Κοινωνια

Σιγά μην είμαστε όλοι ίσοι απέναντι στον νόμο

Τι καθορίζει τη νομική κάλυψη και βοήθειά μας;

Μάνος Βουλαρίνος
1’ ΔΙΑΒΑΣΜΑ

Η ιδέα των εξαγοράσιμων ποινών ως θεσμοθετημένη ανισότητα

Δεν νομίζω ότι υπάρχει κανείς που να παίρνει στα σοβαρά τη φράση «είμαστε όλοι ίσοι απέναντι στον νόμο». Όλοι ξέρουμε ότι σε τίποτα δεν είμαστε όλοι ίσοι και ο νόμος δεν μπορεί να είναι η εξαίρεση. Ένας οικονομικός παράγοντας του τόπου και η συνοδεία του μπορούν να παραβιάζουν τον ΚΟΚ όσο θέλουν, ένας συνδικαλιστής μπορεί να παρακωλύει τη συγκοινωνία για όσο θέλει, ένας αριστερός μπορεί να βιαιοπραγεί ανενόχλητος. Τα χρήματα, η ιδιότητα και η ιδεολογία καθορίζουν το αν θα έχεις τρεχάματα με το νόμο αλλά ακόμα κι αν καταλήξεις να έχεις τρεχάματα, η οικονομική σου δυνατότητα ή η διασημότητα σου θα καθορίσουν σε μεγάλο βαθμό την νομική βοήθεια που θα έχεις. Ένας ζάμπλουτος και ένας πάμφτωχος μπορεί να κατηγορηθούν για το ίδιο πράγμα αλλά δεν θα έχουν τους ίδιους δικηγόρους.

Όλα τα παραπάνω είναι γνωστά, είναι ενοχλητικά (για όσους δεν ωφελούνται από την ανισότητα), αλλά είτε οφείλονται στην προβληματική αίσθηση καθήκοντος των στελεχών των διωκτικών αρχών, είτε στην αναπόφευκτη αλλά σε κάθε περίπτωση όχι θεσμοθετημένη ανισότητα, όπως αυτή για την οποία γράφω σήμερα. Γιατί, φίλες φίλοι και οι υπόλοιποι, υπάρχει ανισότητα απέναντι στον νόμο που είναι απολύτως θεσμοθετημένη και χάρη σε αυτή μπορείς να καταδικαστείς σε χρόνια φυλακής για κακοποίηση ανηλίκων και να μην κάνεις ούτε μέρα φυλακή. Αρκεί να έχεις λεφτά.

Ο πατέρας Αντώνιος πχ καταδικάστηκε και από το Εφετείο για κακοποίηση ανηλίκων σε 9,5 χρόνια φυλακή (αν κατάλαβα καλά η κακοποίηση δεν ήταν σεξουαλική αλλά επρόκειτο για σκληρές τιμωρίες). Το δικαστήριο έκρινε ότι η ποινή του είναι εξαγοράσιμη και του δίνει τη δυνατότητα να μην εκτίσει ούτε μέρα, αρκεί να πληρώσει 60.000 ευρώ. Αν πληρώσει λιγότερα, θα εκτίσει μέρος της ποινής αλλά όχι όλη. Βλέπετε, σύμφωνα με τον νόμο όσο πιο φτωχός, τόσο πιο οδυνηρή η τιμωρία σου. Όσο περισσότερα λεφτά έχεις να δώσεις, τόσο λιγότερο θα μείνεις στη φυλακή. Κι αν έχεις όλο το ποσό δεν θα μείνεις καθόλου.

Η ιδέα των εξαγοράσιμων ποινών, η δυνατότητα δηλαδή να πληρώνεις για να αποφύγεις τη φυλακή, είναι θεσμοθετημένη ανισότητα. Δεν είναι μια ανισότητα που προκύπτει από πραγματικότητες της ζωής τις οποίες πασχίζει ο νομοθέτης να ξεπεράσει, αλλά μια ανισότητα την οποία δημιουργεί ο ίδιος ο νομοθέτης. Είναι μια προστυχιά την οποία κανείς δεν φαίνεται να θέλει να αλλάξει (λογικό, αφού οι νομοθέτες συνήθως έχουν χρήματα και φίλους με χρήματα) και βεβαίως είναι η απόδειξη του πόσο αδαής ή πόσο ψεύτης είναι όποιος ισχυρίζεται ότι «είμαστε όλοι ίσοι απέναντι στον νόμο». Και μπράβο του.