South Park: Το νέο επεισόδιο τρολάρει την influencer culture και την εμμονή με την τέλεια εμφάνιση

Εάν έχεις ανοίξει οποιαδήποτε εφαρμογή κοινωνικής δικτύωσης και κατέληξες να βλέπεις τα GRWM (Get Ready With Me), τα τετραγωνισμένα σαγόνια κάτι τύπων που προσπαθούν να σε πείσουν ότι μπορείς κι εσύ να τα αποκτήσεις, ινφλουένσερς που ορκίζονται στη συμμετρία του προσώπου και άλλους που σου λένε το μυστικό για να έχεις καλύτερη αύρα, τότε συγχαρητήρια: έχεις ήδη το απαραίτητο υπόβαθρο για να καταλάβεις το καινούργιο επεισόδιο του «South Park». Αν, πάλι, δεν έχεις ιδέα τι σημαίνουν όλα αυτά, οι δημιουργοί της σειράς, Τρέι Πάρκερ και Ματ Στόουν, έχουν ετοιμάσει ένα μάθημα διαδικτυακής παράνοιας, με τους γνωστούς πρωταγωνιστές, κρέμες αντιγήρανσης και ένα κατάστημα καλλυντικών που σε οδηγεί κατευθείαν σε μια καταναλωτική κόλαση.

Το τρίτο επεισόδιο της 29ης σεζόν, με τίτλο «You Like That On Your Face», καταπιάνεται με την κουλτούρα της επιβεβλημένης ομορφιάς, τις εμμονές των κοινωνικών δικτύων και την προσπάθεια να μετατρέψεις τον εαυτό σου σε μια αναβαθμισμένη έκδοσή του, γιατί προφανώς είναι φυσιολογικό ένας άγνωστος στο διαδίκτυο να σ’ έπεισε ότι δεν είσαι «αρκετός». Το αποτέλεσμα είναι τόσο παράλογο όσο και η πραγματικότητα που σατιρίζει. Και το ίντερνετ, που συνήθως έχει άποψη για τα πάντα, έσπευσε να το ανακηρύξει ένα από τα καλύτερα επεισόδια της σειράς εδώ και χρόνια.

Looksmaxxing, aura farming και mogging: Το λεξικό της διαδικτυακής παράνοιας

Ας ξεκινήσουμε με το λεξιλόγιο, γιατί μέχρι να μάθουμε τι σημαίνει το ένα τρεντ, έχουν εμφανιστεί άλλα τρία. Και προσωπικά, ως millennial, τρόμαξα να καταλάβω τι σημαίνει τι (άραγε ήμουν κι εγώ τόσο εκνευριστική στην εφηβεία;). Έχουμε και λέμε λοιπόν: Το looksmaxxing είναι η προσπάθεια να βελτιώσεις την εμφάνισή σου με κάθε διαθέσιμο μέσο, από προϊόντα περιποίησης μέχρι πιο ακραίες παρεμβάσεις. Το aura farming αφορά την καλλιέργεια μιας εικόνας που εκπέμπει αυτοπεποίθηση, της αύρας δηλαδή που εκπέμπεις στον κόσμο, coolness και αυτό το ανεξήγητο κάτι που κάνει τους άλλους να σε κοιτούν με δέος (αυτό, οκέι, το ήξερα). Και το mogging; Η διαδικασία κατά την οποία κάποιος σε επισκιάζει εμφανισιακά, αφήνοντάς σε να αναρωτιέσαι αν χρειάζεσαι καινούργιο κούρεμα ή μια εντελώς νέα ζωή. Τα ’πα καλά;

Στο σύμπαν του «South Park», ο μικρός Άικ, ο αδερφός του Κάιλ, βρίσκεται ξαφνικά στο επίκεντρο μιας διαδικτυακής μάχης αύρας (αυτό το πράγμα όντως υπάρχει). Απέναντί του έχει τον Τσέις Τσάντγουικ, έναν συμμαθητή με τέλεια βαθμολογία στην εφαρμογή Chadmaxx και εμφάνιση που παραπέμπει στον αμφιλεγόμενο ινφλουένσερ Clavicular. Ο Άικ, όμως, έχει μυηθεί στο looksmaxxing και είναι έτοιμος να υπερασπιστεί τη θέση του στον άτυπο διαγωνισμό δημοτικότητας.

Μια επίσκεψη σε κατάστημα καλλυντικών, μια μικρή καταναλωτική κόλαση

Το αστείο γίνεται ακόμη καλύτερο όταν η υπόθεση μεταφέρεται στον… ναό με τα καλλυντικά. Τα καταστήματα καλλυντικών έχουν γίνει προορισμός ακόμη και για παιδιά που δεν έχουν προλάβει καλά καλά να μπουν στην εφηβεία, αλλά έχουν ήδη αποκτήσει απαιτήσεις για τη φροντίδα του δέρματός τους. Κρέμες, οροί, μάσκες και αντιγηραντικά προϊόντα καταναλώνονται από παιδιά που αισθάνονται την ανάγκη να ξυπνήσουν στις 5 για να κάνουν βίντεο GRWM για το σχολείο. Εγώ, μόλις πριν από λίγα χρόνια, έπρεπε να διαπραγματευτώ με τη μαμά μου για να βάψω τα νύχια μου με παιδικά μανό, όχι να κάνω τρεις ώρες να ετοιμαστώ για το σχολείο – πράγμα έτσι κι αλλιώς αδιανόητο, αφού δεν έπαιζε να ξυπνήσω πιο νωρίς από την ώρα που όφειλα.

