Αρίστος Κωνσταντίνου: Η ανεξιχνίαστη δολοφονία του ισχυρού άντρα της μόδας

Ο Αρίστος Κωνσταντίνου, γιος Κύπριου έμπειρου ράπτη που μετανάστευσε με την οικογένειά του στο Ηνωμένο Βασίλειο στις αρχές της δεκαετίας του 1960, ήταν ένας ιδιαίτερα επιτυχημένος επιχειρηματίας στον χώρο της γυναικείας ένδυσης στο Λονδίνο, συνιδρυτής της εταιρείας Ariella μαζί με τον αδελφό του Αχιλλέα Κωνσταντίνου.

Στις αρχές της δεκαετίας του ’80 είχε ήδη δημιουργήσει μια μικρή «αυτοκρατορία» στη μόδα (με κεντρικά γραφεία στο Λονδίνο, εκθεσιακό χώρο και εννέα καταστήματα λιανικής, συμπεριλαμβανομένων υποκαταστημάτων στο Σικάγο και τη Λωζάνη της Ελβετίας) και ζούσε με την οικογένειά του σε πολυτελή έπαυλη στην περιοχή της Bishops Avenue, γνωστή ως Billiionair’s Row.

H δολοφονία του την Πρωτοχρονιά του 1985 θεωρείται μέχρι σήμερα ένα από τα πιο αινιγματικά ανεξιχνίαστα εγκλήματα στη Βρετανία.

Σύμφωνα με τη μαρτυρία της 36χρονης συζύγου του Έλενας Χατζηκωστή το ζευγάρι επέστρεψε στο σπίτι του στη 1.00 μετά τα μεσάνυχτα, μετά από πάρτι το βράδυ της Πρωτοχρονιάς, όπου αιφνιδιάστηκε από δυο διαρρήκτες που φορούσαν αποκριάτικες μάσκες. Κλείδωσαν την Έλενα σε ένα μπάνιο, αλλά εκείνη κατάφερε να δραπετεύσει από ένα μικρό παράθυρο, να βγει στη στέγη και να πηδήξει στον κήπο για να σωθεί.

Ο 40χρονος Αρίστος Κωνσταντίνου που κατευθυνόταν προς την κουζίνα στο ισόγειο, βρέθηκε λίγο αργότερα νεκρός από την αστυνομία. Ο επιχειρηματίας εντοπίστηκε μέσα σε μια εσοχή με εικονοστάσι στο σπίτι του, ένα στοιχείο που εντυπωσίασε ιδιαίτερα τα μέσα ενημέρωσης. Είχε δεχτεί τουλάχιστον 6 πυροβολισμούς (4 στο σώμα, 2 στο κεφάλι). Υπήρχαν ενδείξεις διάρρηξης (σπασμένο τζάμι κουζίνας) και βρέθηκε ανοιχτό το χρηματοκιβώτιο στον τοίχο, από το οποίο έλειπαν περίπου 75.000 δολάρια. Ένα παράξενο στοιχείο ήταν οι σφαίρες που ήταν επικαλυμμένες με νικέλιο («ασημένιες σφαίρες») και προέρχονταν από την ιταλική εταιρεία Fiocchi, κάτι ασυνήθιστο για κοινή ληστεία.

Η Μητροπολιτική Αστυνομία του Λονδίνου αντιμετώπισε την υπόθεση με δύο βασικά σενάρια.

• Πρώτο σενάριο: Διάρρηξη που κατέληξε σε φόνο. Τα πρώτα στοιχεία έδειχναν παραβίαση κατοικίας με γάντια χωρίς καθαρά αποτυπώματα. Αυτό οδήγησε αρχικά στην εκδοχή ότι επρόκειτο για ληστεία που ξέφυγε.
• Δεύτερο σενάριο: Στοχευμένη εκτέλεση. Το όπλο θεωρήθηκε ασυνήθιστο (μικρό, ειδικού τύπου), οι πολλαπλοί πυροβολισμοί έδειχναν πρόθεση θανάτωσης και ο δράστης φαίνεται να γνώριζε τη διαρρύθμιση του σπιτιού.

