Η Επιτροπή προειδοποιεί ότι ο εμβολιασμός μπορεί να επιδεινώσει την επιζωοτία και το εμπόριο
Ψευδές χαρακτηρίζει το δίλημμα «εμβόλιο ή βιοασφάλεια» η Εθνική Επιστημονική Επιτροπή Διαχείρισης και Ελέγχου της Ευλογιάς (ΕΕΕΔΕΕ), ξεκαθαρίζοντας ότι η εκρίζωση της νόσου μπορεί να επιτευχθεί μόνο με αυστηρή εφαρμογή των επιστημονικά τεκμηριωμένων μέτρων.
Η Επιτροπή τονίζει ότι χωρίς πλήρη συμμόρφωση στα μέτρα βιοασφάλειας, κανένα εργαλείο –συμπεριλαμβανομένου του εμβολιασμού– δεν μπορεί να αποδώσει κατά της ευλογιάς των αιγοπροβάτων. Η στρατηγική απαιτεί συντονισμένη δράση του υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, των Περιφερειών, της Ελληνικής Αστυνομίας και του Λιμενικού Σώματος.
Γιατί απορρίπτεται ο μαζικός εμβολιασμός για την Ευλογιά
Ήδη από τον περασμένο Οκτώβριο, η ΕΕΕΔΕΕ και το υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης, αξιολογώντας όλα τα διαθέσιμα δεδομένα, κατέληξαν ότι ο μαζικός εμβολιασμός θα επιβάρυνε την κατάσταση. Τα διαθέσιμα εμβόλια περιέχουν ζωντανό ιό μειωμένης λοιμογόνου δύναμης και, σε συνθήκες ανεπαρκούς βιοασφάλειας, ενέχουν τον κίνδυνο περαιτέρω εξάπλωσης της νόσου.
Σύμφωνα με την Επιτροπή, ο εμβολιασμός δεν σταματά αυτομάτως τη διασπορά, ούτε υποκαθιστά τα μέτρα περιορισμού. Αντιθέτως, μπορεί να καλύψει υποκείμενες λοιμώξεις, να δυσχεράνει τη διάγνωση και να παρατείνει την επιζωοτία. Παρόμοια αποτελέσματα έχουν καταγραφεί σε χώρες όπως το Ισραήλ, η Τουρκία, η Αίγυπτος, η Ινδία και η Ιορδανία, όπου η νόσος κατέστη ενδημική.
Επιπλέον, σε περίπτωση εμβολιασμού, η Ελλάδα θα έχανε το καθεστώς της «ελεύθερης χώρας», με σοβαρές συνέπειες για το διεθνές εμπόριο ζώντων ζώων και προϊόντων τους, αλλά και για τις εξαγωγές της φέτας, που αγγίζουν το 1 δισ. ευρώ ετησίως. Όπως έχει επισημανθεί, δεν υπάρχει σήμερα επιστημονική μέθοδος που να διαχωρίζει αξιόπιστα τα εμβολιασμένα από τα πραγματικά θετικά ζώα, γεγονός που σημαίνει ότι οι θανατώσεις θα συνεχίζονταν.
Το ισχύον ευρωπαϊκό πλαίσιο προβλέπει στρατηγική stamping out, δημιουργία ζωνών προστασίας και επιτήρησης σε ακτίνα 3 και 10 χιλιομέτρων, καθώς και αυστηρούς περιορισμούς στις μετακινήσεις ζώων. Στο πλαίσιο αυτό, έχει ενεργοποιηθεί και η συνδρομή στρατιωτικών κτηνιάτρων, με δυνατότητα διάθεσης έως τριών ανά Περιφερειακή Ενότητα για διάστημα έως έξι μηνών.
Όσον αφορά τον εμβολιασμό, η Επιτροπή υπενθυμίζει ότι στην ΕΕ δεν υπάρχουν εγκεκριμένα και αδειοδοτημένα εμβόλια κατά της ευλογιάς των αιγοπροβάτων. Ο ΕΟΦ έχει διευκρινίσει ότι η εισαγωγή ή χρήση μη εγκεκριμένων εμβολίων είναι παράνομη και επικίνδυνη, ενώ η EFSA προειδοποιεί για άμεσους περιορισμούς στο διεθνές εμπόριο σε περίπτωση χρήσης τους.
Παράλληλα, το υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης έχει ενεργοποιήσει πλήρες πλαίσιο στήριξης των πληγέντων κτηνοτρόφων. Οι αποζημιώσεις φτάνουν τα 250 ευρώ ανά ζώο –το υψηλότερο ποσό στην ΕΕ– ενώ έχουν δοθεί ενισχύσεις για ζωοτροφές και χαμένο εισόδημα. Συνολικά, για το 2025 έχουν καταβληθεί 167,4 εκατ. ευρώ για επιζωοτίες και ζωονόσους.
Η Εθνική Επιτροπή καταλήγει ότι μόνο με κοινή δράση και αυστηρή προσήλωση στα επιστημονικά δεδομένα μπορεί να διασφαλιστεί η εξάλειψη της νόσου και η βιωσιμότητα της ελληνικής κτηνοτροφίας.
15°
