Ένα φιλόδοξο αλλά αμφιλεγόμενο σχέδιο για να φωτίζεται η Γη τη νύχτα μέσω δορυφόρων με καθρέφτες προκαλεί έντονες αντιδράσεις στην επιστημονική κοινότητα. Η πρόταση, που συνδέεται με τη χρήση διαστημικών καθρεφτών, έχει ήδη χαρακτηριστεί «καταστροφική» για την αστρονομία.
Η αμερικανική εταιρεία Reflect Orbital σχεδιάζει να εκτοξεύσει χιλιάδες δορυφόρους εξοπλισμένους με καθρέφτες, οι οποίοι θα αντανακλούν το ηλιακό φως σε συγκεκριμένες περιοχές της Γης μετά τη δύση του ήλιου. Σύμφωνα με την εταιρεία, η τεχνολογία θα μπορούσε να επιτρέψει τη λειτουργία ηλιακών πάρκων και έργων υποδομών και κατά τη διάρκεια της νύχτας ή να παρέχει φωτισμό σε περιπτώσεις έκτακτης ανάγκης.
Ωστόσο, αστρονόμοι προειδοποιούν ότι οι συνέπειες θα είναι σοβαρές. Κάθε δέσμη φωτός θα μπορούσε να είναι έως και τέσσερις φορές πιο φωτεινή από το φεγγάρι, ενώ η διάχυση του φωτός θα επηρεάζει μεγάλες περιοχές πέρα από τον στόχο, αλλοιώνοντας τη φυσική εικόνα του νυχτερινού ουρανού.
Το σχέδιο προβλέπει την ανάπτυξη έως και 50.000 καθρεφτών σε τροχιά, κάτι που –σύμφωνα με εκτιμήσεις– θα μπορούσε να κάνει τον ουρανό τη νύχτα έως και τέσσερις φορές πιο φωτεινό συνολικά. Αυτό θα είχε άμεσο αντίκτυπο στις επίγειες αστρονομικές παρατηρήσεις, μειώνοντας την ποιότητα των δεδομένων και δυσκολεύοντας τη μελέτη του σύμπαντος.
Την ίδια στιγμή, ανησυχία προκαλεί και δεύτερη πρόταση από τη SpaceX, η οποία έχει αιτηθεί την εκτόξευση έως και 1 εκατομμυρίου δορυφόρων για τη λειτουργία διαστημικών data centers που θα υποστηρίζουν εφαρμογές τεχνητής νοημοσύνης. Οι επιστήμονες προειδοποιούν ότι ένας τόσο μεγάλος αριθμός δορυφόρων θα μπορούσε να καταστήσει ορατά περισσότερα τεχνητά αντικείμενα από αστέρια στον νυχτερινό ουρανό.
Ήδη, παρατηρήσεις από μεγάλα τηλεσκόπια, όπως το Very Large Telescope στη Χιλή, επηρεάζονται από φωτεινά ίχνη δορυφόρων, με εκτιμήσεις να κάνουν λόγο για απώλεια περίπου 10% των δεδομένων.
Επιστημονικοί φορείς, όπως η Royal Astronomical Society και το European Southern Observatory, έχουν εκφράσει την έντονη αντίθεσή τους, υποστηρίζοντας ότι τέτοιες παρεμβάσεις απειλούν όχι μόνο την έρευνα αλλά και το δικαίωμα των ανθρώπων να απολαμβάνουν τον φυσικό νυχτερινό ουρανό.
Το τελικό λόγο για την έγκριση των σχεδίων θα έχει η Ομοσπονδιακή Επιτροπή Επικοινωνιών των ΗΠΑ, σε μια απόφαση που αναμένεται να καθορίσει το μέλλον της σχέσης ανθρώπου και νυχτερινού ουρανού.
Πηγή: The Times