Θεσσαλονίκη: Στον δήμο Καλαμαριάς το φωτογραφικό αρχείο του Γιάννη Κυριακίδη

«Με συγκίνηση, χαρά και αίσθημα ευθύνης», ο δήμος Καλαμαριάς ανακοινώνει την αποδοχή της δωρεάς του  φωτογραφικού αρχείου του σπουδαίου φωτορεπόρτερ Γιάννη Κυριακίδη, «ενός καλλιτέχνη που ταύτισε το έργο του με την ιστορία της Θεσσαλονίκης και της ίδιας της χώρας».

Σύμφωνα με τη σχετική ανακοίνωση, η δωρεά –που πραγματοποιήθηκε από την οικογένεια του Γιάννη Κυριακίδη, τη σύζυγο Χρύσα και την κόρη Αθηνά, μοναδική νόμιμη κάτοχο του αρχείου– αποδίδει στον Δήμο Καλαμαριάς ένα ανεκτίμητης αξίας πολιτιστικό απόθεμα.

Όπως αναφέρει δημοτική αρχή, πρόκειται για «ένα αρχείο που αποτελεί ζωντανό ντοκουμέντο της ιστορίας, της κοινωνίας και των μεγάλων στιγμών της Θεσσαλονίκης, διασώζοντας πάνω από επτά δεκαετίες φωτογραφικής μαρτυρίας».

Ένα αρχείο - παρακαταθήκη μνήμης

Πιο αναλυτικά, το φωτογραφικό υλικό περιλαμβάνει περισσότερα από 250.000 αρνητικά και λήψεις, 30.000 έγχρωμες και 3.000 ασπρόμαυρες φωτογραφίες, καθώς και σπάνιες γυάλινες πλάκες και επαγγελματικά αντικείμενα του δημιουργού. Μέρος του αρχείου έχει ήδη ταξινομηθεί και ψηφιοποιηθεί, αποτελώντας μια πολύτιμη αφετηρία για την τεκμηρίωση, τη μελέτη και την προβολή της νεότερης ιστορίας της πόλης.

«Η σημασία της δωρεάς ξεπερνά τα όρια του δήμου, καθώς το αρχείο Κυριακίδη συνιστά έναν θησαυρό πολιτιστικής μνήμης, ιστορικής αξίας και καλλιτεχνικής έμπνευσης. Με τη φιλοξενία και αξιοποίησή του, η Καλαμαριά αναδεικνύεται σε φορέα προστασίας και διάχυσης της πολιτιστικής κληρονομιάς της Θεσσαλονίκης, ανοίγοντας νέους δρόμους για ερευνητικές, εκθεσιακές και εκπαιδευτικές δράσεις, καθώς και την έκδοση λευκωμάτων», σημειώνει ο δήμος Καλαμαριάς.

«Η Καλαμαριά υποδέχεται με συγκίνηση έναν από τους σημαντικότερους δημιουργούς της σύγχρονης ελληνικής ιστορίας. Το αρχείο του Γιάννη Κυριακίδη δεν είναι μόνο ένα ανεκτίμητο τεκμήριο του παρελθόντος, αλλά ένας ζωντανός καθρέφτης της Θεσσαλονίκης και των ανθρώπων της. Η εμπιστοσύνη της οικογένειας μας τιμά και μας δεσμεύει να διαφυλάξουμε, να μελετήσουμε και να αναδείξουμε αυτόν τον πλούτο, ώστε να είναι διαθέσιμος στους πολίτες, στους ερευνητές και στις επόμενες γενιές», τονίζει η δήμαρχος Καλαμαριάς Χρύσα Αράπογλου.

Από την πλευρά της, η Χρύσα Κυριακίδου, επίσης καλλιτέχνης φωτογράφος, ανακοίνωσε ότι και η δική της προσωπική συλλογή θα δοθεί στον Δήμο Καλαμαριάς, τονίζοντας με συγκίνηση πως «ο Κυριακίδης γυρίζει στην Καλαμαριά», στον τόπο όπου γεννήθηκε, μεγάλωσε και εμπνεύστηκε το βλέμμα του πάνω στην πόλη και στους ανθρώπους της.

