Το καιρικό φαινόμενο πίσω από τον ακραίο καύσωνα στην Ευρώπη

Ο έντονος καύσωνας που πλήττει τη Δυτική Ευρώπη, με τη Γαλλία και την Ισπανία να καταγράφουν θερμοκρασίες πάνω από τους 40 βαθμούς Κελσίου, συνδέεται με ένα καιρικό φαινόμενο γνωστό ως «Ωμέγα Μπλοκ».

Το φαινόμενο πήρε το όνομά του από το σχήμα του ελληνικού γράμματος Ω. Στην πράξη, πρόκειται για μια περιοχή υψηλών πιέσεων με θερμό και σταθερό αέρα, η οποία «σφηνώνει» ανάμεσα σε δύο ψυχρότερα συστήματα χαμηλών πιέσεων.

Υπό κανονικές συνθήκες, ο αεροχείμαρρος μεταφέρει τα καιρικά συστήματα από τα δυτικά προς τα ανατολικά. Όταν όμως δημιουργείται ένα Ωμέγα Μπλοκ, αυτή η ροή διαταράσσεται. Το θερμό σύστημα υψηλών πιέσεων μένει σχεδόν ακίνητο πάνω από την ίδια περιοχή, εγκλωβίζοντας τη ζέστη για ημέρες.

Αυτό σημαίνει καθαρό ουρανό, ελάχιστη συννεφιά, ξηρή ατμόσφαιρα και συνεχόμενη άνοδο της θερμοκρασίας. Το φαινόμενο συνήθως διαρκεί από τρεις έως δέκα ημέρες, αλλά σε ορισμένες περιπτώσεις μπορεί να επιμείνει για εβδομάδες.

Στο κέντρο του Ωμέγα Μπλοκ οι συνθήκες είναι ζεστές και ξηρές. Αντίθετα, οι περιοχές που βρίσκονται στα άκρα του συστήματος, εκεί όπου κυριαρχούν οι χαμηλές πιέσεις, μπορεί να έχουν πιο δροσερό και βροχερό καιρό.

Η κλιματική αλλαγή δεν έχει ακόμη συνδεθεί οριστικά από τους επιστήμονες με αύξηση της συχνότητας τέτοιων «μπλοκαρισμένων» καιρικών μοτίβων. Ωστόσο, η επιστημονική συναίνεση είναι σαφής: η υπερθέρμανση του πλανήτη κάνει τους καύσωνες συχνότερους, πιο έντονους και πιο επικίνδυνους.

Η αύξηση της μέσης θερμοκρασίας του πλανήτη κατά περίπου 1,3 βαθμούς Κελσίου σε σχέση με την προβιομηχανική εποχή σημαίνει ότι, όταν εμφανίζεται ένα φαινόμενο όπως το Ωμέγα Μπλοκ, η ζέστη ξεκινά από υψηλότερη βάση και φτάνει σε πιο ακραία επίπεδα.

Σύμφωνα με επιστήμονες, οι σημερινοί καύσωνες στην Ευρώπη είναι πλέον κατά 2 έως 4 βαθμούς Κελσίου θερμότεροι από ό,τι θα ήταν χωρίς την ανθρωπογενή κλιματική αλλαγή.

Με απλά λόγια, το Ωμέγα Μπλοκ εξηγεί γιατί η ζέστη μένει κολλημένη πάνω από την Ευρώπη. Η κλιματική αλλαγή εξηγεί γιατί αυτή η ζέστη γίνεται όλο και πιο ακραία.

Πηγή: Reuters