Αυτό άνοιξε το ενδεχόμενο επαγγελματικής δολοφονίας. Η εκδοχή του θανάτου που έδωσε η Έλενα αμφισβητήθηκε στη συνέχεια, με την αστυνομία να την κατονομάζει ως την κύρια ύποπτη για τη δολοφονία του συζύγου της το 1997 και τα αδέρφια του Κωνσταντίνου να ζητούν να απαγγελθούν κατηγορίες στην Έλενα για τη δολοφονία του. Ορισμένα δημοσιεύματα επίσης και διαδικτυακές συζητήσεις αμφισβήτησαν την εκδοχή της, αναρωτήθηκαν γιατί ο δράστης την άφησε ζωντανή. Ωστόσο, δεν απαγγέλθηκε ποτέ κατηγορία εναντίον της.

Ο Αχιλλέας Κωνσταντίνου, αδερφός και συνεργάτης του θύματος, δεν βρισκόταν στο Λονδίνο τη νύχτα της δολοφονίας. Ήταν στο Στρασβούργο με την οικογένειά του και το άλλοθι του επιβεβαιώθηκε. Μάλιστα, κάποια μέσα είχαν αρχικά δημοσιεύσει λάθος πληροφορίες και αναγκάστηκαν να τις διορθώσουν. Τα δημοσιεύματα (όπως αυτά που αναπαρήγαγε και η HuffPost) εστίασαν κυρίως σε τρία στοιχεία.

Χαρακτήρισαν την υπόθεση «τέλειο έγκλημα» επειδή δεν βρέθηκαν χρήσιμα δακτυλικά αποτυπώματα, δεν υπήρχαν αξιόπιστοι αυτόπτες μάρτυρες, δεν βρέθηκε δράστης, τα στοιχεία ήταν αντιφατικά και υπήρχαν πολλαπλά πιθανά σενάρια. Η μοναδική βασική μαρτυρία ήταν της συζύγου, κάποια στοιχεία δεν ταίριαζαν πλήρως με το σενάριο διάρρηξης και υπήρχαν πολλές αντιφάσεις και ασάφειες. Οι εφημερίδες ανέφεραν πολλά πιθανά σενάρια για τα κίνητρα: επιχειρηματικές διαφορές στον χώρο της μόδας, ληστεία που πήγε στραβά, προσωπικές σχέσεις ή οικογενειακά ζητήματα.

Η υπόθεση της δολοφνίας του Αρίστου Κωνσταντίνου εξακολουθεί να απασχολεί γιατί συνδυάζει πλούτο, διασημότητα, βίαιη και «θεατρική» σκηνή εγκλήματος και πλήρη απουσία λύσης. Ακόμα και δεκαετίες μετά, ερευνητές και δημοσιογράφοι επιστρέφουν στην υπόθεση, προσπαθώντας να εξηγήσουν τι πραγματικά συνέβη εκείνη τη νύχτα. Σε αντίθεση με την αρχική αμφιβολία, η δολοφονία του Αρίστου Κωνσταντίνου είναι πραγματική, καλά καταγεγραμμένη, αλλά παραμένει ανεξιχνίαστη. Η αστυνομία δεν κατέληξε ποτέ σε σαφές συμπέρασμα. Ούτε απέδειξε ληστεία, ούτε τεκμηρίωσε οργανωμένη δολοφονία, ούτε κατηγόρησε κάποιο πρόσωπο.

Τι κάνει την υπόθεση Κωνσταντίνου μοναδική από άλλες δολοφονίες ανθρώπων της μόδας όπως η δολοφονία του Τζιάνι Βερσάτσε. Η δολοφονία του Αρίστου Κωνσταντίνου έχει έναν μοναδικό συνδυασμό στοιχείων:

• Έχει «διπλή αφήγηση». Από τη μία: διάρρηξη -σπασμένο τζάμι, χρήματα που λείπουν- από την άλλη εκτέλεση -πολλοί πυροβολισμοί, ειδικές σφαίρες. Συνήθως οι υποθέσεις «γέρνουν» καθαρά προς μία κατεύθυνση.
• Υπερβολική βία για ληστεία. Ένας απλός διαρρήκτης δεν πυροβολεί 6 φορές, δεν χρησιμοποιεί εξειδικευμένα πυρομαχικά. Αυτό ενισχύει την ιδέα ότι ο στόχος ήταν ο ίδιος ο Κωνσταντίνου.
• Το στοιχείο της γνώσης του χώρου. Ο δράστης ήξερε πού να περιμένει, ήξερε τη διαρρύθμιση του σπιτιού, εντόπισε το χρηματοκιβώτιο. Αυτό δείχνει πιθανή εσωτερική πληροφόρηση.
• Η μοναδική μάρτυρας ήταν η σύζυγος. Επιβεβαίωσε την ύπαρξη εισβολέα, δε μπόρεσε να δώσει πλήρη περιγραφή, επιβίωσε χωρίς τραυματισμό. Αυτό δεν σημαίνει ενοχή, αλλά σε εγκληματολογική ανάλυση θεωρείται «ευαίσθητο σημείο».