Ο δήμος Καλαμαριάς θα συστήσει Επιτροπή Καταγραφής και Παραλαβής του πολύτιμου αρχείου, που θα καταγράψει το σύνολο του υλικού, σηματοδοτώντας την έναρξη μιας οργανωμένης προσπάθειας για την πλήρη ψηφιοποίηση, τεκμηρίωση και δημόσια πρόσβασή του.

«Η Καλαμαριά τιμά έναν δικό της άνθρωπο και, μέσα από αυτό το σημαντικό πολιτιστικό γεγονός, ενισχύει την ιστορική μνήμη, την εκπαιδευτική γνώση και τη συλλογική της ταυτότητα», καταλήγει η σχετική ανακοίνωση.

Ποιος ήταν ο Γιάννης Κυριακίδης

Ένας από τους κορυφαίους φωτορεπόρτερ στην Ελλάδα, ζωντανός θρύλος της Θεσσαλονίκης, ο Γιάννης Κυριακίδης γεννήθηκε το 1924 και με το φωτογραφικό του φακό κατέγραψε τα μεγαλύτερα γεγονότα στην Ελλάδα και στο εξωτερικό, φωτογραφίζοντας -μεταξύ άλλων- πρωθυπουργούς, βασιλείς, δικτάτορες, αλλά και απλούς ανθρώπους της καθημερινότητας.

Με τη μηχανή του γύρισε σχεδόν όλο τον κόσμο για να αποτυπώσει στιγμές της πολιτικής και της αθλητικής επικαιρότητας. Με τον αείμνηστο Δημήτρη Γουσίδη ταξίδεψε μέχρι το Ισραήλ για να καλύψει τον πόλεμο Ισραήλ - Αιγύπτου, αλλά και για να παρουσιάσει τη ζωή των πολιτικών προσφύγων που ζούσαν στις χώρες της πρώην Σοβιετικής Ενωσης. Κάλυψε τους Ολυμπιακούς της Σεούλ, της Ατλάντας, της Βαρκελόνης και της Αθήνας, ενώ ατελείωτη είναι η λίστα με τις φωτογραφίες των διαφόρων καλλιτεχνών που έχει τραβήξει. Παρά τα χρόνια και τα προβλήματα υγείας που τον τυραννούν, είναι εκπληκτική η προσπάθεια που κάνει για να μην ξεχάσει κανέναν.

Από τους ποιητές μας, τον Ελύτη και τον Ρίτσο και τους Θεσσαλονικείς Μανόλη Αναγνωστάκη και Κωστή Μοσκώφ, τους μουσικοσυνθέτες Βασίλη Τσιτσάνη, Μίκη Θεοδωράκη, Μάνο Χατζιδάκι, Μίμη Πλέσσα, Θάνο Μικρούτσικο, Χρήστο Νικολόπουλο, Διονύση Σαββόπουλο και Σταύρο Ξαρχάκο, τους τραγουδιστές Στέλιο Καζαντζίδη, Γρηγόρη Μπιθικώτση, Γιώργο Νταλάρα, Μανόλη Μητσιά, Χαρούλα Αλεξίου, Ρίτα Σακελαρίου, Στράτο Διονυσίου, Γιάννη Πάριο, Γιάννη Πουλόπουλο, Νίκο Παπάζογλου, Μαρίζα Κωχ, Δημήτρη Μητροπάνο, Νάνα Μούσχουρη, Βίκυ Μοσχολιού, Σωτηρία Μπέλλου και Μαρινέλλα.

Ατελείωτη είναι και η λίστα των ανθρώπων του θεάτρου, της τέχνης και της επιστήμης που έχουν φωτογραφηθεί από τον Γιάννη Κυριακίδη: ο Δημήτρης Χορν, ο Ζυλ Ντασσέν, ο Δημήτρης Παπαμιχαήλ, η Τζένη Καρέζη, η Ζωή Λάσκαρη, η Αλίκη Βουγιουκλάκη, ο Μάνος Κατράκης, η «θεά της Ελλάδας», όπως αποκαλούσε τη Μελίνα Μερκούρη, η Μαρία Κάλλας (και ο Αριστοτέλης Ωνάσης), ο Θόδωρος Αγγελόπουλος και ο Μανόλης Ανδρόνικος.

Ο Γιάννης Κυριακίδης πέθανε στις 22 Φεβρουαρίου 2016, σε ηλικία 92 ετών.