Ioannis Morlai Kamara: Μεγαλώνοντας ανάμεσα σε δύο κόσμους και γράφοντας για το ανήκειν

• Advertorial

Κάποιες ιστορίες δεν ξεκινούν από μια ιδέα, αλλά από την ανάγκη να καταλάβεις καλύτερα τον εαυτό σου και τον κόσμο γύρω σου. Για τον Ioannis Morlai Kamara, η γραφή ήταν ακριβώς αυτό: ένας τρόπος να βάλει σε τάξη σκέψεις, εμπειρίες και δύο διαφορετικές κουλτούρες που συνυπάρχουν μέσα του. Με αφετηρία την προσωπική του διαδρομή, οι ιστορίες του ανοίγουν έναν χώρο όπου το προσωπικό γίνεται συλλογικό και ο κάθε αναγνώστης μπορεί να βρει κάτι δικό του.

Ποιος είναι ο Ioannis Morlai Kamara πίσω από τον καλλιτέχνη; Τι θα ήθελες να γνωρίζει το κοινό για σένα;
Είμαι ένας άνθρωπος γεννημένος ανάμεσα σε δύο κουλτούρες τελείως διαφορετικές η μία από την άλλη. Αφρο-Έλληνας γεννημένος στην Αθήνα με καταγωγή από την Σιέρρα Λεόνε και από παιδί είχα μια αγάπη για την συγγραφή και γενικά για τις ιστορίες. Η συγγραφή ήταν πάντα κάτι ατομικιστικό όταν ήμουν παιδί. Ένας τρόπος να έρχομαι σε επαφή με τον εσωτερικό μου κόσμο και να βγάζω λογική. Με τα χρόνια, όσο συνέχισα να γράφω και να έρχεται κόσμος σε επαφή με τα γραπτά μου, είτε με ποίηση ή λογοτεχνία, ένιωσα να χάνει την ατομική ισχύ πάνω μου. Εννοώ, ακόμα έρχομαι σε επαφή με τον εσωτερικό μου κόσμο, άλλα και άλλα άτομα με γνωρίσματα τελείως διαφορετικά από μένα βρίσκουν κάτι δικό τους στους χαρακτήρες μου και έτσι για άλλη μια φορά η συγγραφή αποτελεί γέφυρα για δυο κουλτούρες που κανείς δεν θα μπορούσε να πιστέψει ότι κολλάνε η μία με την άλλη. Και με τα χρόνια άλλαξε και αυτό. Υπήρχε πάντα έκπληξη όταν κάποιος μάθαινε ότι έγραφα και από την άλλη πλευρά έβλεπα την χαρά του αδερφού μου όταν εκδόθηκε το "The end of me in a diary" σε υλική μορφή. Ένιωσα λες και αντιπροσώπευα μια μικρή κοινότητα ανθρώπων πριν καν το καταλάβω σε έναν χώρο που δεν έχουμε ιδιαίτερη αντιπροσώπευση. Μικρότερος πίστευα ότι τα ταβάνι είναι ορατό για μένα, η κοινωνία μου το είπε και το πίστεψα, αλλά είδα ότι έτσι όπως άλλοι με ενέπνευσαν έτσι κι εγώ μεταδίδω την ίδια ενέργεια. Σαν να δίνω πίσω αυτό που μου έδωσαν άλλοι.

Τι σε εμπνέει αυτή την περίοδο, είτε σε προσωπικό είτε σε δημιουργικό επίπεδο;
Μία από τις μεγάλες πηγές έμπνευσης για μένα είναι ο μικρός αδερφός μου, ο οποίος λόγο της μεγάλης διαφοράς ηλικίας που έχουμε με βοηθάει να δω την ζωή από μια διαφορετική ματιά. Καμιά φορά φαίνεται ότι η ενηλικίωση έρχεται και με μία δόση κυνισμού και η οπτική πλευρά ενός παιδιού είναι ικανή να σπάσει το σκληρό περίβλημα. Επίσης, με εμπνέουν άνθρωποι με ένα ξεκάθαρο πάθος για κάτι. Και δεν έχει σημασία το σκέλος, μονάχα να σου πει ένα άτομο ότι λατρεύει κάτι καθημερινό όπως η μαγειρική και δεις τα μάτια να λάμπουν αυτό είναι αρκετό να μου δώσει έμπνευση. Υποσυνείδητα, παίρνει φωτιά η φαντασία μου όταν είμαι κοντά σε τέτοια άτομα. Και τέλος, με εμπνέει η απλή συναναστροφή με άλλους ανθρώπους. Όταν δημιουργούμε και μοιραζόμαστε ιστορίες. Έχοντας έντονο κοινωνικό στοιχείο στα έργα μου είναι αναγκαίο το ενδιαφέρον για τον “γείτονα” εκεί έξω.

