Πέθανε ο Φράνκο Φοντάνα, ο Ιταλός φωτογράφος που έκανε το χρώμα πρωταγωνιστή

Πέθανε σε ηλικία 92 ετών ο Φράνκο Φοντάνα, ένας από τους σημαντικότερους Ιταλούς φωτογράφους του 20ού αιώνα και από τους πρωτοπόρους της έγχρωμης καλλιτεχνικής φωτογραφίας.

Ο Φοντάνα έγινε γνωστός για τον τρόπο με τον οποίο μετέτρεπε τοπία σε σχεδόν αφηρημένες συνθέσεις, χρησιμοποιώντας έντονα χρώματα, γεωμετρικές φόρμες και σκιές. Ξεκίνησε την καριέρα του τη δεκαετία του 1960, σε μια εποχή που η ασπρόμαυρη φωτογραφία εξακολουθούσε να κυριαρχεί στον χώρο της τέχνης.

Επηρεασμένος από τον αφηρημένο εξπρεσιονισμό και τον μινιμαλισμό, δημιούργησε εικόνες που συχνά θύμιζαν ζωγραφική και ιδιαίτερα το έργο του Μαρκ Ρόθκο.

«Η φωτογραφία δεν πρέπει να καταγράφει την πραγματικότητα, αλλά να την ερμηνεύει»

Ο ίδιος είχε περιγράψει με σαφήνεια τη φιλοσοφία του το 2014, με αφορμή την έκθεση «Full Color». Όπως είχε πει, η φωτογραφία δεν θα πρέπει απλώς να καταγράφει την πραγματικότητα, αλλά να την ερμηνεύει.

Παρομοίαζε μάλιστα την πραγματικότητα με ένα κομμάτι μάρμαρο: το ίδιο υλικό μπορεί να χρησιμοποιηθεί για κάτι καθημερινό ή για να δημιουργηθεί ένα αριστούργημα όπως η «Πιετά» του Μιχαήλ Αγγέλου.

Τα τοπία που έγιναν σχεδόν αφηρημένη ζωγραφική

Ανάμεσα στις πιο χαρακτηριστικές εικόνες του Φοντάνα βρίσκονται παραλίες και αγροτικά τοπία της νότιας Ιταλίας με έντονα, σχεδόν επίπεδα χρώματα. Συχνά στη σύνθεση υπήρχε μόνο ένα δέντρο, ένα σύννεφο ή η σκιά μιας ανθρώπινης φιγούρας, με το αποτέλεσμα να βρίσκεται κάπου ανάμεσα στη φωτογραφία και την αφηρημένη ζωγραφική.

Ο Φοντάνα διακρίθηκε επίσης για τα αστικά του τοπία στην Ιταλία και στις Ηνωμένες Πολιτείες, όπου έπαιζε με αυστηρές γραμμές, σκιές, προσόψεις κτιρίων και λεπτομέρειες από σταθμευμένα αυτοκίνητα. Σημαντικό μέρος του έργου του αποτέλεσε και η φωτογραφία γυμνού.

Από τη Μόντενα στα μεγαλύτερα μουσεία του κόσμου

Ο Φράνκο Φοντάνα γεννήθηκε στη Μόντενα στις 9 Δεκεμβρίου 1933 και παρέμεινε συνδεδεμένος με την πόλη σε όλη του τη ζωή. Είχε μάλιστα απορρίψει πρόταση να μετακομίσει στη Νέα Υόρκη, την περίοδο που συνεργαζόταν με την αμερικανική Vogue.

Εγκατέλειψε το σχολείο σε νεαρή ηλικία και άρχισε να ενδιαφέρεται για τη φωτογραφία κατά τη διάρκεια της στρατιωτικής του θητείας. Στις αρχές της δεκαετίας του 1960 ξεκίνησε να πειραματίζεται αρχικά ως ερασιτέχνης.

Στις επόμενες δεκαετίες πραγματοποίησε περισσότερες από 400 ατομικές εκθέσεις, εργάστηκε στη μόδα και στη διαφήμιση και είδε έργα του να εντάσσονται στις συλλογές περισσότερων από 50 μουσείων σε όλο τον κόσμο.

Το 2024 και το 2025, μεγάλη αναδρομική έκθεση στη Ρώμη παρουσίασε περισσότερες από 200 φωτογραφίες του, επιβεβαιώνοντας τη θέση του ως μιας από τις σημαντικότερες μορφές της σύγχρονης ιταλικής φωτογραφίας.