- CITY GUIDE
- PODCAST
-
16°
Οι φάλαινες και τα δελφίνια έχουν κοινωνική δομή και πολύπλοκη γλώσσα όπως οι άνθρωποι
Τα ευρήματα νέας επιστημονικής έρευνας
Οι φάλαινες και τα δελφίνια ζουν σε κοινωνικές ομάδες με στενούς δεσμούς ανάμεσά τους, αναπτύσσουν πολύπλοκες σχέσεις, μιλάνε μεταξύ τους ακόμη και με τοπικές διαλέκτους - όπως ακριβώς και οι άνθρωποι. Δεν αποκλείεται ακόμη και να φωνάζονται με τα «ονόματά» τους ή να...κουτσομπολεύουν!
Μια νέα διεθνής επιστημονική μελέτη αναδεικνύει τα «ανθρώπινα» κοινωνικά χαρακτηριστικά των κητωδών και τα συνδέει με τον μεγάλο εγκέφαλό τους. Ο εγκέφαλος των φυσητήρων (ενός είδους φαλαινών), ο μεγαλύτερος στη Γη, είναι περίπου εξαπλάσιος από τον ανθρώπινο.
Οι ερευνητές, με επικεφαλής την εξελικτικό βιολόγο δρ Σούζαν Σουλτς του βρετανικού Πανεπιστημίου του Μάντσεστερ, που έκαναν τη σχετική δημοσίευση στο περιοδικό οικολογίας και εξέλιξης "Nature Ecology & Evolution", μελέτησαν 90 είδη φαλαινών, δελφινιών και φωκαινών, καταλήγοντας στο συμπέρασμα ότι τα κητώδη, τα μεγάλα θαλάσσια θηλαστικά, έχουν αδιαμφισβήτητα εξελιγμένη κοινωνική συμπεριφορά, παρόμοια με τον ανθρώπινο πολιτισμό.
Κοινά στοιχεία που τα κητώδη μοιράζονται με τους ανθρώπους και με ορισμένους πιθήκους, είναι τα εξής: η ανάπτυξη πολύπλοκων σχέσεων και η συνεργασία για το κοινό όφελος, η εκμάθηση τεχνικών κυνηγιού και χρήσης εργαλείων (π.χ. θαλασσίων σπόγγων) από τους μεγαλύτερους στους μικρότερους, η συνεργατική αναζήτηση τροφής, η χρήση πολύπλοκης «γλώσσας» για επικοινωνία, η συνεργασία με τους ανθρώπους και με άλλα είδη, η φροντίδα των παιδιών ξένων γονιών («μπέιμπι-σίτινγκ»!), το ομαδικό παιγνίδι, οι διατροφικές προτιμήσεις (τους αρέσουν διαφορετικά είδη ψαριών για να τρώνε), η μάθηση μέσω παρατήρησης κ.α.
Η θαλάσσια αυτή κουλτούρα υποστηρίζεται από τον εξελιγμένο εγκέφαλο των φαλαινών και των δελφινιών, σύμφωνα με τους επιστήμονες. Όπως και στους ανθρώπους, κατά τη Σουλτς, «πρόκειται για μια συνεξέλιξη των εγκεφάλων, της κοινωνικής δομής και της συμπεριφοράς». Τόνισε ότι «οι κοινωνίες των δελφινιών και των φαλαινών είναι τουλάχιστον τόσο πολύπλοκες, όσο αυτές που έχουμε παρατηρήσει στα πρωτεύοντα».
Όμως, σύμφωνα με τους θαλάσσιους βιολόγους, εμείς οι άνθρωποι δυσκολευόμαστε να το κατανοήσουμε αυτό, επειδή δεν είναι εύκολο να παρατηρούμε συνεχώς -και να καταλαβαίνουμε- τι κάνουν τα θαλάσσια θηλαστικά κάτω από το νερό.
Σύμφωνα με τη νέα μελέτη, όσο μεγαλύτερος είναι ο εγκέφαλός τους -ιδίως σε σχέση με το σώμα τους- τόσο πιο κοινωνική, πολύπλοκη και ανθρώπινη είναι η συμπεριφορά τους. Η όρκα, το μεγαλύτερο και πιο γρήγορο είδος δελφινιού, έχει από όλα τα κητώδη τον μεγαλύτερο εγκέφαλο αναλογικά με το σώμα της. Εξίσου ευνοημένα -όσον αφορά την αναλογία εγκεφάλου/σώματος- είναι η ψευδόρκα και το μαυροδέλφινο.
