Ξεχάσαμε τι σημαίνει ξεκούραση ή απλά δεν ξέρουμε πώς να ξεκουραστούμε;

«Δεν υπάρχει τίποτα κακό στην προσωπική ανάπτυξη, αλλά ο Ιανουάριος είναι η χειρότερη εποχή για να την θέσουμε σε προτεραιότητα. Πρέπει να σταματήσουμε να προσπαθούμε να γίνουμε καλύτεροι τη νέα χρονιά.»

Κάπως έτσι ξεκινάει ένα άρθρο που δημοσιεύθηκε στο περιοδικό ΤΙΜΕ στις 29 Δεκεμβρίου, 2025. Ο τίτλος του είναι «We Don’t Need New Year’s Resolutions. We Need Rest». (Δεν χρειαζόμαστε αποφάσεις για τη νέα χρονιά. Χρειαζόμαστε ξεκούραση.)

Ξεκίνησα να το διαβάζω περιμένοντας, για να είμαι απόλυτα ειλικρινής, να βρω μέσα του μια ανείπωτη σοφία την οποία δεν είχα σκεφτεί, διαβάσει ή ακούσει ποτέ. Αφελώς, ίσως, περίμενα να με «σώσει». Να έχει τη λύση σε όλα τα προβλήματα που μας βασανίζουν την τελευταία κυρίως δεκαετία. Δεν ξέρω, βέβαια, γιατί είχα τέτοιες απαιτήσεις―ο τίτλος δεν θα μπορούσε να είναι πιο σαφής. Και δεν είναι μόνο σαφής, αλλά τα λέει όλα. Όλα όσα γνωρίζουμε και εμείς οι ίδιοι…ανεξάρτητα από το γεγονός ότι αρνούμαστε κατηγορηματικά να το δεχτούμε ή να κάνουμε κάτι γι’ αυτό.

Για τα new year’s resolutions γνωρίζουμε όλοι. Αυτή η λίστα που κάνουν πολλοί στις αρχές του χρόνου με στόχους τους οποίους θα ήθελαν να πετύχουν. Στόχοι προσωπικής ανάπτυξης σε όλους τους τομείς: σωματικά, επαγγελματικά, προσωπικά, οικονομικά, και η λίστα δεν τελειώνει ποτέ. Όπως δεν τελειώνουν και τα άρθρα και τα βιβλία και τα βιντεάκια που καταναλώνουμε αχόρταγα. Self-help junkies έχουμε γίνει όλοι. Και ενώ τρέχουμε, δεν φαίνεται να πηγαίνουμε ούτε ένα εκατοστό μπροστά.

Γιατί είμαστε όλοι εξουθενωμένοι.
Γιατί η Ρέιτσελ Μπιρν―η οποία έγραψε το άρθρο―έχει δίκιο.

Θα είναι millennial, σκέφτηκα αμέσως, και έτσι την έψαξα για να το επιβεβαιώσω. Και, ναι! Είναι όντως. Νεότερη millennial, αλλά millennial παρ’ όλα αυτά. Τι θα ‘ταν; Η Ρέιτσελ είναι κυρίως δημιουργός περιεχομένου (αυτό πάντα θα μου ακούγεται παράξενο σαν τίτλος, αλλά ΟΚ) έχει περίπου 5,000 ακολούθους στο Instagram και περιγράφει το προφίλ της ως εξής: stories from a handmade, homegrown & slow life in the English countryside―εδώ ουσιαστικά μας λέει ότι μιλά και προμοτάρει την ήρεμη και αργή ζωή της Αγγλικής εξοχής ενώ κάνει χειροτεχνίες και ρεμβάζει στα λιβάδια. Επίσης είναι συγγραφέας του βιβλίου «A Year to Slow Down – A Cosy Companion for Winter Living». Μάλιστα.

