ΣτΕ: «Πράσινο φως» για εγγυητικές 2 εκατ. ευρώ στα μη κρατικά πανεπιστήμια

Η Ολομέλεια του Συμβουλίου της Επικρατείας έκρινε ότι οι οικονομικές προϋποθέσεις για την εγκατάσταση μη κρατικών πανεπιστημίων στην Ελλάδα είναι συμβατές με το ενωσιακό δίκαιο, επικυρώνοντας το θεσμικό πλαίσιο που προβλέπει υψηλές εγγυήσεις και παράβολα για την αδειοδότηση παραρτημάτων αλλοδαπών πανεπιστημίων.

Με την υπ’ αριθμ. 284/2026 απόφασή της, η Ολομέλεια του ΣτΕ έκρινε ότι η εγγυητική επιστολή ύψους 2.000.000 ευρώ και το παράβολο των 600.000 ευρώ, τα οποία καταβάλλει κάθε αλλοδαπό ίδρυμα προκειμένου να ιδρύσει και να λειτουργήσει παράρτημα στη χώρα, δεν παραβιάζουν το δίκαιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Σύμφωνα με το δικαστήριο, οι σχετικές προβλέψεις συνάδουν με τη Συνθήκη για τη Λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, τον Χάρτη Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της ΕΕ και την οδηγία 2006/123/ΕΚ για τις υπηρεσίες στην εσωτερική αγορά.

Παράλληλα, η Ολομέλεια απέρριψε τις αιτήσεις εννέα ιδιωτικών πανεπιστημίων και της Ένωσης Ιδιωτικών Πανεπιστημίων, οι οποίες ζητούσαν την ακύρωση της κοινής υπουργικής απόφασης 7363/27.9.2024 που θέσπισε τις συγκεκριμένες οικονομικές προϋποθέσεις για την αδειοδότηση παραρτημάτων στην Ελλάδα.

Το ισχύον πλαίσιο προβλέπει ότι η εγγυητική επιστολή ανέρχεται σε 2 εκατ. ευρώ για κάθε αίτηση, ενώ αυξάνεται κατά 500.000 ευρώ για κάθε επιπλέον σχολή πέραν των τριών. Αντίστοιχα, το παράβολο ορίζεται σε 600.000 ευρώ και προσαυξάνεται κατά 200.000 ευρώ για κάθε πρόσθετη σχολή.

Παράλληλα, το ύψος τόσο της εγγυητικής επιστολής όσο και του παραβόλου μειώνεται κατά 50% εφόσον το παράρτημα πρόκειται να εγκατασταθεί εκτός Αττικής, Περιφερειακής Ενότητας Θεσσαλονίκης και Περιφέρειας Κεντρικής Μακεδονίας, με εξαίρεση την Περιφερειακή Ενότητα Νήσων Αττικής.

Στην απόφαση επισημαίνεται ότι τα κράτη μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης είναι ελεύθερα να καθορίζουν τους στόχους της πολιτικής τους στον τομέα των υπηρεσιών, καθώς και το επίπεδο προστασίας που επιδιώκουν, υπό την προϋπόθεση ότι οι περιορισμοί που τίθενται συμβαδίζουν με το ενωσιακό δίκαιο.

Το ΣτΕ σημειώνει ότι ο Έλληνας νομοθέτης επέλεξε να οργανώσει το πλαίσιο λειτουργίας των μη κρατικών πανεπιστημίων με τρόπο που να διασφαλίζει υψηλό επίπεδο ιδιωτικής ανώτατης εκπαίδευσης υπό την εγγύηση της Πολιτείας και με σεβασμό στην ακαδημαϊκή ελευθερία.

Σύμφωνα με το δικαστήριο, το νομοθετικό πλαίσιο αποδίδει ιδιαίτερη φυσιογνωμία στον νέο θεσμό, ο οποίος χαρακτηρίζεται από τον μη κερδοσκοπικό χαρακτήρα, τις αυστηρές προϋποθέσεις αδειοδότησης και τον συνεχή έλεγχο της λειτουργίας των ιδρυμάτων από ανεξάρτητη αρχή, με στόχο να διασφαλιστεί ακαδημαϊκή και οικονομική βιωσιμότητα αντίστοιχη με εκείνη των δημόσιων πανεπιστημίων.

Κατά την κρίση της Ολομέλειας, οι όροι που θέτει ο νομοθέτης υπηρετούν σκοπούς γενικού συμφέροντος και συνάδουν με την αρχή της αναλογικότητας, αποτελώντας θεμιτούς περιορισμούς στην ελευθερία εγκατάστασης εκπαιδευτικών ιδρυμάτων στη χώρα.

Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