Η πιο ενοχλητική λέξη της εποχής

Υπάρχουν μερικές λέξεις στην κατά τα άλλα υπέροχη ελληνική γλώσσα οι οποίες γίνονται όλο και πιο ενοχλητικές. Για να μην πω «εμβληματικές». Που είναι Η ΠΙΟ ενοχλητική λέξη πια.

Η λέξη «εμβληματικός» μας έχει ζαλίσει τον έρωτα τελευταία, θα το έχετε προσέξει: μπαίνει ως επίθετο/επιθετικός προσδιορισμός/σφηνοτέτοια, μπροστά από οποιοδήποτε ουσιαστικό ή κύριο όνομα, μερικές φορές μπροστά από κάποιο φαγητό («Το εμβληματικό μπουγιουρντί του/της…», «Η εμβληματική τσιροσαλάτα…»), αλλά και μπροστά από έργο, βιβλίο, ποίημα, θεατρικό, τραγούδι, ποταμάκι, ρέμα, βουνό, λαγκάδι, χωριό, αεροπλάνο («Το εμβληματικό μπόινγκ 707…»), μπροστά από θεωρίες, ταινίες, θεραπείες, κομμώσεις, μακιγιάζ, ρούχα, παπούτσια, αξεσουάρ, καλλυντικά («Η εμβληματική μάσκαρα…») και ό,τι άλλο μπορεί να θεωρηθεί προς στιγμήν εμβληματικό. Εννοείται, είτε είναι είτε δεν είναι. Ο χαρακτηρισμός δεν προβιβάζει, δεν ανεβάζει αυτόματα το οτιδήποτε σε κανένα βάθρο.

Αλλά αυτή είναι μια λέξη τρέχουσα, που «τρεντάρει» (πόσο ελαφρώς χάλια λέξη!) τα τελευταία τέσσερα-πέντε χρόνια. Υπάρχουν και ομάδες από λέξεις, παλιότερες ή μάλλον εντελώς παλιές, που είναι ενοχλητικές επειδή παραπέμπουν σε άλλες εποχές, ίσως σε μακρινές επαρχίες, ή σε φάσεις της ελληνικής ιστορίας στη διάρκεια των οποίων (κάποιοι από εμάς) πηγαίναμε στο σχολείο με ξυρισμένα κεφάλια, επειδή είχανε πλακώσει ψείρες, πχ. Όλες οι λέξεις που παραπέμπουν σε θολή συγγένεια ανήκουν σε αυτήν την παλιακιά και ελαφρώς «νοσταλζίκ» κατηγορία: συμπεθέρα, που θυμίζει Ελληνική κωμωδία της Φίνος με τον αγαπημένο μας Κώστα Βουτσά. Μπατζανάκης, που κανείς δεν είναι σίγουρος τι ακριβώς σημαίνει ή ποιον βαθμό συγγένειας εικονογραφεί. Κουνιάδα, η οποία επίσης είναι θολή λέξη, με βάση τα σημερινά δεδομένα. Νύφη και γαμπρός, όταν δεν παντρεύονται μεταξύ τους (οπότε τους αποκαλείς άνετα «νύφη» και «γαμπρό» στην εκκλησία ή στο δημαρχείο) παρά όταν έχουν παντρευτεί αδερφό ή αδερφή μας, ανάλογα… ή ίσως όχι; Οκέι, ο άντρας της αδερφής μου να είναι ο γαμπρός μου, αλλά ποιος είναι ο σύγαμπρος; Και ο αδερφός του άντρα της αδερφής μου, μου είναι κάτι; Η γυναίκα του έχει κάποια σχέση μαζί μου η οποία περιγράφεται με συγκεκριμένη λέξη; Και τι με νοιάζει εμένα, ή την έρμη την γυναίκα του αδερφού του άντρα της αδερφής μου, η οποία καθόλου δεν ιδρώνει για τον κατάλληλο ορισμό;

Η συννυφάδα, όπως και η κουνιάδα, είναι επίσης μία από τις ενοχλητικές, παλιές λέξεις που σίγουρα έχουν τη ρίζα τους κάπου, απλώς όταν αναφέρονται σήμερα, μας πάνε πίσω στο χρόνο και μερικές φορές, στα χωριά (καταγωγής) μας. Από την άλλη, υπάρχουν λέξεις που τρεντάρουν για μία ή περισσότερες δεκαετίες, ενώ «στακάρουν» (ίου) η μία πάνω στην άλλη σαν διπλωμένα πετσετάκια, κι έπειτα τις τρώει η μαρμάγκα της εξέλιξης, καθώς αντικαθίστανται από άλλες λέξεις, οι οποίες βαθμηδόν γίνονται εξ ίσου ενοχλητικές: στα '70s, όλοι οι έφηβοι αποκαλούσαμε τρυφερά ο/η ένας/μία τον/την άλλον/ην, μλκα («Πού ήσουνα βρε μλκα;», «Μπράβο, μλκα!», «Σ’ αγαπάω ρε μαλάκα!», κλπ). Η λέξη έχει παραμείνει σε διαρκή χρήση, αλλά οι έφηβοι στα '90s, όταν ο μικρότερος αδερφός μας ήταν έφηβος, την είχαν αντικαταστήσει με το φίλε («Φίλε θα αργήσω να έρθω», «Μη μου το κάνεις αυτό φίλε!», «Χωρίζουμε αυτή τη στιγμή φίλε» κλπ). Σήμερα, για την ακρίβεια από την προηγούμενη δεκαετία, οι έφηβοι χρησιμοποιούν ΑΣΤΑΜΑΤΗΤΑ το «μπρο» («Κάπου ώπα, μπρο!», «Αστα, μπρο, δε φαντάζεσαι τι έγινε!», «Πωωω ρε μπρο, εσύ είσαι ρε μπρο;» κλπ). Βγαίνει από το «μπράδερ» που όμως γράφεται «brother» στα Αγγλικά, άρα bro, και προέρχεται από τον διεθνή χώρο της μουσικής ραπ, ή/και τραπ: πολλά από τα τραγούδια ραπ ή/και τραπ έχουνε κάμποσα μπρο μέσα, οπότε πάλι καλά να λέμε, που δεν έχουνε τίποτα συννυφάδες στους στίχους, ή ακόμα χειρότερα, ένα σωρό μλκες. Που δημιουργικά και στιχουργικά θα λειτουργούσαν, αλλά είπαμε, το μλκς είναι παλιά λέξη – είναι θαύμα το ότι επιβιώνει τόσο ίδια και απαράλλαχτη από τα μακρινά 70s μέχρι σήμερα, και γιατί όχι και αύριο.