Nightfall, Μαρία Φιλίππου και Παναγιώτης Λαζαρίδης: Τι δουλειά έχει η Επίδαυρος σε μια metal συναυλία;

Πάνω από διακόσια κιλά. Τόσο ζυγίζει το σκηνικό που ετοιμάζουν οι Nightfall για τη συναυλιακή επιστροφή τους στην Αθήνα, το Σάββατο 24 Οκτωβρίου στο Fuzz. Πέντε χρόνια μετά την τελευταία τους συναυλία στην πόλη, ανάμεσα σε lock downs και μέτρα αποφυγής συνωστισμού, οι Nightfall ετοιμάζουν τη μεγαλύτερη παραγωγή που έχουν παρουσιάσει ποτέ επί ελληνικού εδάφους.

Οι Nightfall στο Fuzz: Όταν το metal συναντά το θέατρο

Έχουμε συνηθίσει να βλέπουμε μεγάλα πανό, κατασκευές από μουσαμάδες επί σκηνής, light shows, φωτιές και καπνούς, βίντεο που προσπαθούν να τραβήξουν το ενδιαφέρον των θεατών σε ένα club show. Εδώ το ενδιαφέρον βρίσκεται στους ανθρώπους που προσπαθούν να δώσουν μορφή σε αυτή την ιδέα. Η σκηνογράφος Μαρία Φιλίππου και ο κατασκευαστής σκηνικών Παναγιώτης Λαζαρίδης φέρνουν τη θεατρική τους εμπειρία σε μια μουσική που ξέρει να αναμετριέται με το σκοτάδι. Το στοίχημα στην περίπτωση των Nightfall είναι τολμηρό: πόσο οργανικά μπορεί η σκηνική αφήγηση να συναντήσει την ένταση ενός metal live;

Η Μαρία Φιλίππου έχει υπογράψει, μεταξύ άλλων, τα σκηνικά της «Τρελής του Σαγιό» στο Παλλάς, και εκείνα για την «Ετυμηγορία» του Barry Reed που παρουσιάστηκε σε σκηνοθεσία Πέτρου Ζούλια στο «Θέατρον» του Κέντρου Πολιτισμού «Ελληνικός Κόσμος» και απέσπασε βραβείο σκηνογραφίας. Ο Παναγιώτης Λαζαρίδης έχει αναλάβει κατασκευές όπως το σκηνικό του «Σώσε» στη Στέγη. Η Μαρία Φιλίππου κάθε χρόνο υπογράφει αρκετές παραστάσεις σε κεντρικά θέατρα – με συνεργασίες από τον Αιμίλιο Χειλάκη και την Αικατερίνη Παπαγεωργίου μέχρι τον Νικορέστη Χανιωτάκη και τον Σταμάτη Φασουλη. Το εργαστήριο του Παναγιώτη Λαζαρίδη κατασκεύασε το σκηνικό των «Βατράχων» της Αργυρώς Χιώτη. Στο Fuzz, αυτή η εμπειρία καλείται να συναντήσει την ένταση των Nightfall.

Οι Nightfall έχουν αρκετά χιλιόμετρα πίσω τους ώστε να μπορούν να παίξουν εκ του ασφαλούς. Ιδρύθηκαν στην Αθήνα το 1991 και, από το «Parade Into Centuries» μέχρι το «Children Of Eve» του 2025, έφτιαξαν έναν κόσμο όπου η μελωδία κουβαλάει απώλεια, θυμό και υπαρξιακή αγωνία. Περιοδεύοντας τον περασμένο χειμώνα στην Ευρώπη μαζί με τους Possessed – μία μπάντα που μαζί με τους Slayer θεωρούνται «αρχιτέκτονες» του thrash και death metal, ετοιμάζονται για μία σειρά από συναυλίες στην Ελλάδα με πρώτο σταθμό την Αθήνα.

Μαρία Φιλίππου και Παναγιώτης Λαζαρίδης: Το σκηνικό για τη συναυλία των Nightfall που ξεπερνά τα 200 κιλά

«Η μεγαλύτερη καλλιτεχνική πρόκληση για μένα είναι πάντα να βρω την ιδέα. Πριν σχεδιάσω οτιδήποτε, χρειάζεται να μελετήσω την καλλιτεχνική πορεία του συγκροτήματος, τη μουσική του, τους στίχους, το artwork, τα video clips και συνολικά τον κόσμο που έχει δημιουργήσει. Μέσα από αυτή τη διαδικασία προσπαθώ να εντοπίσω εκείνο το ένα στοιχείο που μπορεί να γίνει η αφετηρία για μια σκηνική αφήγηση.

