Formula 1: Άραγε οι αγώνες περνούν κρίση;

Ο δεύτερος αγώνας της χρονιάς, ο χιλιοστός εκατοστός πεντηκοστός (1.150) σε απόλυτη αρίθμηση της Formula 1, διεξήχθη την Κυριακή 15 Μαρτίου 2026 στην πίστα της Σαγκάης. Ο Κίμι Αντονέλι της Mercedes ανεδείχθη ο δεύτερος νεότερος νικητής Grand Prix από καταβολής οργανωμένων αγώνων Formula 1, δηλαδή εδώ και 76 χρόνια (Μεγάλη Βρετανία, 13 Μαΐου 1950). Ο πρώτος νεότερος νικητής εξακολουθεί να είναι ο Μαξ Φερστάπεν, με τη νίκη του το 2016 στον αγώνα της Ισπανίας και την ομάδα που ακόμα αγωνίζεται, τη Red Bull. Ο Ολλανδός δεν είχε κλείσει τα δεκαεννέα του χρόνια. Ο Ιταλός δεν έχει κλείσει τα είκοσι. Οι αναφορές σε ηλικίες, πρωτιές και χρονομετρήσεις επέχουν στην Formula 1 κάτι παραπάνω από θέση στατιστικών στοιχείων. Αναδεικνύουν την καταστατική συνθήκη υπάρξεως των αγώνων. Τον ανταγωνισμό. Ο οποίος αναλύεται και συντίθεται, αναλόγως την χρονική στιγμή που θέλει κάποιος να τον περιγράψει, σε διαφορές και διαβαθμίσεις. Ο καλύτερος, ο νεότερος, ο χειρότερος, ο πιο αργός, ο πιο γρήγορος, ο πιο παλιός. Η ποιοτική διαφορά εμφανίζεται δια της ποσοτικής συσσωρεύσεως. Είναι άδικο αλλά είναι ο μόνος τρόπος για να αποκτήσουν διακριτό νόημα οι αγώνες. Και είναι άδικο επειδή, αίφνης, βλέποντας τον Σαρλ Λεκλέρ και την πορεία του μέχρι τώρα, γίνεται συνείδηση ότι μπορεί να μην πάρει ποτέ καμιά διάκριση αντάξια της ποιότητάς του ως οδηγού. Η Ferrari και φέτος υπολείπεται ενός δευτερολέπτου στο γύρο από την πρωτοπόρο γερμανική ομάδα. Ο τετράκις παγκόσμιος πρωταθλητής, Μαξ Φερστάπεν, εγκατέλειψε στη μέση του αγώνα και φαίνεται ότι δεν πρόκειται να διεκδικήσει φέτος τον τίτλο. Η Red Bull δεν κατάφερε να του δώσει ένα μονοθέσιο αντάξιο των δυνατοτήτων του. Στο κρίσιμο σημείο της διαχείρισης της ενέργειας και οι δύο ομάδες, όπως και η περσινή πρωταθλήτρια McLaren, έχουν μείνει τόσο πίσω ώστε ο Κίμι Αντονέλλι και ο Τζορτζ Ράσελ να τερματίζουν με διαφορά 25 δευτερολέπτων από τους Χάμιλτον και Λεκλέρ, ενώ οι οδηγοί της McLaren και ο Φερστάπεν παρακολουθούσαν από τις οθόνες τού pit lane. Εν ολίγοις ο προβληματισμός περιστρέφεται γύρω από το ερώτημα: Τί είναι οι αγώνες; Εάν δεν είναι τελικώς η αναφορά τους στα στατιστικά στοιχεία, τότε τί είναι; Το θέαμα που προσφέρουν στους θεατές;

