Βρέθηκε χρυσό σύρμα σε κρανίο 500 ετών - Η απίστευτη οδοντιατρική μέθοδος που ήρθε στο φως

Μια εντυπωσιακή αρχαιολογική ανακάλυψη στη Σκωτία ρίχνει νέο φως στην ιστορία της οδοντιατρικής, αποκαλύπτοντας το παλαιότερο γνωστό παράδειγμα αποκαταστατικής οδοντιατρικής στη χώρα. Πρόκειται για ένα χρυσό σύρμα-«γέφυρα» που βρέθηκε σε κρανίο άνδρα ο οποίος έζησε περίπου μεταξύ 1460 και 1670 μ.Χ.

Το εύρημα προέρχεται από το εσωτερικό της εκκλησίας St. Nicholas Kirk στο Αμπερντίν και εντοπίστηκε κατά τη διάρκεια σωστικής ανασκαφής το 2006, όταν αποκαλύφθηκαν τα λείψανα περίπου 900 ανθρώπων. Ανάμεσά τους βρέθηκε το κρανίο και η κάτω γνάθος ενός άνδρα, στην οποία αποκαλύφθηκε η σπάνια αυτή οδοντιατρική παρέμβαση.

Η πρώτη ένδειξη αποκαταστατικής οδοντιατρικής  αιώνες πριν

Στη γνάθο διατηρούνταν εννέα δόντια, ενώ τα χαρακτηριστικά τους έδειξαν ότι ανήκαν σε άνδρα μέσης ηλικίας. Η οδοντική κατάσταση ήταν ιδιαίτερα κακή, με εκτεταμένη τερηδόνα και μεγάλες κοιλότητες που είχαν καταστρέψει πάνω από το 50% της στεφάνης σε ορισμένα δόντια.

Το πιο εντυπωσιακό στοιχείο ήταν ένα λεπτό χρυσό σύρμα, τυλιγμένο γύρω από δύο μπροστινά δόντια, το οποίο γεφύρωνε το κενό ενός χαμένου δοντιού. Το σύρμα ήταν δεμένο με κόμπο και πιθανότατα είχε σφιχτεί με ειδική πένσα. Η χημική ανάλυση έδειξε ότι πρόκειται για χρυσό 20 καρατίων.

Η φθορά στα δόντια αποδεικνύει ότι η κατασκευή δεν ήταν μεταθανάτια, αλλά χρησιμοποιήθηκε εν ζωή για μεγάλο χρονικό διάστημα.

Πώς λειτουργούσε η οδοντιατρική γέφυρα

Οι ερευνητές εκτιμούν ότι η χρυσή κατασκευή είτε σταθεροποιούσε ένα χαλαρό δόντι είτε αποτελούσε βάση για την τοποθέτηση τεχνητού δοντιού, πιθανώς από ανθρώπινο δόντι ή σκαλισμένο οστό ζώου.

Αν και μορφές οδοντιατρικής αποκατάστασης υπάρχουν ήδη από τη Νεολιθική εποχή, οι περισσότερες ήταν απλές παρεμβάσεις. Αντίστοιχες χρυσές συνδέσεις έχουν βρεθεί σε αρχαία αιγυπτιακά μουμιοποιημένα σώματα, όμως θεωρούνται κυρίως τελετουργικές και όχι λειτουργικές.

Η συγκεκριμένη περίπτωση θεωρείται ιδιαίτερα σημαντική, καθώς αποτελεί ένα από τα ελάχιστα επιβεβαιωμένα παραδείγματα πραγματικής λειτουργικής οδοντιατρικής αποκατάστασης πριν τον 17ο αιώνα.

Πρακτική για λίγους και εύπορους

Στον Μεσαίωνα και την πρώιμη νεότερη εποχή, η οδοντιατρική ήταν εξαιρετικά περιορισμένη, ενώ τα σχετικά εγχειρίδια ήταν ελάχιστα. Η χρήση πολύτιμων μετάλλων όπως ο χρυσός καθιστούσε τέτοιες επεμβάσεις προσιτές μόνο σε εύπορους ανθρώπους.

Οι επιστήμονες εκτιμούν ότι την κατασκευή θα μπορούσε να έχει αναλάβει χρυσοχόος ή τεχνίτης μετάλλων, πιθανόν σε συνεργασία με ιατρικό πρακτικό της εποχής, όπως κουρέα-χειρουργό ή περιπλανώμενο οδοντοβγάλτη.

Το γεγονός ότι το εύρημα εντοπίστηκε μέσα σε εκκλησία που συνδεόταν με εύπορη ενορία ενισχύει την εκτίμηση ότι ο άνδρας ανήκε σε ανώτερη κοινωνική τάξη.

Ένα παράθυρο στην κοινωνία της εποχής

Η ανακάλυψη δεν αποκαλύπτει μόνο την εξέλιξη της ιατρικής, αλλά και την κοινωνική σημασία της εμφάνισης εκείνης της εποχής. Η υγεία των δοντιών δεν σχετιζόταν μόνο με τη λειτουργικότητα, αλλά και με την κοινωνική εικόνα και το κύρος του ατόμου.

Το εύρημα από το Αμπερντίν δείχνει ότι ακόμη και πριν την εμφάνιση της σύγχρονης οδοντιατρικής, υπήρχαν προσπάθειες αποκατάστασης της οδοντικής φθοράς με εντυπωσιακά προηγμένες για την εποχή τεχνικές.

Πηγή: The History Blog