Η στιγμή που έρχεται η ιδέα είναι απρόβλεπτη. Μπορεί να συμβεί μέσα σε λίγα λεπτά ή μπορεί να χρειαστεί ένας μήνας μέχρι να αισθανθώ ότι έχω βρει αυτό που ψάχνω. Από εκεί και πέρα, όμως, ξεκινά μια δεύτερη, εξίσου σημαντική πρόκληση: πώς θα μεταφέρω αυτή την ιδέα από το μυαλό μου στην πραγματικότητα.

Εκεί μπαίνουν οι τεχνικοί περιορισμοί, οι διαστάσεις της σκηνής, τα υλικά, οι κατασκευές, το rigging, το φως, οι προβολές και όλα όσα απαιτούνται για να πραγματοποιηθεί η αρχική σύλληψη. Η δυσκολία είναι να βρω λύσεις χωρίς να χαθεί στην πορεία η ουσία του αρχικού concept. Για μένα, η τεχνική υλοποίηση πρέπει να υπηρετεί την ιδέα και όχι να την αλλοιώνει.

Αυτή είναι μια πρόκληση που υπάρχει πάντα στη σκηνογραφία. Στη συναυλία, όμως, προστίθεται κάτι ακόμη: ο χρόνος.Το σκηνικό πρέπει να μπορεί να μεταμορφώνεται, να λειτουργεί μέσα σε πραγματικό χρόνο και να συνομιλεί με τη μουσική, το φως και τις προβολές. Ο συναυλιακός χρόνος δημιουργεί λοιπόν έναν επιπλέον περιορισμό, αλλά ταυτόχρονα και μια πολύ ενδιαφέρουσα δημιουργική δυνατότητα: η σκηνογραφία μπορεί να γίνει μέρος της ίδιας της μουσικής αφήγησης» εξηγεί η Μαρία Φιλίππου.

Εκεί βρίσκεται η δύσκολη, ενδιαφέρουσα περιοχή της συνεργασίας. Μια ιδέα περνάει από χέρια, περιορισμούς και αποφάσεις μέχρι να φτάσει στο κοινό. Όποιος έχει αγαπήσει μια παράσταση ξέρει πόση αθέατη δουλειά μπορεί να κρύβεται μέσα σε μία στιγμή. Η  Μαρία Φιλίππου εξηγεί τι την έφερε στους Nightfall:

«Αρχικά η ίδια η πορεία των Nightfall. Ο τρόπος με τον οποίο έχουν διαμορφώσει τη δική τους καλλιτεχνική ταυτότητα μέσα στον χρόνο. Με ενδιαφέρει πολύ η συνολική τους αισθητική, όχι μόνο η μουσική, αλλά και ο τρόπος που αυτή μεταφράζεται στα video clips, στο artwork, στις εικόνες και φυσικά στους στίχους τους. Υπάρχει ένας ολόκληρος κόσμος πίσω από τη μουσική τους, με έντονη ατμόσφαιρα και συμβολισμό, και αυτό μου δίνει πολύ ενδιαφέρον υλικό ως δημιουργό.

Η γνωριμία μου με τον Εύθυμη (Καραδήμα) ήρθε να κάνει αυτή την απόφαση ακόμη πιο ξεκάθαρη. Διαπίστωσα ότι υπάρχει μια κοινή αντίληψη για το πώς μπορεί να λειτουργήσει η εικόνα μέσα στη μουσική και, κυρίως, μια διάθεση να αναζητήσουμε κάτι καινούργιο χωρίς να περιοριζόμαστε σε στερεότυπα. Εκτίμησα πολύ το ανοιχτό του μυαλό καλλιτεχνικά και την εμπιστοσύνη που μου έδειξε.

Αυτό που με ενδιαφέρει λοιπόν σε αυτή τη συνεργασία είναι να μη δημιουργήσουμε απλώς ένα εντυπωσιακό σκηνικό για μια συναυλία, αλλά έναν οπτικό κόσμο που να συνομιλεί με τη μουσική, την ιστορία και την αισθητική των Nightfall. Να υπάρχει μια κοινή αφήγηση, όπου η σκηνογραφία, οι προβολές, το φως και η μουσική να αποτελούν διαφορετικές πλευρές του ίδιου κόσμου».

