωτοεμφανιζόμενους συγγραφείς στα Queensland Literary Awards, ενώ συμπεριλήφθηκε στη βραχεία λίστα των NSW Premier’s Literary Award. Το 2023, ο Σιανγκ αναδείχθηκε ως μία από τις σαράντα κορυφαίες προσωπικότητες ασιατικής-αυστραλιανής καταγωγής κάτω των σαράντα ετών στα Asian-Australian Leadership Awards. Είναι κάτοχος μεταπτυχιακού τίτλου στις ανθρωπιστικές επιστήμες από το πανεπιστήμιο του Σίδνεϊ. Έχει εργαστεί ως σεναριογράφος στον κινηματογράφο και την τηλεόραση για την Beach House Pictures της Σιγκαπούρης και το δίκτυο Astro της Μαλαισίας. Ζει και εργάζεται στο Μπρίσμπεϊν της Αυστραλίας και στην Κουάλα Λουμπούρ της Μαλαισίας.