Soul II Soul στην ATHENS VOICE: «Δεν φοβάμαι την AI – είναι μέρος της εξέλιξης»

Αν η βρετανική urban μουσική είχε ένα γενεαλογικό δέντρο, ο Jazzie B των Soul II Soul θα ήταν ο κορμός του.

Ο αρχιτέκτονας του Funki Dred ήχου των Soul II Soul, του συγκροτήματος που στα τέλη των 80s υποχρέωσε την Αμερική να υποκλιθεί στον ήχο του Λονδίνου, παραμένει μια επιδραστική φυσιογνωμία που γεφυρώνει τις γενιές μουσικόφιλων.

Με το «Club Classics Vol. One» του 1989 και διαχρονικά αναγνωρίσιμες επιτυχίες όπως τα «Back to Life» και «Keep On Movin'», οι Soul II Soul επαναπροσδιόρισαν την παγκόσμια soul σκηνή με έναν ήχο αδιαμφισβήτητα βρετανικό, αδιαμφισβήτητα μαύρο και αδιαμφισβήτητα δικό τους.

Με δύο βραβεία Grammy στις αποσκευές του και την τιμητική διάκριση OBE (Αξιωματικός του Τάγματος της Βρετανικής Αυτοκρατορίας) από την ίδια τη βασίλισσα Ελισάβετ για την προσφορά του στη μουσική, ο Jazzie B (βαπτιστικό όνομα Trevor Romeo, γόνος οικογένειας από την Αντίγκουα που μεγάλωσε στο βόρειο Λονδίνο) δεν είναι απλώς ένας παραγωγός, είναι ο αφηγητής της γενιάς του Windrush.

Έχοντας συνεργαστεί με ονόματα από τους Τζέιμς Μπράουν και Σινέντ Ο' Κόνορ μέχρι τους Fine Young Cannibals και τις Destiny’s Child, ο Jazzie B έρχεται με τους Soul II Soul στο Sani Festival 2026, για μια βραδιά όπου το «Back to Life» θα αντηχήσει πάνω από το Αιγαίο.

Πρεσβευτής μιας κουλτούρας που ένωσε soul, reggae, hip-hop και club αισθητική σε ένα αδιαίρετο σύνολο, ο Jazzie B μιλά για τη διαδρομή του, τη φιλοσοφία και τη στάση του απέναντι στα ζητήματα του σήμερα, λίγο πριν την εμφάνιση των Soul II Soul στον Λόφο της Σάνης το Σάββατο 8 Αυγούστου 2026.

Ο Jazzie B μιλά για τους Soul II Soul: «Το ταξίδι συνεχίζεται – και είναι ευλογία»

37 χρόνια μετά το «Club Classics Vol. One», κομμάτια όπως τα «Back to Life» και «Keep On Movin'» εξακολουθούν να ακούγονται παντού. Κοιτάζοντας πίσω, πόσο ικανοποιητικό είναι να οδηγείτε το όχημα των Soul II Soul για δεκαετίες, διαχειριζόμενος τόσους διαφορετικούς επιβάτες –τραγουδιστές και μουσικούς– που συνέβαλαν σε αυτή την κολεκτίβα;
Ήταν ένα καταπληκτικό ταξίδι, μια διαδρομή που νιώθω ευλογημένος που έζησα. Συνεχίζω να αναζητώ το τέλειο beat. Ξεκίνησα το 1977 ως DJ και ποτέ δεν φανταζόμουν αυτή την εξέλιξη. Ήταν η κατάλληλη στιγμή: βρεθήκαμε στην κορυφή ενός κύματος όπου το Ηνωμένο Βασίλειο λειτούργησε ως η βιτρίνα για να δει όλος ο κόσμος τους Soul II Soul. Και το ταξίδι συνεχίζεται.

