Σοκολάτα, φράουλες και στρείδια: Η αλήθεια πίσω από τις πιο διάσημες αφροδισιακές τροφές

Ονομάζονται αφροδισιακά, από την Αφροδίτη, τη θεά του έρωτα, και λέγεται ότι αυξάνουν τη λίμπιντο, τη σεξουαλική ενέργεια και την ευχαρίστηση. Ποιος δεν έχει ακούσει ότι η σοκολάτα, οι φράουλες και τα στρείδια μπορούν να έχουν τόσο ισχυρή επίδραση;

Ιστορικά, αφροδισιακά θεωρούνταν ακόμη και πιο περίεργες τροφές – συμπεριλαμβανομένων του τοξικού ισπανικού σκαθαριού, αλεσμένων κέρατων ρινόκερου και σπάνιων φυτικών εκχυλισμάτων.

Στην πραγματικότητα, κατά την έρευνα για το βιβλίο της Intercourses, η συγγραφέας Μάρθα Χόπκινς διαπίστωσε ότι σχεδόν κάθε φαγητό έχει θεωρηθεί αφροδισιακό κάποια στιγμή.

«Ιστορικά, οι τροφές που θεωρούνταν αφροδισιακές ήταν σπά νιες ή ακριβές, όπως τρούφες, φουά γκρα και χαβιάρι, ή είχαν σχήμα που θύμιζε γεννητικά όργανα, όπως σπαράγγια ή αγκινάρες, ακόμα και όρχεις ζώων», λέει η Χόπκινς.

Ενώ τείνουμε να σκεφτόμαστε τα αφροδισιακά με όρους πάθους, ρομαντισμού και λίμπιντο, τον 17ο αιώνα – όταν ακόμη και περιστέρια, αμύγδαλα και παστινάκια θεωρούνταν αφροδισιακά – συνδέονταν με την αναπαραγωγή και τη γονιμότητα και δίνονταν σε παντρεμένα ζευγάρια ως περισσότερο ιατρική ουσία, λέει η Τζένιφερ Έβανς, αναπληρώτρια καθηγήτρια Ιστορίας στο Πανεπιστήμιο του Χερτφορντσάιρ, η οποία ερευνά την ιστορία του φαγητού και της γονιμότητας.

Μπορεί κάποια τροφή να επηρεάσει πραγματικά τη σεξουαλική επιθυμία;

Ορισμένες τροφές μπορούν να βοηθήσουν με τρόπο παρόμοιο με το φάρμακο Viagra – χαλαρώνοντας τα αιμοφόρα αγγεία και βελτιώνοντας τη ροή του αίματος στα γεννητικά όργανα.

Είναι αλήθεια ότι ορισμένες τροφές βοηθούν με παρόμοιο τρόπο με το Viagra, καθώς η αμινοξέα L-αργινίνη, που βρίσκεται σε κολοκύθες, καρύδια και μοσχάρι, μετατρέπεται σε νιτρικό οξείδιο στο σώμα, αυξάνοντας τη ροή του αίματος. Το ίδιο ισχύει για τροφές πλούσιες σε ωμέγα-3, όπως ο σολομός και το αβοκάντο. Ένας άλλος βοηθός είναι η κουερσετίνη, που βρίσκεται σε μήλα, μούρα, σταφύλια, κόκκινο κρασί, σκόρδο και μαύρη σοκολάτα, με αντιφλεγμονώδεις ιδιότητες που μπορούν να βελτιώσουν τη ροή του αίματος.

Αφροδισιακά είναι ουσίες – τρόφιμα ή φάρμακα – που αυξάνουν τα επίπεδα ερεθισμού, σεξουαλικής επιθυμίας, συμπεριφοράς και ευχαρίστησης μετά την κατανάλωσή τους.

