7 τρόποι να κάνεις το κινητό σου λίγο πιο… έξυπνο για τον εγκέφαλό σου

Το κινητό δεν είναι από μόνο του καλό ή κακό για τον εγκέφαλο. Το θέμα είναι τι κάνουμε με αυτό. Το ατελείωτο, μηχανικό scrolling μπορεί να επηρεάσει αρνητικά τη διάθεση, όμως ο ίδιος χρόνος μπροστά στην οθόνη μπορεί να αξιοποιηθεί πολύ διαφορετικά: για διάβασμα, παιχνίδια στρατηγικής, εκμάθηση μιας γλώσσας ή απλώς για να μιλήσουμε με έναν φίλο.

Ο Ρίτσαρντ Σίμα, δημοσιογράφος επιστημών και πρώην νευροεπιστήμονας της Washington Post, συγκέντρωσε επτά χρήσεις του κινητού που, σύμφωνα με έρευνες, μπορούν να είναι πιο ωφέλιμες για τον εγκέφαλο και την ψυχική διάθεση.

1. Παίξε ένα παιχνίδι που σε βάζει να σκέφτεσαι

Η γνωστική ενεργοποίηση κάνει καλό στον εγκέφαλο και ορισμένα παιχνίδια μπορούν να βοηθήσουν. Έρευνες έχουν συνδέσει γρήγορα video games, αλλά και σταυρόλεξα ή επιτραπέζια παιχνίδια, με οφέλη σε γνωστικές λειτουργίες.

Τα smartphones έχουν κάνει τα συγκεκριμένα παιχνίδια πολύ πιο εύκολα στην καθημερινότητα. Από το Catan και το Ticket to Ride μέχρι το Wingspan, μπορεί κανείς να παίξει για λίγα λεπτά ανάμεσα σε δύο δουλειές χωρίς να χρειάζεται να αφιερώσει ολόκληρο το βράδυ.

2. Διάβασε αντί να κάνεις scroll

Ένα βιβλίο στο κινητό μπορεί να είναι πολύ καλύτερη επιλογή από ακόμα μισή ώρα στα social media. Η ανάγνωση βιβλίων, περιοδικών και εφημερίδων έχει συσχετιστεί με βραδύτερη γνωστική έκπτωση και ακόμη και με μεγαλύτερο προσδόκιμο ζωής.

Εφαρμογές ψηφιακών βιβλίων και audiobooks μπορούν να μετατρέψουν το smartphone σε μικρή φορητή βιβλιοθήκη, ιδιαίτερα στις μετακινήσεις ή στις αναμονές.

3. Βρες ανθρώπους που έχουν το ίδιο χόμπι με εσένα

Το Reddit και άλλες διαδικτυακές κοινότητες μπορούν να έχουν περισσότερο νόημα από το παθητικό scrolling, αρκεί να χρησιμοποιούνται στοχευμένα.

Τα χόμπι συνδέονται με καλύτερη ψυχική υγεία, ενώ δημιουργικές δραστηριότητες όπως η μουσική, ο χορός και η τέχνη έχουν συσχετιστεί με πιο αργή γήρανση του εγκεφάλου.

Αντί, λοιπόν, να βλέπεις ό,τι σου σερβίρει ο αλγόριθμος, μπορείς να χρησιμοποιήσεις το κινητό για να μάθεις περισσότερα για κάτι που πραγματικά σε ενδιαφέρει.

4. Δοκίμασε λίγα λεπτά mindfulness

Εφαρμογές όπως το Headspace και το Calm βασίζονται σε ασκήσεις mindfulness και διαλογισμού. Μελέτες έχουν δείξει ότι οι ασκήσεις ενσυνειδητότητας μπορούν να μειώσουν το άγχος και να οδηγήσουν σε μια κατάσταση που οι ερευνητές περιγράφουν ως «χαλαρή εγρήγορση».

Υπάρχει και μια ενδιαφέρουσα ειρωνεία εδώ: το ίδιο το mindfulness μπορεί να μας βοηθήσει να καταλάβουμε καλύτερα πότε χρησιμοποιούμε το κινητό συνειδητά και πότε απλώς έχουμε κολλήσει στην οθόνη.

5. Μάθε μια καινούργια γλώσσα

Αν πρόκειται να περάσεις χρόνο στο κινητό, λίγα λεπτά ιταλικών, ισπανικών ή γαλλικών μάλλον θα σου αφήσουν περισσότερα από ακόμη δέκα reels.

Η εκμάθηση δεύτερης γλώσσας αποτελεί ισχυρή πνευματική άσκηση. Έρευνες έχουν συνδέσει την πολυγλωσσία με καθυστερημένη εμφάνιση άνοιας, ενώ σε ορισμένες μελέτες οι εγκέφαλοι ανθρώπων που μιλούσαν δύο ή τρεις γλώσσες εμφάνιζαν χαρακτηριστικά νεότερης ηλικίας σε σύγκριση με μονογλωσσικούς συμμετέχοντες.

Εφαρμογές εκμάθησης αλλά και πλατφόρμες συνομιλίας με φυσικούς ομιλητές κάνουν πλέον την εξάσκηση δυνατή σχεδόν οπουδήποτε.

6. Γράψε τρία πράγματα για τα οποία νιώθεις ευγνωμοσύνη

Δεν χρειάζεται κάποια περίπλοκη εφαρμογή. Ακόμη και οι απλές σημειώσεις του κινητού μπορούν να χρησιμοποιηθούν ως μικρό ημερολόγιο, όπου καταγράφεις τι πήγε καλά μέσα στην ημέρα ή τι θέλεις να θυμάσαι. Η ευγνωμοσύνη έχει συνδεθεί σε έρευνες με χαμηλότερα επίπεδα μοναξιάς και καλύτερη συναισθηματική κατάσταση.

Υπάρχουν ειδικές εφαρμογές journaling, αλλά η ουσία παραμένει η ίδια: αντί να καταναλώνεις συνεχώς περιεχόμενο άλλων, αφιερώνεις μερικά λεπτά στις δικές σου σκέψεις.

7. Στείλε μήνυμα σε κάποιον

Ίσως η καλύτερη χρήση του smartphone να είναι τελικά αυτή για την οποία φτιάχτηκαν αρχικά τα τηλέφωνα: η επικοινωνία.

Η ανθρώπινη επαφή συνδέεται ισχυρά με την ευεξία και, αν και η δια ζώσης κοινωνική επαφή παραμένει η καλύτερη επιλογή, ένα μήνυμα, ένα τηλεφώνημα ή ακόμη και ένα αστείο meme μπορεί να λειτουργήσει ως μικρή γέφυρα με έναν άλλον άνθρωπο.

Οι έρευνες δείχνουν μάλιστα ότι συχνά υποτιμούμε πόσο θετικά μπορεί να νιώσει κάποιος όταν του στείλουμε ένα απρόσμενο μήνυμα.

Το συμπέρασμα δεν είναι ότι πρέπει να περνάμε περισσότερο χρόνο στο κινητό. Είναι ότι μπορούμε να κάνουμε καλύτερη χρήση του χρόνου που ήδη περνάμε εκεί.

Αντί για μισή ώρα χωρίς τέλος στο feed, ίσως πέντε λεπτά σε μια ξένη γλώσσα, ένα κεφάλαιο από ένα βιβλίο ή ένα μήνυμα σε έναν φίλο να είναι τελικά πολύ καλύτερη συμφωνία για τον εγκέφαλό μας.