Ο Φερστάπεν έχει κάνει την περιφρόνηση για τους κανονισμούς του 2026 εξαιρετικά εμφανή εδώ και καιρό. Χαρακτήρισε τους αγώνες «απαίσιους» και είπε ότι είναι «αστείο» το γεγονός ότι το μόνο που μετράει είναι να προσπερνάς τους αντιπάλους σου ανάλογα με τα επίπεδα της μπαταρίας σου. «Αν κάποιος το απολαμβάνει αυτό, τότε πραγματικά δεν ξέρει τι είναι οι αγώνες», πρόσθεσε. Η δήλωση πυροδότησε, ως ήταν αναμενόμενο, μια σειρά από αντιδράσεις. Ο επικεφαλής και συνιδιοκτήτης κατά το ένα τέταρτο της ομάδας της Mercedes, είπε: «Όλοι ήμασταν μέρος της Φόρμουλα 1 όταν δεν υπήρχαν προσπεράσματα, κυριολεκτικά. Μερικές φορές νοσταλγούμε υπερβολικά τα παλιά καλά χρόνια, αλλά πιστεύω ότι το προϊόν είναι καλό από μόνο του. Είδαμε αρκετό αγώνα και στο μεσαίο τμήμα του grid και αυτό είναι… νομίζω το θετικό. Τώρα, από τη σκοπιά του οδηγού, όταν πρόκειται για το γύρο των προκριματικών όπου δίνεις τα πάντα, αυτό είναι διαφορετικό. Είναι σαφές ότι ο νέος τρόπος οδήγησης για κάποιον σαν τον Μαξ, που είναι τύπος που επιτίθεται με όλη του τη δύναμη, είναι δύσκολο να το αντιμετωπίσει και να το χωνέψει». Η γνώμη ενός οδηγού σαν τον επτάκις παγκόσμιο πρωταθλητή, Λιούις Χάμιλτον, έχει βαρύνουσα σημασία: «Ελπίζω να ήταν ένας συναρπαστικός αγώνας για εσάς που τον παρακολουθήσατε – γιατί μέσα στο αυτοκίνητο ήταν φανταστικός. Ήταν σαν να οδηγούσα καρτ, μπρος-πίσω, μπρος-πίσω, και μπορούσες πραγματικά να τοποθετήσεις το αυτοκίνητό σου με ωραίο τρόπο, μερικές φορές υπήρχε μόνο ένα λεπτό κομμάτι χαρτί μεταξύ μας, αλλά δεν γρατζουνίσαμε καθόλου τα αυτοκίνητα. Ήταν ο καλύτερος αγώνας της ζωής μου».

Φαίνεται σαν να μην βγαίνει άκρη. Ο Φερστάπεν εμφανίζεται να κατέχει την αυθεντία αναγνωρίσεως του τι σημαίνει αγώνας, αλλά χωρίς να μπορεί να εντοπίσει με ακρίβεια αυτή τη σημασία. Γιατί θα μας το έλεγε. Ο Τότο Βολφ επικεντρώνει το ενδιαφέρον ενός αγώνα στην προσαρμογή στους κανονισμούς και ορίζοντάς τον ως προϊόν. Η δήλωση του Χάμιλτον ακούγεται υπερβολική αν δεν ξέρει κάποιος την ακραία ικανοποίηση που παίρνει ο Βρετανός οδηγός όταν χαϊδεύει τα αυτιά των θεατών. Το κρίσιμο ερώτημα είναι το εξής: Εάν οι αγώνες είναι θέαμα τότε ποια είναι η σημασία των στατιστικών; Γιατί συγκινούμαστε ακούγοντας το κατόρθωμα του νεαρού Ιταλού ότι είναι ο δεύτερος νεότερος οδηγός; Εάν έχουν σημασία οι στατιστικές αφού μέσω αυτών αποκτούμε μια συνέχεια του χρόνου των αγώνων, τότε πώς θα αξιολογήσουμε την ποιότητα οδηγών που δεν έχουν καλά αυτοκίνητα; Τελικώς, τι είναι αυτό που συγκινεί στους αγώνες;

Το πιθανότερο είναι ότι δεν υπάρχει μία απάντηση. Στη Σαγκάη πρέπει να σταθούμε στην αυθόρμητη παρατήρηση του σχολιαστή της τηλεόρασης της Formula 1. Στη διάρκεια της μάχης ανάμεσα στις δύο Ferrari, η οποία μονοπώλησε το ενδιαφέρον, επισήμανε ότι μοιάζουν με τον Μίκυ και την Μίνι Μάους. Φαίνεται παράξενη παρομοίωση αν εξαιρέσει κάποιος τα χρώματα που ταιριάζουν. Κίτρινο και κόκκινο. Η Ferrari και τα ποντίκια έχουν τα ίδια χρώματα. Επίσης κινούνταν σαν αρραβωνιασμένοι. Στενά συνδεδεμένοι μεταξύ τους. Όμως κυρίως, θα έλεγα, τα δύο αυτοκίνητα κινούνταν όπως τα καρτούν. Σαν να είναι δισδιάστατα, σε μια κίνηση yo-yo. Εξάλλου έτσι τείνει να καθιερωθεί να ονομάζουν τους αγώνες υπό τους νέους κανονισμούς. Γιατί επαναλαμβάνεται η εναλλαγή των προσπεράσεων λόγω των κύκλων φορτίσεως και αποφορτίσεως των μπαταριών τους. Στην περίπτωση των κινουμένων σχεδίων τα επαναλαμβανόμενα κυνηγητά με εναλλαγή των ρόλων δίνουν την απαραίτητη κίνηση στις δισδιάστατες φιγούρες. Υπό τη βασική συνθήκη της έλλειψης επιπτώσεων, τα καρτούν παραμένουν συμπαθή γιατί παρά τις συνεχόμενες αλλοιώσεις τους - ποδοπατούνται, λειώνονται, διαλύονται - επανέρχονται στην αρχική τους κατάσταση. Οι αγώνες των νέων κανονισμών ενός κινητήρα, που παίρνει ενέργεια κατά το ήμισυ από καύσιμο και κατά το ήμισυ από ηλεκτρισμό, προσιδιάζουν με την κίνηση των καρτούν χωρίς αυτό να τους γελοιοποιεί. Αν και ο Φερστάπεν πιστεύει το αντίθετο.