Οι Soul II Soul άλλαξαν την παγκόσμια μουσική, διατηρώντας ταυτόχρονα μια ταυτότητα αδιαπραγμάτευτα βρετανική. Θα μπορούσε αυτό το μείγμα soul και street κουλτούρας να είχε γεννηθεί οπουδήποτε αλλού;
Το δικό μου sound system ήταν το έδαφος όπου καλλιεργήθηκαν οι ήχοι και τα grooves μας. Εκεί γεννήθηκε η club κουλτούρα μας. Ήταν μια σκόπιμη προσπάθεια να ενώσουμε διαφορετικά είδη και επιρροές, χρησιμοποιώντας το sound system για να δοκιμάζουμε, να ραφινάρουμε και να εξελίσσουμε τις μουσικές ιδέες. Ήταν κάτι προοδευτικό για την εποχή του, συνδυάζοντας το ηχητικό βάθος με συγκεκριμένα μηνύματα στις μελωδίες.

Η περιλάλητη «Funki Dred» φιλοσοφία σας –«a happy face, a thumpin' bass, for a lovin' race»– έμοιαζε απόλυτα εναρμονισμένη με το DIY πνεύμα της εποχής. Σας λείπει εκείνη η περίοδος;
Ως Funki Dreds, το ζούμε καθημερινά, οπότε δεν υπάρχει τίποτα να μας λείψει. Αυτή η DIY νοοτροπία σημαίνει ότι δεν βασίζομαι στην τεχνητή νοημοσύνη ή σε αλγορίθμους. Δεν μπορείς να έχεις μέλλον αν δεν έχεις παρελθόν. Σήμερα, η νεολαία προσπαθεί να βρει τον δρόμο της μέσα από τις τέχνες, που είναι πάντα ο καθρέφτης της ζωής. Η διαφορά σήμερα είναι ότι δεν υπάρχει πια φίλτρο. Ζούμε στον κόσμο όπου ρωτάς την Google αν ταιριάζεις στον αλγόριθμο. Όμως, στις γωνιές της κοινωνίας μας, υπάρχει μια ζωντανή σκηνή που βράζει από ιδέες και εξέλιξη.

Έχετε περιγράψει την εποχή σας ως τα «παιδιά της γενιάς του Windrush». Η τηλεοπτική ανθολογία «Small Axe» του Στιβ ΜακΚουίν ζωντάνεψε αυτή την εποχή για το παγκόσμιο κοινό. Είναι μια πιστή απεικόνιση της κοινωνικής εξέλιξης της Βρετανίας;
Για να είμαι ειλικρινής, το «Small Axe» είναι η τέχνη του ΜακΚουίν, αλλά για μένα δεν απεικόνισε ακριβώς τι συνέβη. Αν θέλετε να καταλάβετε εκείνη την περίοδο, δείτε την ταινία «Babylon». Είναι μια απίστευτη ταινία που είχε απαγορευτεί στην Αμερική τη δεκαετία του '80. Δείχνει την πραγματική ιστορία μας, των παιδιών του Windrush που μεγαλώσαμε εδώ. Το «Small Axe» είχε καλές προθέσεις, αλλά έδωσε μια κάπως στρεβλή εικόνα. Το «Babylon» είναι αυτό που θα «ρίξει τη γάτα ανάμεσα στα περιστέρια» και θα ξεκαθαρίσει το τοπίο.

Περάσατε τα εφηβικά σας χρόνια μέσα στα στούντιο, κάνοντας τα πάντα: από το να φτιάχνετε τσάι μέχρι την παραγωγή και το mastering. Σε μια εποχή που όλα ξεκινούν με ένα κλικ στο ποντίκι, πόσο ζωτική ήταν αυτή η μαθητεία;
Δούλεψα δίπλα σε ανθρώπους που ήταν μηχανικοί και ναυτικοί πριν μπουν στη μουσική. Έζησα την αναλογική εποχή στη μετάβασή της. Σήμερα, το «πάτημα ενός κουμπιού» είναι αυτό που πάντα επιδιώκαμε – αυτό το όραμα του Τζορτζ Όργουελ όπου όλα γίνονται αυτόματα. Δεν έχω πρόβλημα με αυτό. Αλλά το θέμα είναι ποιος το νιώθει. Είναι σαν να συγκρίνεις τα γενετικά τροποποιημένα McDonald’s με το αληθινό φαγητό. Όταν πρωτοξεκίνησα, έλεγαν «αυτό δεν είναι αληθινή μουσική, πώς θα παίξουν live;». Όμως ο Mick Clark της Virgin είδε την πηγή, όχι απαραίτητα την ανάπτυξη.

