Μερτς και Μακρόν θέτουν επί τάπητος την ευρωπαϊκή πυρηνική αποτροπή

Σημαντικές εξελίξεις στον ευρωπαϊκό διάλογο για την ασφάλεια σηματοδότησαν οι παρεμβάσεις του Γερμανού καγκελάριου Φρίντριχ Μερτς και του Γάλλου προέδρου Εμανουέλ Μακρόν από το βήμα της Διάσκεψη Ασφαλείας του Μονάχου.

Ο Μερτς αποκάλυψε ότι το Βερολίνο έχει ήδη εισέλθει σε εμπιστευτικές επαφές με το Παρίσι για τη διαμόρφωση ενός ευρωπαϊκού πλαισίου πυρηνικής αποτροπής, την ώρα που ο Μακρόν υπογράμμισε πως η ρωσική απειλή παραμένει υπαρκτή και επιβάλλει στην Ευρώπη να εξελιχθεί σε αυτόνομη γεωπολιτική δύναμη. Ο Γερμανός καγκελάριος τόνισε ότι η ενίσχυση της ηπείρου είναι αναγκαία ώστε να αποκατασταθεί η ισορροπία στις σχέσεις με τις Ηνωμένες Πολιτείες, καλώντας την Ουάσιγκτον να συμβάλει στην αναζωογόνηση της διατλαντικής εμπιστοσύνης σε μια περίοδο όπου το παλαιό διεθνές σύστημα δείχνει να αποδομείται.

Αναφερόμενος ευθέως στη μεταβαλλόμενη παγκόσμια τάξη, ο Μερτς προειδοποίησε ότι το διεθνές κανονιστικό πλαίσιο, όσο ατελές κι αν υπήρξε, δεν υφίσταται πλέον με τη μορφή που ήταν γνωστό μέχρι σήμερα. 

Μιλώντας στα αγγλικά, επισήμανε πως, στην εποχή του ανταγωνισμού των μεγάλων δυνάμεων, ούτε οι ίδιες οι ΗΠΑ μπορούν να κινηθούν μόνες τους, τονίζοντας ότι η συμμετοχή στο ΝΑΤΟ αποτελεί στρατηγικό πλεονέκτημα τόσο για την Ευρώπη όσο και για την Αμερική. Ξεκαθάρισε, παράλληλα, ότι η Γερμανία θα παραμείνει προσηλωμένη στις διεθνείς της δεσμεύσεις και στο υφιστάμενο καθεστώς πυρηνικής κατανομής της Συμμαχίας, δεδομένου ότι, βάσει συνθηκών, δεν επιτρέπεται να κατέχει πυρηνικά όπλα. Στην Ευρωπαϊκή Ένωση, μετά το Brexit, η Γαλλία είναι η μόνη πυρηνική δύναμη και διαθέτει το τέταρτο μεγαλύτερο οπλοστάσιο παγκοσμίως, όπως αναφέρει η ΕΡΤ.

Από την πλευρά του, ο Μακρόν απέρριψε τις αιτιάσεις περί ευρωπαϊκής αδράνειας, υποστηρίζοντας ότι έχει φτάσει η στιγμή για μεγαλύτερη τόλμη και για μια αναβαθμισμένη αρχιτεκτονική ασφάλειας, καθώς το μοντέλο που διαμορφώθηκε στον Ψυχρό Πόλεμο δεν ανταποκρίνεται στις σημερινές συνθήκες. Προανήγγειλε ότι θα επανέλθει αναλυτικά στο ζήτημα της πυρηνικής αποτροπής εντός του μήνα, στο πλαίσιο ευρύτερων διαβουλεύσεων.

Παρότι οι ευρωπαϊκές χώρες εξακολουθούν να στηρίζονται σε μεγάλο βαθμό στις ΗΠΑ, ιδίως στο πυρηνικό σκέλος, έχουν αυξήσει σημαντικά τις αμυντικές τους δαπάνες, ανταποκρινόμενες και στις πιέσεις που είχαν ασκηθεί από την κυβέρνηση Τραμπ. Η Διάσκεψη του Μονάχου αποτέλεσε, παράλληλα, προσπάθεια επανεκκίνησης των διατλαντικών σχέσεων, με τον Αμερικανό υπουργό Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο να κάνει λόγο για καθοριστική καμπή και κοινό μέλλον Ευρώπης–ΗΠΑ, σε ηπιότερο τόνο σε σχέση με τις τοποθετήσεις του αντιπροέδρου Τζ. Ντ. Βανς το 2025, επισημαίνοντας ωστόσο ότι «ο παλιός κόσμος έχει τελειώσει».