Παγκόσμια Ημέρα Γυναίκας: Πέντε κλειδιά για να κατανοήσουμε τη σημασία της 8ης Μαρτίου

Η 8η Μαρτίου, Παγκόσμια Ημέρα Γυναίκας, αποτελεί μια ημέρα αφιερωμένη στις γυναίκες σε όλο τον κόσμο και λειτουργεί ως σημείο αναφοράς για δράσεις, πορείες και εκδηλώσεις που οργανώνονται από φεμινιστικά κινήματα.

Η ιστορία της Παγκόσμιας Ημέρας Γυναίκας είναι μακρά και πολυεπίπεδη, ενώ η σημερινή της σημασία παραμένει έντονα πολιτική και κοινωνική.

Από τις απαρχές του 20ού αιώνα

Η καθιέρωση της 8ης Μαρτίου έχει τις ρίζες της στις αρχές του προηγούμενου αιώνα. Η Γαλλίδα ιστορικός Φρανσουάζ Τεμπό επισημαίνει ότι η πορεία της ημέρας είναι «πολύπλοκη», καθώς το νόημά της μεταβάλλεται ανάλογα με τις πολιτικές χρήσεις που της αποδίδουν διαφορετικές ομάδες.

Το 1910, η Διεθνής Σοσιαλιστική Γυναικών πρότεινε την καθιέρωση μιας ετήσιας ημέρας αφιερωμένης στα δικαιώματα των γυναικών. Η επιλογή της ημερομηνίας συνδέθηκε με τη Ρωσική Επανάσταση: στις 23 Φεβρουαρίου 1917 (8 Μαρτίου με το Γρηγοριανό ημερολόγιο), γυναίκες βγήκαν στους δρόμους ζητώντας ψήφο, τροφή και ειρήνη.

Η ημέρα γιορτάστηκε πρώτα στη Σοβιετική Ένωση και αργότερα σε άλλες σοσιαλιστικές χώρες, ενώ από τη δεκαετία του 1970 υιοθετήθηκε ευρύτερα από τα φεμινιστικά κινήματα, αποκτώντας πιο ακτιβιστικό χαρακτήρα.

Σχετικό Άρθρο

More in Culture Παγκόσμια Ημέρα Γυναίκας: Το Μουσείο Μαρία Κάλλας υποδέχεται τις Rainbow Mermaids και τη Χάρις Αλεξίου

Newsroom 25.02.2026, 16:22

Από τον ΟΗΕ στους δρόμους των πόλεων

Η επίσημη αναγνώριση της Παγκόσμιας Ημέρας Γυναίκας από τον ΟΗΕ το 1977 ενίσχυσε τον θεσμικό της ρόλο. Πολλοί οργανισμοί και κρατικοί φορείς διοργανώνουν εκδηλώσεις γύρω από την 8η Μαρτίου, ενώ παράλληλα ενώσεις, συνδικάτα και πολιτικά κόμματα κινητοποιούν χιλιάδες ανθρώπους σε πορείες.

Σε αρκετές χώρες, όπως η Αργεντινή, τα φεμινιστικά κινήματα καλούν σε απεργίες, ενώ η Ισπανία είχε πραγματοποιήσει μια από τις μεγαλύτερες κινητοποιήσεις το 2018.

Τα συνθήματα που κυριαρχούν κάθε χρόνο

Σχετικό Άρθρο

Μουσικη Το πάρτι της Athens Voice και άλλες 4 μουσικές εκδηλώσεις για την Παγκόσμια Ημέρα Γυναίκας

Νίκη - Μαρία Κοσκινά 04.03.2026, 17:03

Το φετινό μήνυμα του ΟΗΕ επικεντρώνεται στην ανάγκη για «ίσα δικαιώματα και δικαιοσύνη». Στο εσωτερικό των φεμινιστικών κινημάτων, ζητήματα όπως η μισθολογική ανισότητα και η έμφυλη βία παραμένουν στο επίκεντρο.

Παράλληλα, αναδεικνύονται και τοπικά αιτήματα: στις ΗΠΑ, η οργάνωση Women’s March ζητά την κατάργηση της υπηρεσίας ICE· στην Αργεντινή, το κίνημα «Ni una menos» στρέφεται κατά των πολιτικών του προέδρου Χαβιέρ Μιλέι· στη Γαλλία, η συλλογικότητα «Grève féministe» καλεί σε δράση ενόψει των δημοτικών εκλογών.

Η εποχή της «αντίδρασης» απέναντι στον φεμινισμό

Οι φετινές κινητοποιήσεις πραγματοποιούνται σε ένα περιβάλλον έντονης αντίδρασης απέναντι στις φεμινιστικές διεκδικήσεις. Η Λουσί Ντανιέλ από την οργάνωση Equipop σημειώνει ότι συντηρητικά και θρησκευτικά κινήματα επιχειρούν να ανατρέψουν κατακτήσεις των τελευταίων δεκαετιών, συχνά με σημαντική χρηματοδότηση.

Μετά την επιστροφή του Ντόναλντ Τραμπ στον Λευκό Οίκο το 2025, η αντίδραση αυτή έχει ενταθεί: η διάλυση της USAID, που στήριζε προγράμματα υγείας και οικογενειακού προγραμματισμού, αποτελεί χαρακτηριστικό παράδειγμα. Η συζήτηση πλέον αγγίζει ζητήματα όπως η σεξουαλική διαπαιδαγώγηση, το δικαίωμα στην άμβλωση και η ίδια η έννοια του φύλου.

Η 8η Μαρτίου ως εργαλείο διεκδίκησης

Για τις φεμινιστικές οργανώσεις, η Παγκόσμια Ημέρα Γυναίκας παραμένει μια κρίσιμη ευκαιρία να φέρουν τα αιτήματά τους στο προσκήνιο. Η Αν-Σεσίλ Μελφέρ, πρόεδρος του Ιδρύματος των Γυναικών, τονίζει ότι η ημέρα αυτή υπενθυμίζει πως ο αγώνας συνεχίζεται και ότι η συλλογική δράση ενισχύει το μήνυμα της επιμονής.

Οι μεγάλες πορείες λειτουργούν τόσο ως μέσο ευαισθητοποίησης όσο και ως πίεση προς τις κυβερνήσεις, οι οποίες συχνά επιλέγουν να ανακοινώσουν μέτρα υπέρ της ισότητας των φύλων γύρω από την 8η Μαρτίου.