Μονοπάτια της υπαίθρου

Τα τελευταία χρόνια παρατηρείται στη χώρα μας αυξημένο ενδιαφέρον για οικοτουρισμό και αγροτουρισμό. Μια έκφανση αυτού του είδους τουριστικής ανάπτυξης είναι και η δημιουργία ολοκληρωμένων δικτύων μονοπατιών, που αναδεικνύουν τον ιδιαίτερο πλούτο της ελληνικής φύσης, ενώ ταυτόχρονα συμβάλλουν στην οικονομία των τοπικών κοινωνιών. Σήμερα στην Ελλάδα υπάρχουν αρκετά τέτοια μονοπάτια που έχουν ανοιχτεί είτε με πρωτοβουλίες περιβαλλοντικών οργανώσεων, είτε από τοπικούς πολιτιστικούς συλλόγους, όπως το παράδειγμα του μονοπατιού στη Πάρο. Παρά το γεγονός ότι όλες οι πρωτοβουλίες διάνοιξης μονοπατιών έχουν γίνει με περίσκεψη και διέπονται από υπευθυνότητα, ωστόσο το πλαίσιο προστασίας για τη φύση που πρέπει να ορίζεται από το κράτος, είναι θεμελιώδες. Κάτι τέτοιο όμως μέχρι σήμερα απουσιάζει.

Για πρώτη φορά αυτό το νομοθετικό κενό έρχεται να καλύψει το αρμόδιο Υπουργείο Περιβάλλοντος με την υπογραφή της υπουργικής απόφασης «Καθορισμός τεχνικών προδιαγραφών χάραξης, σήμανσης, διάνοιξης και συντήρησης των ορειβατικών-πεζοπορικών μονοπατιών». Πρόκειται για τη συγκρότηση συστήματος Εθνικής Πιστοποίησης των υφιστάμενων αλλά και των νέων ή προτεινόμενων μονοπατιών κάτι που απορρέει τόσο από την ευρωπαϊκή νομοθεσία όσο και από την εθνική. Όπως αναφέρει το Υπουργείο Περιβάλλοντος «αποτελεί το πρώτο βήμα μιας σειράς ενεργειών και δράσεων προς την κατεύθυνση μιας ολοκληρωμένης πρότασης για το περιβάλλον και τον εναλλακτικό τουρισμό».

Όσοι έχουν την εμπειρία μιας βόλτας σ’ ένα τέτοιο μονοπάτι μπορούν να αναγνωρίσουν τι σημαίνει το δικαίωμα του πολίτη να απολαμβάνει την ύπαιθρο με ασφάλεια. Από την άλλη πλευρά στις περιοχές όπου έχουν ανοιχτεί μονοπάτια, το θετικό αποτύπωμα στις τοπικές κοινωνίες δεν ήταν μόνο στα οικονομικά οφέλη και στις επιχειρηματικές ευκαιρίες αλλά παρατηρήθηκε ενίσχυση των συμμετοχικών διαδικασιών ενώ αυξήθηκε η συνείδηση για την ανάγκη προστασίας του περιβάλλοντος.

Επιπλέον το Υπουργείο Περιβάλλοντος με την απόφαση αυτή επιδιώκει και την επιμήκυνση της τουριστικής περιόδου συνδέοντας το περιβαλλοντικό απόθεμα της χώρας, με τον τουρισμό και τον πολιτισμό. Οι επόμενες προγραμματισμένες ενέργειες του ΥΠΕΝ είναι η σύσταση ψηφιακού Εθνικού Μητρώου Περιβαλλοντικών Διαδρομών, οι Προσκλήσεις Εκδήλωσης Ενδιαφέροντος του Πράσινου Ταμείου για μελέτες ολοκληρωμένων δικτύων μονοπατιών από την τοπική αυτοδιοίκηση και ο σχεδιασμός πιλοτικού έργου δικτύου μονοπατιών σε επίπεδο Περιφέρειας.