Formula 1: Ο αγώνας στην πίστα της Σαγκάης

Πριν από την εκκίνηση οι δύο McLaren, με διαφορετικού είδους ηλεκτρικά προβλήματα, καθώς και ο Γκάμπριελ Μπορτολέτο της Audi και ο Άλεξ Άλμπον της Williams έμειναν στα pits. Δεν ξεκίνησαν ποτέ τον αγώνα. Ο Όσκαρ Πιάστρι, ο περσινός διεκδικητής του πρωταθλήματος, δεν έχει τρέξει ακόμα στη φετινή σεζόν. Στην Αυστραλία βγήκε εκτός πίστας στην προθέρμανση.

Οι δύο Ferrari με το μικρό τους Turbo είχαν καλή εκκίνηση. Αυτή τη φορά ο Χάμιλτον έγινε επικεφαλής του αγώνα, μπροστά από τον Κίμι Αντονέλλι. Αλλά στο δεύτερο, κιόλας, γύρο ο Ιταλός επανήλθε στην πρώτη θέση την οποία δεν εγκατέλειψε ως το τέλος. Στον 10/56 γύρο ο Λανς Στρολ με την προβληματική Aston Martin εγκατέλειψε. Το αυτοκίνητο ασφαλείας έδωσε τη δυνατότητα στους προπορευόμενους, πλην του Φράνκο Κολαπίντο της Alpine, να βάλουν τα «σκληρά» ελαστικά τους και να συνεχίζουν με αυτά ως το τέλος του αγώνα. Όλως περιέργως ο Ράσελ δεν μπορεί να ζεστάνει επαρκώς τα ελαστικά του και μένει πίσω από τις δύο Ferrari. Τελικώς, θα χρειαστεί 19 γύρους για να φτάσει στη δεύτερη θέση και να τερματίσει σε αυτή με 6 δευτερόλεπτα διαφορά από τον πρώτο Αντονέλλι. Οι δύο Mercedes γύριζαν ένα δευτερόλεπτο πιο γρήγορα από τους αντιπάλους τους. Μέχρι τον 49ο γύρο όπου ο Λεκλέρ εγκατέλειψε τη μάχη με τον ομόσταυλό του είδαμε συναρπαστικές μονομαχίες ανάμεσα τους. Ορθώς και οι δύο δήλωσαν ότι χάρηκαν τον αγώνα. Μαζί με αυτούς και οι θεατές. Σίγουρα όχι ο Φερστάπεν που είχε εγκαταλείψει από μηχανικό πρόβλημα στον 46ο γύρο. Τρεις γύρους πριν τον τερματισμό ο νεαρός Αντονέλλι μπλοκάρει το μονοθέσιο στη φουρκέτα (στροφή 14) και βγαίνει εκτός πίστας. Ευτυχώς για τον ίδιο επιστρέφει αμέσως, αλλά αναγκάζει τον μηχανικό του, τον περιβόητο Μπόνο, να του πει, εκνευρισμένος: «Απλώς φέρε αυτό το πράγμα στο σπίτι».

Ο Όλιβερ Μπέρμαν με την Haas κατέκτησε την πέμπτη θέση και ο Πιέρ Γκαζλί με την Alpine την έκτη. Μεγάλες επιτυχίες και για τους δύο.

Στο τέλος του μήνα οι αγώνες θα διεξαχθούν στην πίστα Suzuka Circuit στην Ιαπωνία. Τα δύο Grand Prix της αραβικής χερσονήσου έχουν ακυρωθεί λόγω του πολέμου στην Μέση Ανατολή. Οπότε, θα ξαναγίνουν αγώνες στο Μαϊάμι, στο τέλος Απριλίου. Ένας μήνας αναστοχασμού και διορθώσεων για το πιο πολύπλοκο σύστημα αγώνων.