Σήμερα παλεύουμε με την τεχνητή νοημοσύνη. Μου φαίνεται ανόητο. Γιατί να μην δουλέψεις μαζί της; Θα υπάρχει η AI, θα υπάρχει το αληθινό πράγμα και θα υπάρχει ένα υβρίδιο των δύο. Εγώ είμαι old school. Θέλω να μυρίσω τη ζωή, να την απορροφήσω. Θέλω την ανθρώπινη εμπειρία.

Ο αντίλογος είναι ότι τόσο η τεχνητή νοημοσύνη όσο και το streaming έχουν μεταμορφώσει τα οικονομικά δεδομένα της ανεξάρτητης μουσικής. Είστε απαισιόδοξος για το μέλλον της ανθρώπινης δημιουργικότητας;
Πάντα παραπονιόμαστε για κάτι, και αν οι μαύροι σταματούσαν να παραπονιούνται, πού θα βρισκόμαστε τώρα; Δικαιώματα, δίκαιη αμοιβή – είναι αυτά καινούργια πράγματα; Το ζω αυτό κάθε μέρα, ακόμα και σήμερα, στα 63 μου χρόνια. Πέρασα ώρες με τον Τζέιμς Μπράουν, και μου έλεγε πράγματα που σου προκαλούσαν δάκρυα: πήγαιναν να παίξουν και δεν τους άφηναν να χρησιμοποιήσουν τις τουαλέτες. Τους έλεγαν να μπουν από την πίσω πόρτα. Αυτή ήταν η πραγματικότητα.

Στη δική μου δισκογραφική, ο υπεύθυνος ρεπερτορίου με ρωτούσε: «Γιατί μια μαύρη μπάντα χρειάζεται βιντεοκλίπ;». Του απαντούσα: «Ίσως για να πουλήσουμε περισσότερους δίσκους;». Ακόμα και σήμερα, το 2026, η αστυνομία μπορεί να με σταματήσει στον δρόμο. Αλλά, και αυτό είναι κάτι το οποίο κατάλαβα από τον Τζέιμς Μπράουν, δεν είναι η άφιξη αυτό που μετρά, είναι το ταξίδι. Και η τέχνη; Είναι το πρώτο πράγμα που βγαίνει από κάθε κρίση και το τελευταίο που φεύγει.

Το Πρόγραμμα Επιδότησης Νεοφυών Επιχειρήσεων της δεκαετίας του '80 ήταν καταλύτης για τους Soul II Soul, όπως και για άλλους δημιουργούς, όπως η Creation Records ή η Τρέισι Έμιν. Η έλλειψη ανάλογων κυβερνητικών πρωτοβουλιών σήμερα εμποδίζει την επόμενη γενιά;
Σήμερα υπάρχουν περισσότερες επιδοτήσεις, αλλά τα εμπόδια για να τις αποκτήσεις είναι πιο δύσκολα. Το ενδιαφέρον με το Enterprise Allowance είναι ποιος πραγματικά το χρησιμοποίησε και ποιος το αγνόησε. Όλοι εμείς που το εκμεταλλευτήκαμε ήμασταν παιδιά εργατικής τάξης, γονείς που έχαναν δουλειές σε εργοστάσια. Η Θάτσερ μας έδωσε αυτό το παράθυρο, αλλά εγώ χρειάστηκε να γκρεμίσω την πόρτα για να μπω, δεν περίμενα σε ουρά. Και αυτό που μαθαίνει κανείς από τις δυσκολίες, την απογοήτευση, τις κλειστές πόρτες, δεν το μαθαίνεις πατώντας ένα κουμπί. Αν δεν έχεις γνωρίσει την απογοήτευση, δεν ξέρεις τι να κάνεις όταν έρθει η ευκαιρία. Αυτό μου το δίδαξε ο Τζέιμς Μπράουν.

