GRis Festival 2026: Η σύγχρονη ελληνική δημιουργία σε Αθήνα, Λονδίνο και Βερολίνο

Η ελληνική ποίηση συναντά τον ηλεκτρικό ήχο, η μουσική γίνεται αφορμή για συζήτηση γύρω από τη μνήμη και το συναίσθημα, ενώ η ένδυση εξετάζεται ως πολιτιστική και κοινωνική πρακτική. Αυτές είναι ορισμένες από τις συνδέσεις που διατρέχουν το GRis Festival 2026, το οποίο αναπτύσσει το φετινό του πρόγραμμα σε Αθήνα, Λονδίνο και Βερολίνο, έως τις 15 Νοεμβρίου.

Με προηγούμενες παρουσίες στη Νέα Υόρκη, στη Λευκωσία, στο Βερολίνο και στην Αθήνα, το φεστιβάλ GRis Festival 2026 επικεντρώνεται στην παρουσίαση της σύγχρονης ελληνικής δημιουργίας εκτός συνόρων. Απευθύνεται τόσο στην ομογένεια όσο και στο ευρύτερο κοινό των πόλεων που το φιλοξενούν, συνδυάζοντας καλλιτεχνικές εκδηλώσεις με επιστημονικές συναντήσεις. Στο ανακοινωμένο πρόγραμμα, η λογοτεχνία και η μουσική έχουν σταθερή παρουσία, ενώ θέματα όπως η μητρότητα, η ψυχική υγεία και η βιωσιμότητα διευρύνουν το πεδίο της διοργάνωσης.

Από τη μελοποιημένη ποίηση στη βιώσιμη μόδα: οι σταθμοί του GRis Festival 2026

Αφετηρία της φετινής διαδρομής αποτέλεσε η εκδήλωση της 8ης Σεπτεμβρίου στο Μουσείο Ιστορίας του ΕΚΠΑ, στην αίθουσα «Καθηγητή Ηλία Κρίσπη». Η παρουσίαση του προγράμματος πλαισιώθηκε από ομιλίες των πανεπιστημιακών Ανδρέα Ν. Μιχαλόπουλου και Κλειώς Φανουράκη, καθώς και από ρεσιτάλ της Εβελίνας Αντεμισάρη, η οποία σπουδάζει πιάνο και σύνθεση στο Royal College of Music του Λονδίνου.

Το λονδρέζικο σκέλος αρχίζει στις 28 Οκτωβρίου στο Chelsea Theatre με το «Κόκκαλο / Bone», σε κείμενο της Ιόλης Ανδρεάδη και του Άρη Ασπρούλη και σκηνοθεσία της Ιόλης Ανδρεάδη. Ο Γεράσιμος Γεννατάς ερμηνεύει το θεατρικό σόλο, με τον μουσικό και περφόρμερ Γιώργο Παλαμιώτη να συμμετέχει ζωντανά επί σκηνής.

Την επόμενη ημέρα, 29 Οκτωβρίου, η ημερίδα «ARC» στο Lancaster Room του 43LG Conference and Events Venue εξετάζει την ανθρώπινη εμπειρία μέσα από τη μουσική, την ψυχολογία, την ψυχιατρική και τη μαιευτική. Η μνήμη, η απώλεια, η μητρότητα και η ψυχική ανθεκτικότητα αποτελούν βασικούς άξονες της συζήτησης. Τον συντονισμό αναλαμβάνει ο Διαμαντής Τουτουντζίδης, με τη συμμετοχή της μουσικοθεραπεύτριας Ματίνας Καραστατήρα, της Σταματίνας Ηλιοδρομίτη, της Μαρίας Ηλιοπούλου και του Χρήστου Κουϊμτσίδη. Στο καλλιτεχνικό μέρος, ο Νίκος Γιούσεφ παρουσιάζει τη «Μνήμη της Δόνησης», με κεντρικό όργανο το μουσικό πριόνι.

Η μουσική συνέχεια στο Λονδίνο περιλαμβάνει δύο διαφορετικές προσεγγίσεις. Στις 29 Οκτωβρίου, στο Tamesis Dock Lower Deck, οι Grey River & The Smoky Mountain παρουσιάζουν το folk ρεπερτόριό τους, με τραγούδια που πραγματεύονται την ανθρώπινη αντιφατικότητα, τη φθορά, τη βία και την ελπίδα. Στις 30 Οκτωβρίου, στο Bush Hall, τα Υπόγεια Ρεύματα στρέφονται στη μελοποιημένη ελληνική ποίηση: έργα των Καρυωτάκη, Παλαμά, Γρυπάρη και Βάρναλη εντάσσονται στον ηλεκτρικό ήχο του συγκροτήματος. Τη συναυλία προλογίζει ο Ανδρέας Ν. Μιχαλόπουλος.

