Γαλλία: Στα επίπεδα της κρίσης χρέους του 2011 το spread

Σε επίπεδα που είχε να καταγράψει από την κρίση χρέους της Ευρωζώνης το 2011 εκτινάχθηκε την Πέμπτη το ασφάλιστρο κινδύνου των γαλλικών κρατικών ομολόγων, καθώς οι επενδυτές εμφανίζονται ολοένα περισσότερο ανήσυχοι για την κατάσταση των δημόσιων οικονομικών της Γαλλίας και τη συνεχιζόμενη πολιτική και κοινωνική αστάθεια στη χώρα.

Η απόδοση του γαλλικού δεκαετούς ομολόγου αυξήθηκε κατά 6,5 μονάδες βάσης, φτάνοντας στο 5,06%, ενώ νωρίτερα είχε αγγίξει το 5,1415%, το υψηλότερο επίπεδο από τον Ιούλιο του 2002. Ακόμη πιο ανησυχητική για τις αγορές ήταν η διεύρυνση της διαφοράς απόδοσης έναντι των αντίστοιχων γερμανικών ομολόγων, η οποία έφτασε τις 177,7 μονάδες βάσης, επίπεδο που είχε να εμφανιστεί από τον Νοέμβριο του 2011.

Πρόκειται για μια εξέλιξη που επαναφέρει μνήμες της ευρωπαϊκής κρίσης χρέους, όταν οι έντονες πιέσεις στα κρατικά ομόλογα αρκετών χωρών είχαν προκαλέσει σοβαρούς τριγμούς στην Ευρωζώνη. Η σημερινή κατάσταση της Γαλλίας δεν ταυτίζεται με εκείνη την περίοδο, ωστόσο η άνοδος του κόστους δανεισμού της δεύτερης μεγαλύτερης οικονομίας της Ευρωζώνης εντείνει τους προβληματισμούς για τη δημοσιονομική σταθερότητα.

Οι ανησυχίες τροφοδοτούνται από την πολιτική αβεβαιότητα ενόψει των προεδρικών εκλογών του 2027, τις δυσκολίες ψήφισης του κρατικού προϋπολογισμού και τις συνεχιζόμενες διαδηλώσεις. Η γαλλική κυβέρνηση έχει ήδη υποσχεθεί σημαντική ενίσχυση των μέτρων ασφαλείας ενόψει των νέων κινητοποιήσεων του Σαββάτου, με ανάπτυξη στρατιωτικών δυνάμεων στο πλευρό πρόσθετων αστυνομικών μονάδων.

Θα παρέμβει η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα;

Το ερώτημα που απασχολεί ολοένα περισσότερο τους επενδυτές είναι εάν και υπό ποιες συνθήκες θα μπορούσε να παρέμβει η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα, σε περίπτωση που οι πιέσεις στα γαλλικά ομόλογα ενταθούν και αρχίσουν να επηρεάζουν ευρύτερα την αγορά κρατικού χρέους.

Ο Αντρέι Στσεπάνιακ, ανώτερος οικονομολόγος της Nomura για την Ευρώπη, εκτιμά ότι οι προϋποθέσεις για μια τέτοια παρέμβαση είναι ιδιαίτερα αυστηρές.

«Πιστεύουμε ότι το όριο για να παρέμβει η ΕΚΤ είναι πολύ υψηλό», δήλωσε στο Reuters, εξηγώντας ότι θα έπρεπε να υπάρξει σημαντική επιδείνωση και μετάδοση της κρίσης σε άλλες αγορές, ώστε η κεντρική τράπεζα να θεωρήσει πως οι κινήσεις των ομολόγων είναι αδικαιολόγητες και άτακτες και εμποδίζουν την ομαλή μετάδοση της νομισματικής πολιτικής.

Η Τζάντα Τζάνι, οικονομολόγος της Citi, εμφανίστηκε περισσότερο καθησυχαστική ως προς τις δυνατότητες αντιμετώπισης μιας ενδεχόμενης κρίσης, επισημαίνοντας ότι η Ευρώπη διαθέτει σήμερα ισχυρότερους θεσμούς και περισσότερα εργαλεία σε σύγκριση με την προηγούμενη μεγάλη κρίση χρέους.

Όπως ανέφερε, υπάρχει ευρεία συμφωνία ότι η Ευρωζώνη είναι καλύτερα προετοιμασμένη από ό,τι πριν από 15 χρόνια, γεγονός που θα μπορούσε να διευκολύνει μια κοινή ευρωπαϊκή αντίδραση. Προειδοποίησε, ωστόσο, ότι η επανεμφάνιση του ευρωσκεπτικισμού αποτελεί έναν επιπλέον περιοριστικό παράγοντα.

Αξιοσημείωτο είναι ότι τα γαλλικά ομόλογα συνέχισαν να δέχονται πιέσεις ακόμη και μετά τη δημοσιοποίηση στοιχείων που έδειξαν βελτίωση του επιχειρηματικού κλίματος στη βιομηχανία τον Οκτώβριο.

