Απέλαση Ρωσίδας κατασκόπου από τη Γαλλία

Τις τελευταίες εβδομάδες στη Γαλλία σημειώθηκαν σημαντικές εξελίξεις που αφορούν ρωσικές δραστηριότητες κατασκοπείας και υβριδικού πολέμου, κυρίως στον κυβερνοχώρο, καθώς και μέτρα κατά προσώπων που κατηγορούνται για διάδοση ρωσικής προπαγάνδας. Στις 13 Ιουλίου, οι γαλλικές αρχές ενημέρωσαν το κοινό για  τη μακροχρόνια ρωσική κυβερνοκατασκοπεία και διείσδυση στα γαλλικά ΜΜΕ: σύμφωνα με ανακοίνωση του γαλλικού Υπουργείου Εξωτερικών και του Κέντρου Συντονισμού Κυβερνοκρίσεων (C4), οι πιο πρόσφατες επιθέσεις πραγματοποιήθηκαν από το 16ο Κέντρο της Ομοσπονδιακής Υπηρεσίας Ασφαλείας (FSB) και ειδικότερα από τη μονάδα 61240, που έχει στόχο τη Γαλλία. Η ομάδα είναι γνωστή στους ειδικούς ως Turla, ή Secret Blizzard (Μυστική χιονοθύελλα) ή Venomous Bear (Δηλητηριώδης αρκούδα) ή Waterbug (Υδρόβιο έντομο) ή Snake (Φίδι). Η Turla είναι ενεργή από το 2004 τουλάχιστον και χρησιμοποιεί προηγμένα εργαλεία, όπως malware Snake/Uroburos, ComRAT, Kazuar, spear-phishing, για ενέργειες που περιλαμβάνουν στοχοποίηση λογαριασμών ηλεκτρονικού ταχυδρομείου του Υπουργείου Ενόπλων Δυνάμεων, παραβίαση του δικτύου του Υπουργείου Εξωτερικών στη γαλλική πρεσβεία στη Μόσχα, πρόσβαση σε διακομιστή δικαστικής οντότητας, επίθεση σε ερευνητικό ινστιτούτο ευαίσθητων τεχνολογιών για τη γαλλική αμυντική βιομηχανία με σημαντική εξαγωγή δεδομένων.

Η ίδια ρωσική ομάδα κατηγορείται για επιθέσεις και σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες, όπως στη Γερμανία, στην Πολωνία, στην Ολλανδία και στην Αυστρία: η Ευρωπαϊκή Ένωση τις απέδωσε επισήμως σ’ αυτό το 16ο Κέντρο της FSB και υιοθέτησε κυρώσεις κατά 9 ατόμων και 4 οντοτήτων που συνδέονται με το κακόβουλο κυβερνο-οικοσύστημα. Η Γαλλία κάλεσε σε διαβουλεύσεις τον επιτετραμμένο (ή τον πρέσβη) της ρωσικής πρεσβείας στο Παρίσι —η συνάντηση πραγματοποιήθηκε γύρω στις 17 Ιουλίου— και το Υπουργείο Εξωτερικών καταδίκασε σε υψηλούς τόνους τις ενέργειες προσθέτοντας ότι θα χρησιμοποιήσει όλα τα διαθέσιμα μέσα για την αποτροπή και την αντιμετώπιση αποσταθεροποιητικών ενεργειών.

Στις 29 Ιουλίου, οι γαλλικές αρχές εξέδωσαν διάταγμα απέλασης κατά της Ξένιας Φεντόροβα, πρώην διευθύντριας του RT France (του γαλλικού παραρτήματος του ρωσικού κρατικού καναλιού Russia Today η λειτουργία του οποίου έχει ανασταλεί στην Ευρώπη), η οποία κατηγορείται ότι λειτουργεί ως «αγωγός» εκστρατειών παραπληροφόρησης του Κρεμλίνου. Η Φεντόροβα έχει εμφανιστεί επανειλημμένως γαλλικά σε μέσα ενημέρωσης, ιδίως του ομίλου Bolloré, όπως το CNews και το Europe1, τα οποία στηρίζουν την Εθνική Συσπείρωση των Λεπέν-Μπαρντελλά. Τα ΜΜΕ του Bolloré πήραν προσωπικά τη δίωξη στη Φεντόροβα από την 31η Ιουλίου, όταν οι υπουργοί Οικονομίας και Εσωτερικών εξέδωσαν απόφαση για πάγωμα των περιουσιακών της στοιχείων για έξι μήνες με δυνατότητα ανανέωσης, βάσει της νομοθεσίας για την πρόληψη ξένων παρεμβάσεων. Η Φεντόροβα τέθηκε υπό κατ’ οίκον περιορισμό και υποχρεούται να παρουσιάζεται καθημερινά στο αστυνομικό τμήμα. Η ίδια και ο δικηγόρος της έχουν δηλώσει ότι θα αμφισβητήσουν τις αποφάσεις, κάνοντας λόγο για λογοκρισία.Το δε CNews και το Europe1 κατηγορoύν την κυβέρνηση για λογοκρισία και έχουν ξεκινήσει εκστρατεία για την «προστασία της ελευθερίας της έκφρασης».

Γι’ αυτές οι εξελίξεις που εντάσσονται στην αντιμετώπιση της ρωσικής υβριδικής δραστηριότητας στο γαλλικό έδαφος —κυβερνοεπιθέσεις, σαμποτάζ, επιρροή μέσω μέσων ενημέρωσης— υπάρχει συναίνεση ανάμεσα στον κεντροδεξιό και κεντροαριστερό χώρο, αλλά σοβαρές αντιστάσεις εκ μέρους της κρυπτορωσόφιλης δεξιάς και της ακροαριστεράς. Ο σοσιαλιστής βουλευτής Arthur Delaporte σχολίασε την απόφαση για την απέλαση της Φεντόροβα με την έκφραση «κάλλιο αργά παρά ποτέ» και εξέφρασε ικανοποίηση ότι «επιτέλους η κυβέρνηση λαμβάνει μέτρα κατά της προπαγάνδας του Κρεμλίνου». Ο Delaporte υπενθύμισε ότι το κόμμα του είχε ζητήσει από τον Ιούνιο την απέλασή της, τόνισε ότι η παρουσία της αποτελούσε «μετάδοση προπαγάνδας εξωτερικού παράγοντα με στόχο την αποσταθεροποίηση, κάτι που όλοι λίγο-πολύ γνώριζαν.» Ομοίως, εκπρόσωπος του σοσιαλιστικού κόμματος Place Publique Sacha Houlié κάλεσε να εφαρμοστεί η απόφαση «χωρίς καθυστέρηση», ενώ ο συνιδρυτής του κόμματος Raphaël Glucksmann είχε ζητήσει να της «αφαιρεθεί το μικρόφωνο», χαρακτηρίζοντάς την «πράκτορα» στην υπηρεσία καθεστώτος που «απειλεί ευθέως» την Ευρώπη. Ο πρώην υπουργός Υγείας Aurélien Rousseau (προερχόμενος από τον αριστερό χώρο) σχολίασε ειρωνικά ότι «ο όμιλος Bolloré θα της βρει δουλειά στη Μόσχα». Όσο για τη France Insoumise και τον Ζαν-Λυκ Μελανσόν, δεν προέβησαν σε δημόσια σχόλια για την απόφαση της απέλασης.