Στο Βερολίνο, οι εκδηλώσεις αρχίζουν την 1η Νοεμβρίου με μια πρόταση για παιδιά και ενήλικες. Οι Αθηναϊκές Μαριονέτες παρουσιάζουν στην Ελληνική Κοινότητα Βερολίνου το «Αίσωπος: Τότε και Τώρα», μια διαδραστική παράσταση βασισμένη στους μύθους του Αισώπου, η οποία εντάσσει τη συμμετοχή των παιδιών στη θεατρική δράση.

Την ίδια ημέρα, το House of Music φιλοξενεί τους Grey River & The Smoky Mountain και τη Lia Hide. Το αθηναϊκό συγκρότημα συνδυάζει αναφορές στην αμερικανική, ιρλανδική και ευρωπαϊκή folk παράδοση με στοιχεία bluegrass, country και blues. Η Lia Hide παρουσιάζει έργα από τη μουσική της πορεία, αντλώντας επίσης έμπνευση από το «The Missing Fourth Guest», ένα πρότζεκτ με αφετηρία τον πλατωνικό «Τίμαιο». Η συνύπαρξη των δύο προτάσεων αποτυπώνει διαφορετικούς τρόπους με τους οποίους δημιουργοί της ελληνικής σκηνής επεξεργάζονται διεθνείς μουσικές επιρροές και λογοτεχνικές ή φιλοσοφικές αναφορές.

Στις 2 Νοεμβρίου, η Πρεσβεία της Ελλάδας στο Βερολίνο φιλοξενεί μια εκδήλωση που συνδυάζει μουσική και εικαστικά. Η Ελληνοαμερικανίδα τραγουδίστρια, συνθέτρια και εικαστικός Ρένα Παπαγεωργίου παρουσιάζει έργα από το μουσικοθεατρικό της πρότζεκτ «Άνοιξα τα Μάτια μου / Wide Awake», παράλληλα με την παρουσίαση έργων των Christo Daskaltsis και Jade Cassidy.

Η επιστροφή του φεστιβάλ στην Αθήνα τον Νοέμβριο επαναφέρει την ποίηση στο επίκεντρο. Στις 11 Νοεμβρίου, στο αμφιθέατρο «Ιωάννης Δρακόπουλος» του ΕΚΠΑ, η εκδήλωση για τη σύγχρονη ελληνική γυναικεία ποιητική δημιουργία εξετάζει τη συμβολή της στη νεοελληνική λογοτεχνική ταυτότητα και στη συλλογική μνήμη. Τον συντονισμό έχουν οι Ανδρέας Μιχαλόπουλος και Έλλη Φιλοκύπρου. Συμμετέχουν οι ηθοποιοί Γεράσιμος Γεννατάς και Ελισάβετ Μουτάφη, οι Magic de Spell acoustic με τους Θοδωρή Βλαχάκη, Μαρίνο Σοφίου και Μιχάλη Σκαράκη, καθώς και οι Duo Dilemma. Ο ποιητικός λόγος προσεγγίζεται έτσι μέσα από την ερμηνεία και τη μουσική, με τη συμμετοχή καλλιτεχνών διαφορετικών καταβολών.

Στις 12 Νοεμβρίου, στην αίθουσα της 7ης Δημοτικής Κοινότητας του Δήμου Αθηναίων, η συζήτηση μεταφέρεται στη βιώσιμη μόδα και στην κυκλική οικονομία. Η ημερίδα αντιμετωπίζει την ένδυση ως πεδίο όπου συναντώνται ο σχεδιασμός, το περιβάλλον και οι κοινωνικές πρακτικές. Συμμετέχουν η ομότιμη καθηγήτρια του ΕΜΠ Μαρία Λοϊζίδου, η σχεδιάστρια Γεωργία Χιόνη, οι Αλίκη Κακουλίδου και Δήμητρα Βασιλάκου από το M2P – MeToo Patterns, ο ερευνητής Βασίλης Ντούρος και ο Νίκος Μπαλτάς από την ΑΜΚΕ ΙΑΣΙΣ. Συντονίζει η δημοσιογράφος και ραδιοφωνική παραγωγός Μαρία Κυριάκη.

Το πρόγραμμα ολοκληρώνεται στις 15 Νοεμβρίου στην Αίθουσα Διδασκαλίας της Μουσικής Βιβλιοθήκης στο Μέγαρο Μουσικής Αθηνών, με την ακουστική παρουσίαση του «Άνοιξα τα Μάτια μου / Wide Awake» της Ρένας Παπαγεωργίου. Το έργο, με ελληνικούς και αγγλικούς στίχους, επανέρχεται μετά την παρουσίασή του στο Βερολίνο, εστιάζοντας στην ανθρώπινη φύση και στην προσωπική ωρίμανση. Μαζί της συμμετέχουν ο Σαράντος Γκουμάκος στην κιθάρα και στη φωνή, ο Τάσος Γουσέτης στο βιολί και ο Κωνσταντίνος Χαλιγιάννης στο πιάνο.