Γιατί ανεβαίνει ο λογαριασμός

Ο λογαριασμός που πρόκειται να παρουσιάσει η κυβέρνηση στον ελληνικό λαό, στα πλαίσια της τετράμηνης παράτασης του ισχύοντος προγράμματος δανειοδότησης, αναμένεται να είναι πολλαπλάσιος του λογαριασμού που δεν τόλμησαν να παρουσιάσουν το δεύτερο εξάμηνο του 2014 ο κ. Σαμαράς και ο κ. Χαρδούβελης. Πού οφείλεται αυτή η αρνητική εξέλιξη;

Μεγαλώνει το κενό

Η πτώση του ρυθμού ανάπτυξης που παρατηρείται το 2015 αλλάζει τους υπολογισμούς για το δημοσιονομικό έλλειμμα. Η οικονομία δημιουργεί λιγότερα φορολογικά και ασφαλιστικά έσοδα γιατί δυσκολεύεται να λειτουργήσει. Το πρωτογενές πλεόνασμα έχει ήδη μετατραπεί σε πρωτογενές έλλειμμα και η απόσταση που πρέπει να καλυφθεί για να αποκατασταθούν η δημοσιονομική ισορροπία και η συνεννόηση με τους Ευρωπαίους εταίρους και πιστωτές εκτιμάται ότι θα είναι διπλάσια έως τριπλάσια των 2,5 δισ. του 2014.

Ακριβή καθυστέρηση

Την κατάσταση περιπλέκει η μεγάλη καθυστέρηση στη διαπραγμάτευση. Η κυβέρνηση προσπαθεί να κερδίσει πολιτικό χρόνο για να δει τι ακριβώς θα κάνει με το εκλογικό σώμα που προτίμησε τον ΣΥΡΙΖΑ πιστεύοντας στο «κούρεμα» του χρέους και στο άμεσο τέλος της λιτότητας. Από την πλευρά τους οι Ευρωπαίοι εταίροι παρατείνουν τη διαπραγμάτευση για να μεγαλώσουν οι δυσκολίες χρηματοδότησης του ελληνικού Δημοσίου και να πειθαρχήσει η κυβέρνηση Τσίπρα. Επειδή μάλιστα οι κεντροδεξιές κυβερνήσεις της Ιρλανδίας, της Πορτογαλίας και της Ισπανίας, οι οποίες έχουν μπροστά τους δύσκολες εκλογικές αναμετρήσεις, φαίνεται να κερδίζουν πολιτικά από την επιδείνωση της οικονομικής και κοινωνικής κρίσης στην Ελλάδα, κανείς δεν βιάζεται.

Εάν υποθέσουμε ότι η διαπραγμάτευση για την τετράμηνη παράταση του ισχύοντος προγράμματος κλείσει σε 2-3 εβδομάδες και τα μέτρα, παλαιά και νέα, αρχίσουν να εφαρμόζονται από την 1η Ιουλίου, θα πρέπει να καλύψουμε στο δεύτερο εξάμηνο του 2015 το δημοσιονομικό κενό που έχει δημιουργηθεί για το σύνολο του 2015. Θα αλλάξει λοιπόν η κλίμακα των μέτρων εξαιτίας της μεγάλης καθυστέρησης της διαπραγμάτευσης.

Δύσκολο τεστ

Το κλείσιμο του ισχύοντος προγράμματος θα αποδεσμεύσει τις δόσεις των δανείων που έχουν ήδη εγκριθεί. Όπως προειδοποίησε ο πρόεδρος του Eurogroup κ. Ντάισελμπλουμ αμέσως μετά τη συνεδρίαση της Δευτέρας, οι εταίροι θα κινηθούν πολύ προσεκτικά. Πρώτα θα υπάρξει συμφωνία. Στη συνέχεια θα αρχίσουν να εφαρμόζονται τα μέτρα και να αποδεσμεύονται οι δόσεις των δανείων που έχουν ήδη εγκριθεί ανάλογα με την πρόοδο της εφαρμογής των μέτρων. Αφού κλείσει η εκκρεμότητα της τετράμηνης παράτασης του ισχύοντος προγράμματος με τον τρόπο που περιγράψαμε θα αρχίσει η πιο δύσκολη διαπραγμάτευση για το τρίτο πρόγραμμα-μνημόνιο, ύψους 25-35 δισ. ευρώ, το οποίο θα καλύψει πλήρως το χρηματοδοτικό κενό της διετίας 2015-2016.

Πρόκειται για μία σύνθετη πολιτική άσκηση για τους Ευρωπαίους εταίρους, οι οποίοι θα πρέπει να απευθυνθούν στα εθνικά κοινοβούλια, για να πάρουν έγκριση –παρά τις αντιρρήσεις που διατυπώνονται– για την πρόσθετη χρηματοδότηση της Ελλάδας. Θα ζητήσουν λοιπόν πλήρη και αυστηρή εφαρμογή των συμφωνηθέντων στα πλαίσια της τετράμηνης παράτασης του ισχύοντος προγράμματος για να δημιουργηθεί το κατάλληλο πλαίσιο που θα τους επιτρέψει να πάρουν το πολιτικό ρίσκο της χρηματοδότησης του τρίτου προγράμματος-μνημονίου.

Σημαντική παράλειψη

Ο λογαριασμός που θα πληρώσουμε αυξάνεται και εξαιτίας μιας σημαντικής παράλειψης της κυβέρνησης Τσίπρα. Δεν γίνεται καμία σοβαρή συζήτηση και πολύ περισσότερο διαπραγμάτευση για την επιτάχυνση της απορρόφησης των κονδυλίων των ταμείων συνοχής, για την εφαρμογή του προγράμματος Γιούνκερ με ευνοϊκό για την Ελλάδα τρόπο, για την προσέλκυση μεγάλων επενδύσεων με την παρότρυνση των ευρωπαϊκών κυβερνήσεων. Όπως το θέλει η κακή παράδοση, μιλάμε για καθυστέρηση στην εφαρμογή των συμφωνηθέντων, για παλιά και νέα μέτρα, για τις δόσεις των δανείων, και παραλείπουμε το σημαντικότερο, που είναι οι δεσμεύσεις για την άμεση χρηματοδότηση της ανάπτυξης της ελληνικής οικονομίας. Εξαντλούμε όλο μας το πολιτικό, διαπραγματευτικό κεφάλαιο σε αντιρρήσεις για την εφαρμογή μέτρων, τα περισσότερα από τα οποία θεωρούνται αυτονόητα από τους εταίρους μας, και δεν δίνουμε έμφαση στην κοινή προσπάθεια υπέρ της οικονομικής ανάπτυξης.