Ελληνικά Hoaxes: Παραπλανητικοί οι ισχυρισμοί Καρυστιανού για την «Κβαντική Ιατρική»

Στο μικροσκόπιο των Ελληνικών Hoaxes μπήκαν οι δημόσιες τοποθετήσεις και οι επαγγελματικοί ισχυρισμοί της παιδιάτρου Μαρίας Καρυστιανού σχετικά με τη λεγόμενη «Κβαντική Ιατρική», τον βιοσυντονισμό και άλλες μορφές εναλλακτικής θεραπείας.

Η έρευνα, την οποία υπογράφουν η Έλενα Βατάλα και ο Αντώνης Παπαθανασίου, υποστηρίζει ότι η Μαρία Καρυστιανού συνέδεσε παραπλανητικά τον όρο «Κβαντική Ιατρική» με πραγματικές εφαρμογές της κβαντικής φυσικής, όπως η μαγνητική τομογραφία και τα λέιζερ.

Σε τηλεοπτική συνέντευξή της στο OPEN, η παιδίατρος ρωτήθηκε εάν «Κβαντική Ιατρική» σημαίνει την αξιοποίηση μηχανημάτων τα οποία βασίζονται στην κβαντομηχανική και απάντησε καταφατικά. Πράγματι, η μαγνητική τομογραφία αξιοποιεί φυσικά φαινόμενα που περιγράφονται από την κβαντική φυσική. Αυτό, όμως, δεν προσφέρει επιστημονική τεκμηρίωση σε κάθε μέθοδο που υιοθετεί τον όρο «κβαντικός».

Όπως σημειώνει η έρευνα, στην επαγγελματική ιστοσελίδα της Μαρίας Καρυστιανού η «Κβαντική Ιατρική» δεν συνδέεται με τη μαγνητική τομογραφία ή κάποια άλλη καθιερωμένη ιατρική τεχνολογία. Αντίθετα, συνδέεται με τον βιοσυντονισμό και με ισχυρισμούς ότι ασθένειες, παράσιτα ή αλλεργιογόνα διαταράσσουν την «ηλεκτρομαγνητική επικοινωνία» των κυττάρων.

Η προτεινόμενη θεραπεία φέρεται να βασίζεται σε «ανεστραμμένες ηλεκτρομαγνητικές δονήσεις», οι οποίες υποτίθεται ότι μπορούν να αντιμετωπίσουν αλλεργιογόνα και παράσιτα. Οι συγκεκριμένοι διαγνωστικοί και θεραπευτικοί ισχυρισμοί δεν υποστηρίζονται από επαρκή κλινικά δεδομένα.

Επιστημονικές δημοσιεύσεις και φορείς αλλεργιολογίας κατατάσσουν τον βιοσυντονισμό στις μη αποδεδειγμένες διαγνωστικές μεθόδους. Η χρήση του μπορεί να οδηγήσει σε εσφαλμένες διαγνώσεις, αδικαιολόγητους διατροφικούς περιορισμούς ή καθυστέρηση της κατάλληλης θεραπείας.

Οι αναφορές σε Χάρβαρντ και MIT

Η Μαρία Καρυστιανού υποστήριξε επίσης ότι το Χάρβαρντ και το MIT προσφέρουν διαδικτυακά μαθήματα «Κβαντικής Ιατρικής». Τα Ελληνικά Hoaxes αναφέρουν ότι, έπειτα από αναζήτηση στα εκπαιδευτικά προγράμματα των δύο πανεπιστημίων, δεν εντόπισαν αντίστοιχο μάθημα.

Τα διαθέσιμα προγράμματα με τον όρο «quantum» αφορούν πεδία όπως η κβαντική φυσική και η κβαντική υπολογιστική, όχι τις πρακτικές που παρουσιάζονται στην ιστοσελίδα του ιατρείου της παιδιάτρου. Το MIT, για παράδειγμα, προσφέρει διαδικτυακά προγράμματα για την κβαντική υπολογιστική, ενώ τα online μαθήματα της Ιατρικής Σχολής του Χάρβαρντ καλύπτουν πεδία όπως η γενετική, η ανοσολογία και η τεχνητή νοημοσύνη στην ιατρική.

Στο επαγγελματικό βιογραφικό της, η Μαρία Καρυστιανού αναφέρει ότι έχει εξειδικευθεί, μεταξύ άλλων, στην «Κβαντική Ιατρική», στη γνωστική ομοιοπαθητική και στη λειτουργική ιατρική. Σύμφωνα με την έρευνα, δεν κατονομάζεται το επιστημονικό ίδρυμα ή ο φορέας από τον οποίο προήλθε η συγκεκριμένη εξειδίκευση.

Η Ένωση Ελλήνων Φυσικών χαρακτηρίζει τον όρο «Κβαντική Ιατρική» επιστημονικά ανυπόστατο και ανεπαρκώς τεκμηριωμένο. Η ουσία της διάκρισης είναι απλή: άλλο οι πραγματικές εφαρμογές της κβαντικής φυσικής στην ιατρική και άλλο η επίκλησή της για να αποκτήσουν επιστημονικοφανή γλώσσα μη τεκμηριωμένες θεραπείες.

Οι πρακτικές που αφορούν παιδιά

Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλούν, σύμφωνα με τα Ελληνικά Hoaxes, ορισμένες συμβουλές και προϊόντα που παρουσιάζονται στην ιστοσελίδα του ιατρείου για χρήση σε παιδιά.

Μεταξύ αυτών περιλαμβάνεται η χρήση οινοπνεύματος για την αντιμετώπιση του πυρετού. Πρόκειται για πρακτική την οποία παιδιατρικοί φορείς απορρίπτουν, καθώς το οινόπνευμα μπορεί να απορροφηθεί από το δέρμα ή να εισπνευσθεί και να προκαλέσει δηλητηρίαση και άλλες σοβαρές επιπλοκές.

Η έρευνα αναφέρεται επίσης σε ομοιοπαθητικά πακέτα που προτείνονται ακόμη και για κρίσεις άσθματος ή υψηλό πυρετό, χωρίς να παρέχονται επαρκείς πληροφορίες για τη σύνθεση, την αραίωση και το προφίλ ασφάλειάς τους. Ο βασικός κίνδυνος δεν περιορίζεται στην αποτελεσματικότητα των σκευασμάτων, αλλά αφορά και την πιθανότητα καθυστέρησης μιας επείγουσας, επιστημονικά τεκμηριωμένης θεραπείας.

Η κβαντική φυσική είναι επιστήμη. Η μαγνητική τομογραφία είναι καθιερωμένη ιατρική τεχνολογία. Ο βιοσυντονισμός, όμως, δεν αποκτά κλινική εγκυρότητα επειδή περιγράφεται με λέξεις δανεισμένες από τη Φυσική. Και όταν τέτοιοι ισχυρισμοί αφορούν παιδιά, η διάκριση ανάμεσα στην επιστήμη και στην επιστημονικοφάνεια δεν αποτελεί ακαδημαϊκή λεπτομέρεια αλλά ζήτημα ασφάλειας.