City Lover 252

«ΕΛΛΑΣ»

Η κ. Νάντια Βαλκάνου με ρωτάει για  το μισοκαμένο κτίριο Σταδίου 50, σχεδόν στα Χαφτεία, με τις δύο «αρχαιοελληνικές» κολόνες και πίσω τους την ανάγλυφη επιγραφή «ΕΛΛΑΣ» (φωτογραφία). Πρόκειται για το γνωστό ως «Μέγαρο Αθηνογένους», έργο δυτικού αρχιτέκτονα (Πια ή Τραμπ), γύρω στα 1875-1880. Ο Γεώργιος Αθηνογένης (1840;-1908) υπήρξε διευθυντής της Τράπεζας Κωνσταντινουπόλεως. Το κτίριο ανήκει στην «Ιστορική και Εθνολογική Εταιρεία». Καταρρέοντας ήδη από δεκαετίες, πήρε και φωτιά πριν λίγα χρόνια. Η επιγραφή θα πρέπει να είναι η ονομασία του τελευταίου εμπορικού καταστήματος στο χώρο.

Πηγές: www.elia.org.gr, www.eie.gr/archaeologia/gr/arxeio.aspx

Γιατί τη λένε στάση Βρετ(τ)ού;

Διότι εκεί, λίγο πριν τελειώσει η Λιοσίων στις Τρεις Γέφυρες, από τη μεριά του Αη Δημήτρη των όπλων, λειτουργούσε από προπολεμικά μέχρι τη δεκαετία του ’60 ένα καμίνι του ομώνυμου κυρίου. (Καμίνι σημαίνει μεγάλος υπαίθριος επαγγελματικός φούρνος με καμινάδα, που είτε δημιουργούσε ξυλοκάρβουνα είτε έλιωνε μέταλλα ως χυτήριο είτε έφτιαχνε ασβέστη, πλίθες, τούβλα κ.λπ. και συνακόλουθα λογιζόταν μάντρα οικοδομικού υλικού. Πολλές φορές το καμίνι γινόταν τοπωνύμιο από μόνο του, όπως η περιοχή «Καμίνια» στον κεντρικό Πειραιά). Το καμίνι του Βρετ(τ)ού έψηνε λάσπη κι έφτιαχνε πήλινα κούγκια για την ύδρευση και την αποχέτευση. (Eυχαριστώ Κλεοπάτρα, Ευαγγελία και Μαρία.)

Με αφορμή τις πληροφορίες για το παραπάνω κτίριο, προτρέπω κάθε νωχελικό παρατηρητή του αθηναϊκού τοπίου να επισκεφτεί αυτή την ιστοσελίδα: όχι μόνο αρθρογραφία για σημαντικές περιόδους της πόλης, μα επιπλέον ένα εξαίρετο «Αρχείο νεότερων μνημείων» με στοιχεία για εκατοντάδες κτίσματα, από τζαμιά μέχρι στοές κι από εργοστάσια μέχρι θέατρα. Στους άξιους συντελεστές του έργου αναγνώρισα με συγκίνηση και δυο παλιούς φίλους, καθηγητές πλέον της Νεότερης Ιστορίας: τη Νάσια Γιακωβάκη και τον Λεωνίδα Καλλιβρετάκη.