Πολλές κουλτούρες, διαχρονικά, αναζητούσαν τροφές που θα μπορούσαν να βελτιώσουν τη σεξουαλική απόδοση. Πολλά αφροδισιακά ήταν σπάνια ή πολυτελή, κάποια είχαν ομοιότητα με γεννητικά όργανα ή οσμές που ενίσχυαν τις αισθήσεις.

Στην αρχαία Ρώμη, για παράδειγμα, ένα μικρό βότανο που ονομαζόταν σιλφίουμ εκτιμούταν για τον άοσμο χυμό του και χρησιμοποιούνταν ως αφροδισιακό (αν και ίσως και ως μορφή αντισύλληψης). Σήμερα, η σοκολάτα, τα σύκα και τα στρείδια εξακολουθούν να συγκαταλέγονται στη λίστα των γνωστών αφροδισιακών τροφών, ενώ άλλα είναι παράξενα και πανάκριβα, όπως το «φαλλικό» χτένι geoduck.

Ωστόσο, μόνο άτομα με μειωμένη ροή αίματος θα δουν βελτίωση στη σεξουαλική λειτουργία από αυτές τις τροφές, λέει η Λόρι Ράιτ, εκπρόσωπος της Αμερικανικής Ακαδημίας Διατροφής και Διαιτολογίας. Όσοι έχουν καλή κυκλοφορία πιθανότατα δεν θα παρατηρήσουν καμία αλλαγή.

Όταν οι περισσότεροι σκεφτόμαστε αφροδισιακές τροφές, δεν εννοούμε τη σεξουαλική λειτουργία αλλά την επιθυμία.

Σοκολάτα: Λειτουργεί αφροδισιακά;

Μια τροφή που πιστεύεται ότι αυξάνει τη σεξουαλική επιθυμία είναι η σοκολάτα. Μελέτες δείχνουν ότι η κακαόλη μπορεί να αυξήσει τη ροή αίματος σε διάφορα μέρη του σώματος. Ωστόσο, όταν μελετήθηκε η άμεση σχέση της με τη σεξουαλική επιθυμία, δεν βρέθηκε καμία απόδειξη ότι λειτουργεί ως αφροδισιακό.

Στην πραγματικότητα, μια παρατηρησιακή μελέτη του 2021 διαπίστωσε το αντίθετο: γυναίκες που έτρωγαν σοκολάτα πιο συχνά ανέφεραν λιγότερη σεξουαλική επιθυμία. Οι ερευνητές έλεγξαν παράγοντες όπως χαμηλή διάθεση, πίεση αίματος και θερμίδες, και πρότειναν ότι η σοκολάτα ίσως λειτουργεί ως υποκατάστατο του σεξ, διεγείροντας την παραγωγή νευροδιαβιβαστών όπως η σεροτονίνη και η ντοπαμίνη, που συμμετέχουν στη σεξουαλική ανταπόκριση.

Μέχρι στιγμής, δεν υπάρχει απόδειξη ότι κάποια τροφή αυξάνει τη σεξουαλική διέγερση ή επιθυμία.

Έξαίρεση αποτελεί το αλκοόλ: μελέτες δείχνουν ότι η κατανάλωσή του συνδέεται με ερεθισμό, αλλά μπορεί να εμποδίσει τη σεξουαλική απόδοση. Το κόκκινο κρασί μπορεί να συνδέεται έμμεσα με τη σεξουαλική λειτουργία λόγω πιθανών οφελών για την καρδιά, σύμφωνα με τον Μάικλ Κρύχμαν, γυναικολόγο και σύμβουλο σεξουαλικής υγείας.

Μια ανασκόπηση του 2022 σε πάνω από 50 μελέτες κατέληξε ότι έως τέσσερις μερίδες κόκκινου κρασιού την εβδομάδα συσχετίστηκαν με χαμηλότερο κίνδυνο καρδιαγγειακού θανάτου σε σχέση με την μπύρα και τα οινοπνευματώδη, αλλά υπάρχουν πολλοί άλλοι παράγοντες που μπορεί να επηρεάζουν τη σχέση αυτή. Συνολικά, η σύνδεση του κόκκινου κρασιού με την καρδιακή υγεία παραμένει αβέβαιη.

