Είναι αλήθεια ότι οι πνεύμονες μπορούν να αναγεννηθούν όταν κόβεις το κάπνισμα;

Η ιδέα ότι οι πνεύμονες μπορούν να «αναγεννηθούν» μετά τη διακοπή του καπνίσματος έχει κερδίσει έδαφος τα τελευταία χρόνια, προσφέροντας ελπίδα σε εκατομμύρια καπνιστές. Όμως πόσο ακριβής είναι αυτή η αντίληψη;

«Παλαιότερα πιστεύαμε ότι οι πνεύμονες δεν μπορούν να αναγεννηθούν», λέει η δρ Σάρλοτ Ντιν, επικεφαλής της ομάδας ανάπτυξης και νόσων των πνευμόνων στο Imperial College του Λονδίνου. «Ωστόσο, σήμερα γνωρίζουμε ότι αυτό δεν ισχύει. Σε γενικές γραμμές, μπορούν να επιδιορθώνονται όταν διακόπτετε το κάπνισμα».

Το κάπνισμα, στην ουσία, προκαλεί βλάβες στους πνεύμονες, εξηγεί η Ντιν, αλλά αυτοί διαθέτουν σημαντική ικανότητα αυτοΐασης. Έχουν εξελιχθεί ώστε να αντεπεξέρχονται σε παράγοντες όπως η ρύπανση ή οι λοιμώξεις από βακτήρια και ιούς. «Επειδή είναι τόσο ζωτικοί – δεν μπορείτε να επιβιώσετε χωρίς τους πνεύμονες – έπρεπε να έχουν αυτή την ικανότητα», σημειώνει.

Παρότι είναι γενικά αλήθεια ότι η διακοπή του καπνίσματος μπορεί να οδηγήσει σε σημαντική βελτίωση της υγείας των πνευμόνων, αυτό δεν σημαίνει ότι ο κίνδυνος έχει εξαλειφθεί πλήρως.

Η Ντιν υπογραμμίζει ότι αυτό δεν θα πρέπει να χρησιμοποιείται ως δικαιολογία για το κάπνισμα. Το κάπνισμα και το άτμισμα εκθέτουν τους πνεύμονες σε περισσότερα τοξικά σωματίδια από όσα μπορούν να διαχειριστούν. Επιπλέον, κάθε οργανισμός είναι διαφορετικός: σε ορισμένους ανθρώπους οι πνεύμονες δεν αναγεννώνται στον ίδιο βαθμό, γεγονός που τους καθιστά πιο ευάλωτους σε μόνιμες βλάβες των ιστών.

«Αν και είναι γενικά αλήθεια ότι, αν σταματήσετε το κάπνισμα, μπορείτε να επιστρέψετε σε πολύ καλύτερη κατάσταση υγείας των πνευμόνων, αυτό δεν σημαίνει ότι έχετε ξεφύγει εντελώς από τον κίνδυνο. Είναι πιθανό να έχουν ήδη προκληθεί μεταλλάξεις ή γενετικές αλλαγές ή βλάβες στους ιστούς, οι οποίες επηρεάζουν τη συνολική υγεία των πνευμόνων και μπορεί να επιταχύνουν τη φθορά με την ηλικία ή να οδηγήσουν ακόμη και σε καρκίνο».

Η ίδια ενθαρρύνει τους καπνιστές να διακόψουν το κάπνισμα όσο το δυνατόν νωρίτερα, καθώς – όπως συμβαίνει και με τα οστά που δεν επουλώνονται το ίδιο καλά με την πάροδο του χρόνου – ο πνευμονικός ιστός χάνει σταδιακά την ικανότητα αυτοεπιδιόρθωσης με την ηλικία. Ένας υγιεινός τρόπος ζωής μπορεί να βοηθήσει.

«Η άσκηση είναι πολύ σημαντική», τονίζει η Ντιν. «Όπως η γυμναστική διατηρεί τους μυς υγιείς, με έναν τρόπο το ίδιο ισχύει και για τους πνεύμονες. Ενισχύεται η ικανότητα ανταλλαγής αερίων, ώστε να μεταφέρεται πιο αποτελεσματικά το οξυγόνο σε όλο το σώμα».

Πηγή: Guardian