Ποιες επιρροές, λογοτεχνικές ή βιωματικές, έχουν καθορίσει το έργο σου;
Σαν παιδί μεταναστών 1ης γενιάς υπήρχε έντονα μία κρίση ταυτότητας, αίσθηση μοναξιάς και η αναζήτηση για ένα μέρος να ανήκω, τα οποία βρήκαν θέση μες στις σελίδες των έργων μου. Βρίσκοντας σαν θεραπεία την θαλπωρή της κοινότητας αυτό, επίσης μεταφράστηκε στα έργα μου, με το μεγάλο καστ χαρακτήρων. Τα έργα μου συνήθως δίνουν μεγάλη έμφαση στον άνθρωπο και κυρίως ανθρώπους περιθωριακούς, οι οποίοι έχουν δυνατή παρουσία, αλλά αδύναμη φωνή. Πολλές επιρροές μου έχουν αυτό το κοινό γνώρισμα. Συγγραφείς όπως ο Νταζάι Οσάμου, Ο Κώστας Ταχτσής είναι λίγοι απ’ τους πολλούς συγγραφείς που λειτουργούν σαν ψηφιδωτό στην λίστα επιρροών μου.

Στο βιβλίο σου The End of Me in a Diary, φαίνεται να υπάρχει έντονο το στοιχείο της εσωτερικής αναζήτησης. Πόσο αυτοβιογραφικό είναι το έργο και τι θα ήθελες να κρατήσει ο αναγνώστης μετά την ανάγνωσή του;
Το The End of Me in a Diary είναι κυρίως μυθοπλασία, αλλά με κύριο χαρακτηριστικό την διχοτομία του εαυτού μου. Ισορροπεί την κυνισμό του παλιότερου εαυτού μου με την πιο αισιόδοξη μορφή μου στο παρόν. Στο βιβλίο γίνεται αυτό το πάντρεμα με τον πεσιμισμό του πρωταγωνιστή και την ιδέα που προσπαθεί να περάσει το βιβλίο με διάφορους χαρακτήρες. Με μόνο τρεις μήνες ζωής ο πρωταγωνιστής δεν βρίσκει κάποιον λόγο να ονειρευτεί, να αγαπήσει και έτσι δημιουργεί ένα κουκούλι προστασίας, ένα σεντόνι που δεν προσφέρει ούτε χαρά ούτε πόνο. Σε τρεις μήνες δεν θα μπορούσε κανείς να χτίσει μια Ρώμη, αλλά θα μπορούσε να χτίσει μία οικογένεια (θα ήθελα να πιστεύω χαχα) Και έτσι έρχεται το μήνυμα που θα ήθελα να περάσω στον αναγνώστη και αυτό είναι ότι το τέλος του κόσμου είναι πιο ωραίο με μια παρέα άτομα πλάι σου. Μία κοινότητα, μία οικογένεια, έναν φίλο, έναν εραστή.

Πώς φαντάζεσαι την εξέλιξη της καλλιτεχνικής σου πορείας τα επόμενα χρόνια; Υπάρχουν νέες κατευθύνσεις που θέλεις να εξερευνήσεις;
Το μόνο που ξέρω για τα επόμενα χρόνια είναι ότι θα ήθελα να συνεχίσω να γράφω και άλλες ιστορίες, όσες περισσότερες γίνεται και να δημιουργηθεί μια κοινότητα γύρω απο αυτό για τίποτα πέρα από τον εγωιστικό λόγω του ότι μου αρέσει να έρχομαι σε επαφή με άτομα που είναι ερωτευμένα με τον κόσμο των γραμμάτων. Και επίσης, πειραματίζομαι με εναλλακτικούς τρόπους να λέω ιστορίες, όπως οι ταινίες και θα ήθελα να πραγματοποιήσω κάποιες ιδέες που έχω. Θέλω να βρω και να ερωτευτώ νέους τρόπους να διηγούμαι ιστορίες, όπως όταν έπιασα για πρώτη φόρα ένα στυλό και χαρτί στα χέρια μου.