Προσωπικός Βοηθός και Συλλογική Ευημερία

Για πολλά χρόνια η Πολιτεία προσέγγιζε τα θέματα των ατόμων με αναπηρία υπό το πρίσμα κυρίως επιδοματικών πολιτικών. Αντίθετα έλειψαν άλλες παρεμβάσεις που ήταν αναγκαίες για την ενίσχυση της αυτονομίας τους, την ένταξη τους στην αγορά εργασίας και ευρύτερα τη συμμετοχή τους στο κοινωνικό γίγνεσθαι. Γι’ αυτό και το 2020 κρίθηκε απαραίτητη από την κυβέρνηση του Κυριάκου Μητσοτάκη η εκπόνηση ενός ολοκληρωμένου σχεδίου δράσης για τα δικαιώματα των ατόμων με αναπηρία. Το σχέδιο δράσης συνιστά τον οδηγό για την εφαρμογή συγκεκριμένων πολιτικών, που πολλές φορές απαιτούν τη συνεργασία πολλών κρατικών (και όχι μόνο) φορέων. Σημαντικό ρόλο στην εφαρμογή του διαδραματίζει πλέον το νεοσύστατο Υπουργείο Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας, όπου συγκεντρώνονται πολλές κρίσιμες αρμοδιότητες που αφορούν τα άτομα με αναπηρία.

Μία από τις δράσεις που διαπνέει και τη νέα προσέγγιση του Εθνικού Σχεδίου Δράσης είναι το πρόγραμμα του Προσωπικού Βοηθού, το οποίο, υλοποιείται πιλοτικά στο πλαίσιο του Εθνικού Σχεδίου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας «Ελλάδα 2.0», συνολικού ύψους 41 εκατ. ευρώ. Ο προσωπικός βοηθός, είναι το πρόσωπο που αίρει τα φυσικά εμπόδια και υποστηρίζει άτομα με αναπηρία ενεργώντας υπό την καθοδήγηση τους. Κεντρικός στόχος της υπηρεσίας του προσωπικού βοηθού -που δεν θα πρέπει να συγχέεται με άλλες όπως αυτή του φροντιστή- είναι η ενίσχυση της αυτονομίας και της ανεξάρτητης διαβίωσης του ανάπηρου ατόμου. Κάθε άτομο με πιστοποιημένο ποσοστό αναπηρίας 67% και άνω, ηλικίας 16 έως και 65 ετών και με εισόδημα έως και 60 χιλ. ευρώ, μπορεί να προχωρήσει σε αίτηση και εφόσον κληρωθεί, να επιλέξει μέσω ηλεκτρονικής πλατφόρμας τον Προσωπικό Βοηθό που του ταιριάζει.

Βασική προτεραιότητα που τέθηκε εξ αρχής από την ίδια την Υπουργό, Σοφία Ζαχαράκη, ήταν η υλοποίηση του προγράμματος συνεχίζοντας το σημαντικό έργο που έχει ήδη γίνει από την προηγούμενη ηγεσία του Υπ. Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης. Γι’ αυτό μετά την πρώτη φάση που αφορά την Αττική, προχωρήσαμε στο πρώτο βήμα της δεύτερης φάσης με την επιλογή των δικαιούχων από την περιφέρεια. Η επιλογή -όπως και στην πρώτη φάση- έγινε με τη διενέργεια ηλεκτρονικής κλήρωσης βάσει αλγορίθμου εξασφαλίζοντας το αδιάβλητο της διαδικασίας. Από τη διαδικασία αυτή αναδείχθηκαν συνολικά 1.250 ωφελούμενοι, ξεπερνώντας το φράγμα των χιλίων που προβλεπόταν, χάρη στην αξιοποίηση διαθέσιμων πόρων. Μέχρι το τέλος Νοεμβρίου αναμένεται να ξεκινήσει η διαδικασία αξιολόγησής τους ώστε στη συνέχεια να μπορούν να επιλέξουν προσωπικό βοηθό.

Η πιλοτική εφαρμογή του Προσωπικού Βοηθού είναι παράλληλα και μία σύνθετη άσκηση για το ελληνικό κράτος. Μία άσκηση από την οποία μαθαίνουμε τόσο από αυτά που έγιναν σωστά όσο κυρίως από όσα θα πρέπει να διορθωθούν, όταν πλέον το πρόγραμμα περάσει στο επόμενο στάδιο της πανελλαδικής εφαρμογής για την οποία έχουν εξασφαλιστεί πόροι από το ΕΣΠΑ.

Είναι, όμως, και ένα πρόγραμμα από το οποίο αντλεί κανείς αισιοδοξία: Όχι μόνο γιατί γίνεται ένα ουσιαστικό βήμα για την αναγνώριση ίσων δικαιωμάτων για τους συμπολίτες μας με αναπηρία αλλά και γιατί μέσα από την ενίσχυση της αυτονομίας κάθε ατόμου, κερδίζουμε τελικά όλοι. Σήμερα, περισσότερο παρά ποτέ, η ευημερία μιας κοινωνίας κρίνεται από τον βαθμό στον οποίο τα μέλη της μπορούν να θέτουν και να πετυχαίνουν τους προσωπικούς τους στόχους. Στο χέρι μας είναι να αφαιρέσουμε εμπόδια ώστε τα άτομα με αναπηρία -αλλά και τα μέλη άλλων ευάλωτων ομάδων- να μπορούν αυτό να το κάνουν πράξη.