Πολιτικη & Οικονομια

ΣΥΡΙΖΑ: Το χρονικό ενός προδιαγεγραμμένου θανάτου

Ο Αλέξης Τσίπρας και το αδιέξοδο της επόμενης μέρας

Γιάννης Μεϊμάρογλου
2’ ΔΙΑΒΑΣΜΑ

Ο ΣΥΡΙΖΑ μετά την εξουσία: Η ιστορία της πτώσης και η κρίση ταυτότητας της ελληνικής Αριστεράς

Τίτλοι τέλους για τον ΣΥΡΙΖΑ. Το κόμμα που ξεπήδησε μέσα από την παραμορφωτική μετάλλαξη του Συνασπισμού της Αριστεράς και κυβέρνησε την Ελλάδα χάρη στην αντιμνημονιακή αυταπάτη που εξελίχτηκε σε πολιτική απάτη γράφει τον επίλογο της ιστορίας του. Ωστόσο, οι τίτλοι τέλους είχαν αρχίσει να πέφτουν από το βράδυ της πρώτης εκλογικής ήττας, το 2019, από τότε δηλαδή που χάθηκε η συνεκτική ύλη της εξουσίας. Τα κομμάτια που είχαν ήδη αποκοπεί, καθώς και όσα αποκόπηκαν στη συνέχεια, αποτυπώνουν ανάγλυφα την εικόνα της πολιτικής και ιδεολογικής (αυτο)διάλυσης του χώρου της πάλαι ποτέ Ανανεωτικής Αριστεράς.

Το χειρότερο απ’ όλα είναι ότι το τελειωτικό χτύπημα στο κόμμα της «πρώτη φορά Αριστερά» το έδωσε ο ίδιος ο «ιστορικός» του ηγέτης. Ένα χτύπημα σκληρό, προμελετημένο και εκδικητικό στην πλάτη αυτών που τον ακολούθησαν και τον στήριξαν στις ανίερες συμμαχίες με την Ακροδεξιά, στις μπλόφες και τις επώδυνες για τη χώρα ακροβασίες του. Μόνο που τώρα, όλοι αυτοί αποτελούν εμπόδιο στα σχέδια του απογαλακτισμού του από τον ΣΥΡΙΖΑ και την πολιτική του διαδρομή. Σε αυτό ακριβώς αποσκοπεί και η εξευτελιστική τακτική της «πόρτας» που ακολουθείται για όσους εκλιπαρούν να συμπορευτούν μαζί του.

Τώρα βέβαια, ο Αλέξης Τσίπρας έχει άλλες πλάτες να στηρίζεται. Άλλωστε, το «ηθικό πλεονέκτημα της Αριστεράς» έχει πάψει από καιρό να αποτελεί ανασταλτικό παράγοντα στις όποιες αποφάσεις του. Ο «δημοκρατικός καπιταλισμός» και ο «νέος πατριωτισμός» φαίνεται να βρίσκουν επιτέλους στο πρόσωπο του πρώην πρωθυπουργού των ΣΥΡΙΖΑΝΕΛ την πολιτική τους εκπροσώπηση. Μπορεί το δημοσκοπικό αποτύπωμα της ΕΛΑΣ να μην ξεπερνά το εκλογικό ποσοστό που οδήγησε τον πρώην αρχηγό του ΣΥΡΙΖΑ στην παραίτηση, ωστόσο είναι αρκετό για να του επιτρέπει να αυτοπροβάλλεται ως το αντίπαλο δέος του σημερινού πρωθυπουργού.