Δεν ξέρω πότε έγινα τόσο εριστική ή κυνική, αλλά αναρωτιέμαι πόσο εύκολο είναι να ακολουθήσω τις συμβουλές της εάν δεν ζω στην ήρεμη, αγγλική εξοχή. Και άντε εγώ κάτι μπορώ να κάνω, καθότι μένω μόνη μου και δεν έχω οικογένεια και παιδιά. Δεν έχω καν κατοικίδιο. Κάποιος που έχει όλα τα παραπάνω, όμως, πώς ακριβώς μπορεί;

Μπαίνω σε δεκάδες σπίτια κάθε εβδομάδα λόγω της δουλειάς μου, και βλέπω τι απαιτείται από άποψη χρόνου και υποχρεώσεων, και πίστεψέ με, Ρέιτσελ, μια αργή, ήρεμη ζωή είναι το τελευταίο πράγμα που είναι εφικτό εάν ζεις σε μια πόλη, και δη μια πόλη σαν την Αθήνα.

Για να είμαι βέβαια δίκαιη, οι συμβουλές που προσφέρει το κορίτσι είναι αρκετά ρεαλιστικές, και μπορούν να ζουπηχτούν σε μια αστική ζωή. Η λέξη κλειδί, όμως, είναι «ζουπηχτούν». Για μένα όμως το βασικότερο πρόβλημα είναι ότι όλα αυτά που μας προτείνει, τα γνωρίζουμε πολύ καλά. Όχι μόνο επειδή τα έχουν προτείνει χιλιάδες άλλοι ειδικοί και μη, αλλά γιατί είναι κοινή λογική.

Όλοι γνωρίζουμε πια πόσο κακό μας κάνει η υπερβολική έκθεση στις οθόνες, το doom scrolling στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, ειδικά πριν τον ύπνο, και παρ’ όλα αυτά συνεχίζουμε και το κάνουμε. Ίσως κάποιες φορές να καταφέρνουμε να αντιστεκόμαστε σε αυτό―και εγώ η ίδια προσπαθώ η δόλια όσο μπορώ, και κάθε βράδυ ξαπλώνω με ένα βιβλίο, αλλά δεν νικάει πάντα το βιβλίο.

Όλοι γνωρίζουμε ότι είναι μακράν καλύτερο να βάλεις λίγη μουσικούλα, ένα ποτηράκι κρασί, και να διαβάσεις ένα βιβλίο, ή να συζητήσεις κάτι, ή να ασχοληθείς με κάτι δημιουργικό, ή να παίξεις ένα επιτραπέζιο με τον σύντροφό σου, από το να δεις μια ακόμα σειρά και να ξενυχτίσεις. Μερικές φορές όμως―και αυτή είναι η τραγική ειρωνεία―για να ξεκουραστείς με αυτόν τον τρόπο, πρέπει να είσαι και λίγο ξεκούραστος.

Βγήκε πριν λίγες μέρες στο Netflix η ταινία «The Rip» με τους Ματ Ντέιμον και Μπεν Άφλεκ, και έγινε κακός χαμούλης στα σόσιαλ όταν ο Ματ Ντέιμον γύρισε και είπε ότι το Netflix πια απαιτεί στον διάλογο μια ταινίας ή σειράς να επαναλαμβάνονται κάποια κομμάτια του διαλόγου, ειδικά όσον αφορά σημαντικά σημεία της πλοκής, γιατί γνωρίζουν ότι ο κόσμος πια «βλέπει» ενώ σκρολάρει στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης και δεν προσέχει.

Σαφέστατα ήταν πολλοί αυτοί που δικαίως σχολίασαν και κριτίκαραν αυτή την εξέλιξη, λέγοντας ότι σιγά-σιγά αυτό θα γίνει η νόρμα, και το περιεχόμενο που καταναλώνουμε θα απλοποιείται όλο και περισσότερο, και ουσιαστικά θα «βλέπουμε» μασημένη τροφή γιατί εμείς οι ίδιοι δεν αφήνουμε το κουλό μας―και το κινητό μας―κάτω να αφιερώσουμε μία με δύο ώρες να δούμε κάτι που υποτιθέμενα επιθυμούμε να δούμε και επιλέξαμε, χωρίς περισπασμούς.