Ο Παναγιώτης Λαζαρίδης μπαίνει στη συζήτηση από την πλευρά της κατασκευής, εκεί όπου οι καλλιτεχνικές προθέσεις αποκτούν υλική υπόσταση. Η δική του επιθυμία ξεκινάει πριν από τον ήχο:

«Το ροκ live είναι από τη φύση του μια εμπειρία που ζει μέσα από την ενέργεια και την εικόνα. Με τράβηξε η ιδέα να χτίσω έναν χώρο που δεν θα απλώς φιλοξενεί τη μουσική, αλλά θα τη συνεχίζει οπτικά. Ήθελα το σκηνικό να μιλά στο κοινό πριν ακόμα ακουστεί η πρώτη νότα.»

Μια τέτοια φιλοδοξία δημιουργεί και μια λεπτή ισορροπία. Το κοινό έρχεται για ανθρώπους που παίζουν μουσική· η κατασκευή θα χρειαστεί να βρει τη θέση της στη μεταξύ τους σχέση. Με μία ιστορία που ξεκινά από το 1930 στην Αθήνα και μία μεγάλη εμπειρία που διαθέτει το Lazaridis Scenic Studio, και περιλαμβάνει την Τελετή Έναρξης των Ολυμπιακών Αγώνων στην Αθήνα το 2004, την τηλεοπτική μεταφορά του «The Little Drummer Girl» για το BBC, τη «Μικρά Αγγλία» του Παντελή Βούλγαρη ή το φιλμ «Rise» της Disney για την ιστορία των Αντετοκούνμπο, ο Παναγιώτης Λαζαρίδης έχει και εμπειρία και άποψη, και το θέτει καθαρά:

«Η μεγαλύτερη πρόκληση είναι η ισορροπία: το σκηνικό πρέπει να έχει δική του προσωπικότητα, αλλά να μην επισκιάζει τους μουσικούς. Παράλληλα, πρέπει να αντέχει στην ένταση ενός live, με φωτισμούς, κίνηση και πολύ κόσμο, χωρίς να χάνει τη δύναμή του.»

Τα περισσότερα από διακόσια κιλά είναι λοιπόν η χειροπιαστή αφετηρία μιας υπόσχεσης που θα κριθεί επί σκηνής. Το βάρος δεν εγγυάται τέχνη. Η συνεργασία, όμως, γεννά την περιέργεια: τι συμβαίνει όταν μια μπάντα με τόσο διαμορφωμένη ταυτότητα επιτρέπει σε ανθρώπους του θεάτρου να μπουν στον κόσμο της; Στις 24 Οκτωβρίου η απάντηση θα χρειαστεί να υπάρξει μπροστά σε πραγματικό κοινό.

Η βραδιά έχει και έναν αποχαιρετισμό. Μαζί με τους Shattered Hope, που φέρνουν τα δικά τους doom/death τραγούδια, εμφανίζονται οι Daylight Misery -με frontman των Βασίλη Μάζαρη- που κάποιοι γνωρίζουν από τα κείμενα και τις συνεντεύξεις του στο Metal Hammer- για να ολοκληρώσουν την πορεία τους. Σύμφωνα με την ανακοίνωσή τους, ο Ευθύμης Καραδήμας ήταν εκείνος που τους ώθησε να δημιουργήσουν το συγκρότημα σχεδόν είκοσι χρόνια πριν – ενώ το 2010 συνεργάστηκαν στο τραγούδι «Meadows of Desire». Η τελευταία τους εμφάνιση στο πλευρό των Nightfall δίνει στη συνάντηση μια ανθρώπινη συνέχεια: ένας κύκλος κλείνει, ενώ μια άλλη καλλιτεχνική διαδρομή δοκιμάζει το επόμενο βήμα της.

Οι προσωπικές ιστορίες και το καλλιτεχνικό ρίσκο δίνουν στη βραδιά ενδιαφέρον που ξεπερνά το κοινό του metal. Αν έχεις φύγει ποτέ από ένα θέατρο με μια εικόνα να επιμένει στο μυαλό σου, έχεις έναν λόγο να πλησιάσεις αυτή τη συναυλία. Η συνεργασία των Nightfall με τη Μαρία Φιλίππου και τον Παναγιώτη Λαζαρίδη φιλοδοξεί να πετύχει κάτι ανάλογο: να σε ακολουθήσει έξω από την αίθουσα, όταν ο ήχος θα έχει πια σταματήσει.

Το Fuzz, στην Πειραιώς 209 και Πατριάρχου Ιωακείμ 1, θα φιλοξενήσει αυτό το πείραμα το Σάββατο 24 Οκτωβρίου 2026. Μπορείς να περιμένεις τις φωτογραφίες και τα stories της βραδιάς, της επόμενης μέρας. Η περιέργεια, όμως, έχει καλύτερη θέση μέσα στην αίθουσα.