Η καταδίκη της «Χρυσής Αυγής» και η μηχανιστική σκέψη

Το φαινόμενο του φασισμού είναι ένα ιδεολογικοπολιτικό, κοινωνικό αλλά και ψυχολογικό φαινόμενο. Η κατανόησή του απαιτεί μια σε βάθος εμβάθυνση στους χώρους της ιστορίας, της κοινωνιολογίας, της πολιτικής, αλλά επίσης απαιτεί μια «δουλειά» σε ατομικό επίπεδο. Ο φασισμός στη βαθύτερη του αλλά και ακραία διάσταση αποτελεί μια πτυχή του ανθρώπινου φαντασιακού. Ο αυταρχισμός, η αυθαιρεσία, η ταπείνωση και ο εξευτελισμός του άλλου του διαφορετικού, ο υπέρμετρος εγωκεντρισμός, η μεγαλομανία, είναι μορφές αυτού του ιδεολογικοπολιτικού φαινομένου. Δεν είναι αρρώστια είναι ψυχικό χαρακτηριστικό και μας αφορά όλους. Αναδεικνύει το αμφίσημο του ανθρώπινου ψυχισμού, όπου για παράδειγμα ένας «σοβαρός και ευυπόληπτος» πολίτης μπορεί να είναι και αιμομίκτης. Για όλους αυτούς τους λόγους και για πολλούς άλλους, το φαινόμενο του φασισμού, στην ευρύτερη του διάσταση, δεν εξαφανίζεται με την καταδίκη μιας φασιστικής οργάνωσης. Συνεχίζει να υπάρχει και να εκφράζεται καθημερινά μέσα από την ανεξάντλητη αντιπαλότητα των «μικρών ναρκισσιστικών διαφορών».

Η καταδίκη της «Χρυσής Αυγής» από τα δικαστήρια της χώρας μας αποτελεί κατ’ αρχήν μια σημαντική απόδειξη ότι οι δημοκρατικοί θεσμοί λειτουργούν. Τελικά ότι έχει σημασία, μείζονα θα έλεγα, να λειτουργούν οι δημοκρατικοί θεσμοί. Οπότε για ένα κράτος δικαίου το σημαντικότερο είναι να λειτουργούν οι δημοκρατικοί του θεσμοί. Να υπάρχει διαχωρισμός των εξουσιών και φυσικά από μεριάς των πολιτών σεβασμός απέναντι στους θεσμούς.

Τα πρόσωπα ή οι διάφορες πολιτικές κινήσεις και κόμματα παίζουν σημαντικό ρόλο; Προφανώς αφού όλοι είμαστε αναπόσπαστο κομμάτι του ευρύτερου θεσμικού πλαισίου, κατοχυρωμένο από το Σύνταγμα. Ωστόσο, ούτε τα πρόσωπα ούτε τα κόμματα, ούτε οι διάφορες πολιτικές κινήσεις μπορούν να υποκαθιστούν τους θεσμούς και ούτε φυσικά τις ιδεολογίες. Οι πολιτικοί χώροι αυτοπροσδιορίζονται ιδεολογικά χωρίς απαραίτητα να είναι στην ουσία αυτό το οποίο επαγγέλλονται. Απλά εκφράζουν τη δική τους φαντασιωσική εκδοχή κατανόησης μιας ιδεολογίας πάντα φυσικά και με βάση τα δικά τους οικονομικά ή άλλα συμφέροντα.

Ο φασισμός ή ο ναζισμός ή ο αυταρχισμός, εμφορούνται από ένα απέραντο μίσος για τον άλλον, υποκείμενο, επιδιώκοντας την καταστροφή του, ακριβώς γι’ αυτό είναι θάνατος. Και γι’ αυτό καταδικάστηκαν. Όχι για τις ιδέες τους, όπως οι ίδιοι επικαλούνται δακρύβρεχτα, αλλά για το μίσος θανάτου που εμπεριέχουν οι ιδέες τους που τείνει να καταστρέφει κάθε τι δημιουργικό και φυσικά και το κράτος δικαίου.

Γιατί, για κάθε κυβέρνηση, για κάθε πολίτη και για κάθε πολιτική κίνηση, το νόημα «κράτος δικαίου» εμπεριέχει και τον απόλυτο σεβασμό της ζωής του άλλου, του συμπολίτη. Τελικά, τον σεβασμό απέναντι συνολικά στη ζωή. Έτσι, δεν μπορεί να γίνεται ανεκτό σε καμία περίπτωση, κάποιος, πρόσωπο ή κόμμα, ή θρησκευτικό δόγμα, στο όνομα μιας ιδεολογίας ή πίστης, να επιτίθεται στους άλλους, κι ακόμα περισσότερο, ενώ ο ίδιος, ή το ίδιο το κόμμα είναι διαποτισμένο με μίσος ενάντια στους άλλους στο όνομα μιας ιδέας.