Πώς η διατροφή και ο τρόπος ζωής μπορούν να ενισχύσουν τη σεξουαλική ζωή

Η φήμη του κρασιού ως αφροδισιακού μπορεί να σχετίζεται με τη Μεσογειακή διατροφή, η οποία βασίζεται κυρίως σε φυτικά τρόφιμα, φρούτα, λαχανικά, δημητριακά, όσπρια, ξηρούς καρπούς, ψάρι και ελαιόλαδο, με χαμηλή κατανάλωση ζάχαρης, τυριών και κρέατος. Περισσότερο από μια τροφή, πρόκειται για έναν τρόπο ζωής που μπορεί να έχει αφροδισιακές ιδιότητες.

Άτομα που γυμνάζονται, τρώνε υγιεινά και έχουν χαμηλό άγχος τείνουν να έχουν καλύτερη σεξουαλική ζωή, λέει ο Κρύχμαν. Η συνολική διατροφή μπορεί να λειτουργήσει ως αφροδισιακό μέσω της βελτίωσης της κυκλοφορίας, των ορμονών και της διάθεσης, προσθέτει η Ράιτ.

Μελέτες δείχνουν ότι η Μεσογειακή διατροφή συνδέεται με χαμηλότερα επίπεδα σεξουαλικής δυσλειτουργίας σε γυναίκες με διαβήτη τύπου 2 και μπορεί να βελτιώσει τη στυτική δυσλειτουργία στους άνδρες. Στην ουσία, μια υγιεινή διατροφή που περιλαμβάνει θαλασσινά, άπαχο κρέας, ξηρούς καρπούς, φρούτα, λαχανικά και δημητριακά στηρίζει τη νευρική λειτουργία, τη ροή αίματος και τις ορμόνες.

Ο λόγος που δεν υπάρχει επιστημονική απόδειξη για κάποια μεμονωμένη τροφή είναι απλός: αν μια τροφή είχε τόσο ισχυρή επίδραση, θα ήταν επικίνδυνη, λέει η Τζέσικα Άμποτ, ανώτερη καθηγήτρια εξελικτικής οικολογίας στο Πανεπιστήμιο Lund στη Σουηδία. Οι περισσότερες τροφές που καταναλώνουμε δεν προκαλούν παρενέργειες, κάτι που είναι καθησυχαστικό.

Η ψυχολογία των «αφροδισιακών»

Γιατί όμως κάποιοι πιστεύουν ότι ορισμένες τροφές έχουν αφροδισιακές ιδιότητες; Πιθανότατα επειδή πιστεύουν ότι λειτουργούν.

«Τα στρείδια έχουν περιορισμένες ενδείξεις ότι επηρεάζουν τη σεξουαλική επιθυμία, αλλά λείπουν αυστηρές δοκιμές – εν μέρει λόγω του μεγάλου φαινομένου placebo», λέει ο Κρύχμαν.

Η σεξουαλική επιθυμία είναι πολυδιάστατη και ατομική, οπότε τα αφροδισιακά μπορούν να επωφεληθούν από το placebo, λέει η Ναν Γουάιζ, ψυχοθεραπεύτρια και σεξολόγος.

Το πλαίσιο κατά το οποίο καταναλώνεται η τροφή είναι επίσης σημαντικό. Δεν σκεφτόμαστε σοκολάτα ως αφροδισιακό κάθε φορά που τρώμε ένα Twix, εξηγεί η Έβανς. Οι ατομικές εμπειρίες καθορίζουν ποια τρόφιμα ενισχύουν την επιθυμία σε καθένα από εμάς.

Η καλή διάθεση συνδέεται με αυξημένη σεξουαλική διέγερση, και οι φυτικές διατροφές συνδέονται με χαμηλότερο άγχος και κατάθλιψη.

Πηγή: BBC