Αντίθετα, κάποια από τα μεγαλύτερα κητώδη, όπως οι γαλάζιες φάλαινες, οι πτεροφάλαινες και οι μεγάπτερες φάλαινες, έχουν αναλογικά μικρό εγκέφαλο σε σχέση με το τεράστιο σώμα τους. Ίσως δεν είναι τυχαίο ότι δεν έχουν μεγάλη κοινωνικότητα και κατά βάση ζουν μοναχικές ζωές, πλησιάζοντας η μία την άλλη του είδους της μόνο για να ζευγαρώσουν ή όταν τρώνε ψάρια στην ίδια περιοχή.
Αυτό, κατά τους ερευνητές, φαίνεται να ενισχύει την λεγόμενη «θεωρία του πολιτισμικού εγκεφάλου», ότι δηλαδή η νοημοσύνη -όχι μόνο στον άνθρωπο αλλά και σε άλλα είδη- αναπτύχθηκε ως μέσο αντιμετώπισης των πολύπλοκων προκλήσεων σε ένα κοινωνικό περιβάλλον.
'Αλλοι όμως επιστήμονες προειδοποιούν ενάντια στην τάση σύγκρισης και «ανθρωπόμορφων» προβολών, που έχουν ως συνέπεια να κάνουν τα ζώα να φαίνονται πως δρουν σαν άνθρωποι, ενώ αυτό μπορεί να μη συμβαίνει στην πραγματικότητα.
ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ
ΔΙΑΒΑΖΟΝΤΑΙ ΠΑΝΤΑ
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
Ο εφιάλτης που περιγράφει η Anthropic
Πώς θα λειτουργεί και ποιες πλατφόρμες αφορά
SOFT AND FUTURE SCIENCE: Τα πιο πρόσφατα «μικρά» επιστημονικά νέα — αυτά που προκαλούν απορία, θαυμασμό, συζήτηση, και νέους τρόπους θεώρησης του κόσμου
«Καμπανάκι» από τον πρόεδρο της Microsoft
Συμμετείχαν επιστήμονες από κορυφαία ευρωπαϊκά ιδρύματα - Συζητήσεις για ίδρυση Ινστιτούτου
Η κυβέρνηση παρουσίασε το νομοσχέδιο για τον αποκλεισμό των ανηλίκων κάτω των 15 ετών από τα κοινωνικά δίκτυα. Πώς θα γίνεται η επαλήθευση ηλικίας, ποιες πλατφόρμες αφορά και ποιος θα έχει την ευθύνη εφαρμογής
Το Claude θα μπορεί να διακόπτει συνομιλίες
Ο συνιδρυτής της Open Cosmos, Αλέις Μεχίας, αποκαλύπτει στην ATHENS VOICE πότε και πώς η Ελλάδα θα μπορεί να κατασκευάζει έναν δορυφόρο την ημέρα
Δείτε τις εντυπωσιακές εικόνες
Το κλειδί βρίσκεται στο περίφημο «πρόβλημα του τερματισμού»
Η έρευνα των Ανρί Καγκάν και Κένσο Σόαϊ και το παράδειγμα με τα δύο χέρια
Η ανακοίνωση που εξέδωσε η Βασιλική Σουηδική Ακαδημία Επιστημών
Στη δεύτερη ημέρα του AI Everything Abu Dhabi, η συζήτηση μετακινήθηκε από τα chatbots στο κράτος και από την οθόνη στα ρομπότ
Soft and Future Science: Τα πιο πρόσφατα «μικρά» νέα — αυτά που προκαλούν απορία, θαυμασμό, συζήτηση, και νέους τρόπους θεώρησης του κόσμου
Η μελέτη του Φράνσις Χάλζεν και το «παράθυρο» στον Νότιο Πόλο
Στο AI Everything στο Άμπου Ντάμπι, η συζήτηση δεν αφορά (μόνο) στο τι μπορεί να κάνει η τεχνητή νοημοσύνη αλλά πώς θα μοιάζει ο κόσμος που έρχεται. Η ATHENS VOICE είναι εκεί και μεταφέρει εικόνες από το μέλλον
Η συμβολή του IceCube στην εξερεύνηση του σύμπαντος
Πώς το φως ελέγχει μεμονωμένα νευρικά κύτταρα
Ίσως η πιο ενδιαφέρουσα προσθήκη είναι το Ask to Browse
Η επιστήμη επιβεβαιώνει τη θεωρία του Φρόιντ για τη δύναμη των υποσυνείδητων διεργασιών
Έχετε δει 20 από 200 άρθρα.