Και έρχομαι εγώ και ρωτάω: πρώτον, γιατί δεν κάναμε κάτι άλλο εφόσον δεν είχαμε τη διάθεση να δούμε ταινία; Και, δεύτερον, γιατί αρνούμαστε όντως να απλοποιήσουμε κάποια πράγματα; Οι απαντήσεις, όπως και οι δικαιολογίες, είναι πολλές. Σε τι βαθμό όμως είναι δικαιολογίες;

Η Ρέιτσελ λέει ότι ο Ιανουάριος είναι ένας μήνας που απαιτεί ξεκούραση για διάφορους λόγους, αλλά κυρίως γιατί είμαστε στην καρδιά του χειμώνα και παραδοσιακά το σώμα μας χρειάζεται περισσότερο ύπνο και ξεκούραση, οπότε ενδεχομένως να μην είναι προτεραιότητα να πηγαίνουμε π.χ. στο γυμναστήριο.

Σε αυτό, αγαπημένη Ρέιτσελ, έχω να σου πω πως ως γηραιότερη millennial έχω θέματα με τη μέση μου και βρίσκομαι στην προεμμηνόπαυση, οπότε το γυμναστήριο είναι για μένα σωτήριο, τόσο στο τώρα όσο και για το μέλλον μου. Πίστεψέ με, δεν έχω κανένα βίτσιο να ξυπνάω από το μαύρο χάραμα και να πηγαίνω τρεις φορές την εβδομάδα. Το κάνω όμως, γιατί με βοηθάει, και θα με ευχαριστώ στο μέλλον για αυτό. Αυτό που κάνω επίσης, όμως, είναι να ακούω το σώμα μου, και όταν αισθάνομαι ιδιαιτέρως εξουθενωμένη, προτιμώ να κοιμηθώ λίγο παραπάνω και να ξυπνήσω με ηρεμία.

Η Ρέιτσελ Μπιρν τελειώνει το άρθρο με τον εξής επίλογο:

Ο χειμώνας μας υπενθυμίζει ότι ο κόσμος δεν ανθίζει όλο το χρόνο και ότι η παραγωγικότητα δεν είναι το μόνο μέτρο με το οποίο ζυγίζουμε μια καλή ζωή. Ίσως το μάθημα του Ιανουαρίου δεν είναι να ξεκινήσουμε από την αρχή, αλλά να τιμήσουμε το πού βρισκόμαστε.

Μαζί σου. Το θέμα της παραγωγικότητας είναι ένα ιδιαίτερα ευαίσθητο θέμα για τη γενιά μας, Ρέιτσελ, καθότι σε ακραίο βαθμό μετράμε την αξία μας βάσει της παραγωγικότητάς μας, και αυτό, ναι, είναι άρρωστο. Αλλά έτσι μας μάθανε Ρέιτσελ. Έτσι μεγαλώσαμε. Και πολλές φορές, όταν πραγματικά βρίσκουμε ψήγματα ελεύθερου χρόνου μας πιάνει ένας πανικός γιατί, πρώτον, δεν ξέρουμε τι να πρωτοκάνουμε, και, δεύτερον, εάν εντέλει αποφασίσουμε να ξεκουραστούμε, μετά έχουμε τύψεις―μη σου πω και ενώ ξεκουραζόμαστε. Κοινώς, we need help.

Και ίσως εκεί θα πρέπει να ξεκινήσουμε. Όχι για να ρεμβάσουμε την καρδιά του χειμώνα, αλλά για να επανεξετάσουμε τι ακριβώς σημαίνει ξεκούραση, και πώς να την κατακτήσουμε―αντιπαραγωγικά, όμως.