Κοιτάζοντας το σημερινό τοπίο, υπάρχει μια έντονη συζήτηση σχετικά με την άνοδο του κόμματος Reform UK και μια μετατόπιση του πολιτικού κέντρου βάρους. Ως ένας άνθρωπος που έχει τιμηθεί με τη διάκριση OBE για την προσφορά του στη μουσική, βρίσκετε αποκαρδιωτικές τις προκλήσεις που αντιμετωπίζουν σήμερα οι μαύροι Βρετανοί και οι εθνοτικές μειονότητες ή παραμένετε αισιόδοξος;
Πάντα θα υπάρχει πρόοδος. Δεν εγγράφομαι αυτόματα σε οποιοδήποτε αφήγημα. Ο άνθρωπος είναι ο χειρότερος εχθρός του εαυτού του - αυτό το βλέπω. Η Βρετανία έξω από την ΕΕ, το χάσμα με ανθρώπους με τους οποίους ήμουν αχώριστα δεμένος: μιλώ για Ευρωπαίους με τους οποίους μεγάλωσα, συνδεδεμένους μέσα από την τέχνη. Όσο μεγαλώνεις πληθυσμούς σε απομονωμένους χώρους χωρίς διέξοδο, χωρίς δημιουργική διέξοδο, αυτό είναι το καύσιμο του εξτρεμισμού. Η πολιτική πάντα ήταν εκεί, κάνοντας κατήχηση στη νεολαία. Αλλά η τέχνη αντιστέκεται. Πάντα.

Η μουσική σάς έχει ταξιδέψει σε όλο τον κόσμο: από στάδια των 30.000 θεατών μέχρι φεστιβάλ σε ορισμένα από τα ομορφότερα σημεία του πλανήτη. Στις 8 Αυγούστου θα εμφανιστείτε στο Sani Festival, στο εκπληκτικό περιβάλλον της Χαλκιδικής. Νιώθετε ευλογημένος όταν κοιτάτε πίσω σε αυτή τη διαδρομή;
Νιώθω ευλογημένος στο 100%. Αυτό το μουσικό ταξίδι μπορεί να είναι και ένα «headfuck» μερικές φορές. Κράτησα τη συμβουλή του Τζέιμς Μπράουν: «Να προσέχεις τον ρυθμό σου, να μην θεωρείς τίποτα δεδομένο και να θυμάσαι ότι είσαι τόσο καλός όσο το τελευταίο σου σόου». Εστιάζω σε αυτόν τον έναν άνθρωπο στο κοινό. Η αγάπη και το μίσος της βιομηχανίας είναι η ευλογία μου όταν ταξιδεύω σε χώρες που δεν μιλούν τη γλώσσα μου, αλλά επικοινωνούμε μέσω της μουσικής. Το κοινό στην Ελλάδα είναι ένας αδιάσπαστος κρίκος στην αλυσίδα των Soul II Soul. Είναι τιμή μου να έρθω να γευτώ την Ελλάδα, να τη μυρίσω και να ζήσω αυτή την εμβυθιστική εμπειρία που πρόκειται να μοιραστούμε.

Sani Festival 2026
Soul II Soul
Λόφος της Σάνης
Σάββατο 8 Αυγούστου 2026
Η ηλεκτρονική προπώληση εισιτηρίων για τη συναυλία έχει ξεκινήσει στο more.com