Η Σαρλότ ντε Μονπελιέ, οικονομολόγος της ING, χαρακτήρισε την ενίσχυση της επιχειρηματικής εμπιστοσύνης ευχάριστη έκπληξη, ιδιαίτερα σε μια περίοδο κατά την οποία οι πολιτικές και κοινωνικές αναταραχές δημιουργούν έντονες ανησυχίες για την οικονομία.

Πιέσεις σε ολόκληρη την Ευρωζώνη – Στις 106 μονάδες βάσης το ελληνικό spread

Οι εξελίξεις στη Γαλλία δεν περιορίζονται στη γαλλική αγορά ομολόγων. Η αύξηση των αποδόσεων και η μεταβολή της διάθεσης των επενδυτών επηρεάζουν ευρύτερα την Ευρωζώνη, με τις διαφορές αποδόσεων έναντι των γερμανικών τίτλων να διευρύνονται σε αρκετές χώρες.

Το spread του Βελγίου αυξήθηκε κατά 10 μονάδες βάσης, φτάνοντας τις 110, το υψηλότερο επίπεδο από το 2012. Στην Ιταλία η διαφορά ενισχύθηκε κατά 10,5 μονάδες βάσης, στις 123, ενώ στην Ισπανία αυξήθηκε κατά 6 μονάδες, στις 70.

Στην Ελλάδα, το spread έναντι του γερμανικού δεκαετούς διευρύνθηκε κατά 8,5 μονάδες βάσης, φτάνοντας τις 106 μονάδες βάσης. Ενδεικτικό της πίεσης στη γαλλική αγορά είναι ότι το αντίστοιχο γαλλικό spread των 177,7 μονάδων βάσης βρίσκεται πλέον σημαντικά υψηλότερα από το ελληνικό.

Την ίδια στιγμή, τα γερμανικά κρατικά ομόλογα ενισχύθηκαν, καθώς οι επενδυτές στράφηκαν σε ασφαλέστερες τοποθετήσεις. Η απόδοση του γερμανικού δεκαετούς υποχώρησε κατά 7 μονάδες βάσης, στο 3,34%, ενώ η απόδοση του διετούς, που επηρεάζεται περισσότερο από τις προσδοκίες για τα επιτόκια, μειώθηκε κατά 6 μονάδες βάσης, στο 3,02%.

Οι τιμές της ενέργειας και οι τρεις αυξήσεις επιτοκίων που προβλέπουν οι αγορές

Ένας ακόμη παράγοντας που επιβαρύνει τις αγορές κρατικού χρέους είναι η αύξηση του ενεργειακού κόστους, η οποία ενισχύει τις προσδοκίες για αυστηρότερη νομισματική πολιτική από την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα.

Οι τιμές του πετρελαίου Μπρεντ αυξήθηκαν περισσότερο από δύο δολάρια ανά βαρέλι, έπειτα από νέες επιθέσεις των Χούθι στη Σαουδική Αραβία, ενώ οι τιμές του φυσικού αερίου έφτασαν στο υψηλότερο επίπεδο από τον Δεκέμβριο του 2022.

Η άνοδος του ενεργειακού κόστους δημιουργεί πρόσθετους κινδύνους για τον πληθωρισμό και αυξάνει την πίεση προς τις υπερχρεωμένες οικονομίες, οι οποίες καλούνται να εξυπηρετήσουν το δημόσιο χρέος τους σε περιβάλλον υψηλότερων επιτοκίων.

Οι χρηματαγορές προεξοφλούν πλέον δύο αυξήσεις επιτοκίων κατά 0,25 ποσοστιαίες μονάδες η καθεμία και πιθανότητα 80% για μια τρίτη αύξηση μέχρι το τέλος του 2027. Με βάση αυτές τις προσδοκίες, το επιτόκιο καταθέσεων της ΕΚΤ τοποθετείται στο 3,15% στα τέλη του επόμενου έτους.

Η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας, Κριστίν Λαγκάρντ, είχε δηλώσει στα τέλη Σεπτεμβρίου ότι εξακολουθεί να ενδείκνυται μια μετριοπαθής αντίδραση της νομισματικής πολιτικής, σε μια περίοδο κατά την οποία οι αγορές προεξοφλούσαν σχεδόν τέσσερις αυξήσεις επιτοκίων έως το τέλος του 2027.

Η εικόνα στις αγορές ομολόγων αποτυπώνει την αυξανόμενη ευαισθησία των επενδυτών απέναντι στον συνδυασμό δημοσιονομικών προβλημάτων, πολιτικής αβεβαιότητας και υψηλού ενεργειακού κόστους. Για τη Γαλλία, η επιστροφή του spread στα επίπεδα του 2011 αποτελεί μια σαφή ένδειξη της δυσπιστίας των αγορών, ενώ για την Ευρωζώνη το βασικό ερώτημα είναι κατά πόσο οι πιέσεις θα παραμείνουν περιορισμένες στη γαλλική αγορά ή θα αποκτήσουν ευρύτερες διαστάσεις.

Πηγή: Reuters