Αν αναλύσουμε βαθύτερα τα τέσσερα βασικά σενάρια:

• 1ο σενάριο: Ληστεία που πήγε στραβά. Τα στοιχεία που το επιβεβαιώνουν είναι ότι έλειπαν χρήματα και υπήρχε διάρρηξη με υπερβολική βία και επαγγελματικού τύπου πυρομαχικά, στοιχεία που κάνουν την πιθανότητα μικρή.
• 2ο σενάριο: Σκηνοθετημένη ληστεία. Δηλαδή ο δράστης είχε στόχο τον Κωνσταντίνου και να «έστησε» σκηνή διάρρηξης για να αποπροσανατολίσει. Έχει πολλά στοιχεία που το επιβεβαιώνουν (ταιριάζει με τις σφαίρες και τους πυροβολισμούς, εξηγεί τη γνώση του χώρου). Είναι πολύ πιθανό σενάριο, αν και δεν υπάρχει σαφές κίνητρο που να αποδείχθηκε.
• 3ο σενάριο: Εσωτερική εμπλοκή χωρίς απαραίτητα άμεση συμμετοχή. Το πιο «ευαίσθητο» σενάριο και δεν αποδείχθηκε ποτέ. Περιλαμβάνει διαρροή πληροφοριών, γνώση προγράμματος, πιθανή διευκόλυνση (ο δράστης φαίνεται να ήξερε πολλά, η σκηνή έχει «περίεργες» λεπτομέρειες). Ωστόσο, δεν υπάρχει καμία απτή απόδειξη και καμία δίωξη από την αστυνομία. Η πιθανότητα είναι ανοιχτή αλλά μη αποδεδειγμένη.
• 4ο σενάριο: Επιχειρηματικό κίνητρο. Μια πιθανότητα θεωρητική. Ο χώρος της μόδας στα ’80s είχε έντονο ανταγωνισμό, συχνά συνδεόταν με μεγάλα οικονομικά συμφέροντα και η στοχευμένη εκτέλεση ταιριάζει. Ωστόσο, δεν βρέθηκαν συγκεκριμένοι ύποπτοι.

Η υπόθεση δεν διαλευκάνθηκε ποτέ για τρεις βασικούς λόγους:

• Εγκληματική «καθαρότητα». Χωρίς αποτυπώματα, χωρίς μάρτυρες, χωρίς όπλο.
• Αντιφατικά στοιχεία. Η αστυνομία δεν μπόρεσε να αποφασίσει αν ήταν ληστεία ή εκτέλεση.
• Περιορισμένη τεχνολογία της εποχής. Το 1985 δεν υπήρχε DNA όπως σήμερα, ούτε κάμερες ασφαλείας.

Το πιο πειστικό σενάριο είναι ότι δεν ήταν απλή ληστεία. Τα στοιχεία «φωνάζουν» ότι κάποιος ήθελε τον Αρίστο Κωνσταντίνου νεκρό. Η ληστεία πιθανότατα λειτούργησε ως κάλυψη. Αλλά το πιο κρίσιμο στοιχείο είναι ότι λείπει το ένα κομμάτι που λύνει το παζλ: το κίνητρο με αποδείξεις. Η υπόθεση δεν λύθηκε όχι επειδή δεν υπήρχαν σενάρια, αλλά επειδή κανένα δεν αποδείχθηκε.

Παρά τις έρευνες, η αστυνομία δεν κατέληξε ποτέ σε κατηγορίες. Η υπόθεση παραμένει ανεξιχνίαστη μέχρι σήμερα, με τις αρχές να δηλώνουν ότι «ελπίζουν κάποτε να βρουν τον δράστη».

→ Podcast Criminal minds | Διάσημα εγκλήματα που συγκλόνισαν την Ελλάδα και τον κόσμο