Η μετεξέλιξη του «Συνασπισμού της Αριστεράς και της Προόδου» σε ΣΥΡΙΖΑ ήταν καθοριστική για τη μετέπειτα εκφυλιστική του πορεία. Το όραμα της κυβερνώσας Αριστεράς, μιας Αριστεράς χρήσιμης για τη χώρα με τις ανανεωτικές της ιδέες και τις τολμηρές της πρωτοβουλίες, σκόνταψε στον τυχοδιωκτισμό και τις προσωπικές φιλοδοξίες της ηγεσίας του ΣΥΡΙΖΑ. Η απόρριψη της επίσημης πρότασης του Κώστα Σημίτη, στο συνέδριο του Συνασπισμού το 1996, για κυβερνητική συνεργασία με το –εκσυγχρονιστικό τότε– ΠΑΣΟΚ ήταν ο προάγγελος ενός κατήφορου χωρίς επιστροφή που κατέληξε στη συγκυβέρνηση με τους ΑΝΕΛ του Πάνου Καμμένου.

Η καταστροφική συνέχεια ήρθε ως φυσιολογική συνέπεια της αναγνωρισθείσας εκ των υστέρων «αυταπάτης», όσο κι αν η «Ιθάκη» επιχείρησε να ωραιοποιήσει την πραγματικότητα. Η «μπλόφα» του δημοψηφίσματος είναι δείγμα της ελαφρότητας με την οποία η συγκυβέρνηση του ’15 και ο Αλέξης Τσίπρας αντιμετώπισαν το ενδεχόμενο εξόδου της χώρας από την ευρωζώνη. Κι όσο για το «μαξιλαράκι ασφαλείας» που άφησε ο ΣΥΡΙΖΑ φεύγοντας, αυτό δεν ήταν παρά υποπολλαπλάσιο των δισ. που χάθηκαν στη διάρκεια της εξάμηνης ατελέσφορης διαπραγμάτευσης με τους θεσμούς. Το τρίτο μνημόνιο γύρισε τη χώρα πολλά χρόνια πίσω, σπαταλώντας τις μέχρι τότε θυσίες της κοινωνίας.

Ακούγεται από μερικές πλευρές το επιχείρημα ότι δεν πρέπει να ασχολούμαστε άλλο με τον Τσίπρα επειδή αποδοκιμάστηκε ήδη πολιτικά και πλήρωσε εκλογικά τα λάθη του. Κι ακόμα ότι τώρα κυβερνάει ο Μητσοτάκης και ότι τα βέλη μας πρέπει να σημαδεύουν αποκλειστικά εναντίον του. Η επιχειρηματολογία αυτή λέει τη μισή αλήθεια, δηλαδή ότι, μετά από δύο θητείες διακυβέρνησης από τη Νέα Δημοκρατία, η μεγάλη πλειοψηφία των πολιτών ζητά πολιτική αλλαγή. Ωστόσο, κανένας δεν δικαιούται να παραβλέπει ότι, την ίδια στιγμή, περισσότερο από τα δύο τρίτα του εκλογικού σώματος αντιτίθεται απολύτως σε μια νέα πρωθυπουργική θητεία του Αλέξη Τσίπρα. Οι μνήμες είναι πολύ νωπές για να τις καταχωνιάσουμε ή να τις συμψηφίσουμε.

Το πολιτικό Αλτσχάιμερ είναι διαχρονικά το σύμπτωμα από το οποίο έχει υποφέρει περισσότερο η Ελλάδα, που οδηγείται εξαιτίας του σε δύσβατα μονοπάτια. Πίσω από αυτό καλύπτονται συχνά προσωπικές φιλοδοξίες και συμφέροντα. Κάποιοι, ωστόσο, και ειδικά τα στελέχη του ΠΑΣΟΚ που ρέπουν προς τη συνεργασία με τον Τσίπρα, θα πρέπει να το σκεφτούν ακόμα περισσότερο. Δεν αξίζει στη δημοκρατική παράταξη ο ρόλος του Καμμένου της ΕΛΑΣ ούτε το τέλος του ΣΥΡΙΖΑ. Ο αγώνας για την πολιτική αλλαγή θα είναι εκ των προτέρων καταδικασμένος αν καταλήξει σε μια «δεύτερη φορά Αριστερά». Το μέλλον της χώρας δεν χωράει στο πριμοδοτούμενο δίπολο Μητσοτάκη–Τσίπρα.