Ο Σταν πηγαίνει εκεί με τη Γουέντι για τα γενέθλιά της και σύντομα χάνει τον προσανατολισμό του, πράγμα ρεαλιστικό. Τα ράφια με τα καλούδια δίνουν τη θέση τους σε κιτρινισμένους τοίχους, αλλόκοτους διαδρόμους κι ένα περιβάλλον που θυμίζει τα backrooms, τον εφιαλτικό λαβύρινθο που έχει περάσει από τις διαδικτυακές ιστορίες τρόμου μέχρι τον κινηματογράφο. Το κατάστημα καλλυντικών μετατρέπεται σ’ έναν χώρο χωρίς έξοδο, όπου οι καταναλωτικές επιθυμίες μοιάζουν να καταπίνουν όποιον περνά την πόρτα του. Αν το σκεφτείς, η μετάβαση δεν είναι και τόσο μεγάλη: μπαίνεις για μια ενυδατική και βγαίνεις με έξι προϊόντα, μια υπαρξιακή κρίση και την πεποίθηση ότι το δέρμα σου χρειάζεται επειγόντως επανεκκίνηση. Αυτή η συνεχής δημιουργία νέων αναγκών πάντα σχεδόν υπερνικά στο τέλος το αίσθημα του κορεσμού, τού «έχω αρκετά, στοπ».

Όταν η τεχνητή νοημοσύνη βαθμολογεί την εμφάνισή σου

Στο μεταξύ, ο πατέρας του Σταν, ο Ράντι, δοκιμάζει και ο ίδιος εφαρμογές τεχνητής νοημοσύνης που βαθμολογούν την εμφάνιση και προτείνουν τρόπους βελτίωσης. Αρχικά συμβουλεύει τον γιο του να κλείσει την εφαρμογή, να τρώει σωστά και να γυμνάζεται. Λίγο αργότερα, όμως, βρίσκεται κι εκείνος να αξιολογεί το πρόσωπό του. Η αυτοπεποίθηση, ως γνωστόν, κινείται σε μια πολύ λεπτή γραμμή και αρκεί μια μικρή ταλάντωση για να τρανταχτεί και να σε κάνει να αναρωτηθείς αν τελικά υστερείς σε συμμετρία.

Το επεισόδιο δεν λέει κάτι τρομερά βαθύ ή άγνωστο. Απλά μας δείχνει μια τραβηγμένη μορφή της πραγματικότητας. Η τεχνολογία υπόσχεται εξατομικευμένη φροντίδα –η οποία δεν ήταν ποτέ άλλοτε τόσο μαζική– μετατρέποντας εύκολα κάθε ανασφάλεια σε καταναλωτική ευκαιρία. Μας πείθει ότι είμαστε το πιο σημαντικό πρότζεκτ της ζωής μας, επιβάλλοντάς μας απάνθρωπα καθημερινά checklists για να αποδεχτούμε ποιον; Εμάς τους ίδιους.

Φυσικά, το «South Park» δεν θα ήταν «South Park» αν δεν το παρατραβούσε. Οι εργαζόμενοι στο κατάστημα επιμένουν να προσφέρουν προϊόντα με την ατάκα «You like that on your face?», η οποία αποκτά όλο και πιο χοντροκομμένες διαστάσεις όσο οι χαρακτήρες βυθίζονται στα backrooms. Το χιούμορ ξεφεύγει από τα όρια μιας αμιγώς εφηβικής σάτιρας, αλλά η υπερβολή είναι μέρος της συνταγής των δημιουργών.

Στο φινάλε, ο Ράντι επιστρέφει σε παιδικό μέγεθος, ενώ αργότερα εισβάλλει στη μάχη αύρας του Άικ και του Τσέις. Η λύση του είναι εξίσου κομψή με τις περισσότερες συμβουλές που θα βρεις στα σχόλια του TikTok: πλακώνει τον αντίπαλο και κερδίζει τον διαγωνισμό με τον πιο κυριολεκτικό τρόπο. Όταν δεν μπορείς να ανταγωνιστείς το τέλειο σαγόνι, μπορείς πάντα να του χώσεις μια και να το σπάσεις.

Οι αντιδράσεις των θεατών ήταν ενθουσιώδεις, με αρκετούς να χαρακτηρίζουν το επεισόδιο το καλύτερο της σειράς εδώ και μία δεκαετία. Κάποιοι μάλιστα σχολίασαν πως, ενώ τα πρόσφατα επεισόδια δυσκολεύονταν να συναγωνιστούν τον παραλογισμό της πραγματικής ζωής, αυτή τη φορά το «South Park» βρήκε ξανά στόχο.

Το South Park μάς δείχνει έναν καθρέφτη που δεν θέλουμε να κοιτάξουμε

Η σειρά έδειξε έναν παραμορφωμένο καθρέφτη μας. Παραμορφωμένο μεν, αντικειμενικό δε. Είναι σαν να ζούμε σε επεισόδιο του «Black Mirror». Πάμε και κόβουμε μέρη μας στον πλαστικό για να πετύχουμε συμμετρία, κρύβουμε τη γνώμη μας γιατί όλες οι γνώμες πρέπει να ’ναι πανομοιότυπες και να μην ξεστρατίζουν από το «εμείς» και οι «άλλοι», η ψυχολογία μας εξαρτάται από το εάν ο Μπάμπης ή η Ζαχαρούλα θα μας κάνουν λάικ. Το θέμα που θίγεται είναι πως, όσο κι αν παλέψαμε για να είμαστε ο εαυτός μας, η ανάγκη να αρέσουμε παραμένει τόσο σταθερή όσο η ανάγκη μας για οξυγόνο. Κι έτσι, αντί για προσωπικότητα, επιλέγουμε κάτι ευκολότερο: μια συνδρομή σε κάποια εφαρμογή αυτοβελτίωσης, πετώντας λεφτά στο άπατο πηγάδι της ανθρώπινης ανασφάλειας.