Μπερνάρ Αρνό σε LeMonde: Φαίνεται πως είμαι ο επικεφαλής της «τελευταίας βασιλικής οικογένειας της Γαλλίας»

«Φαίνεται ότι είμαι ο επικεφαλής της «τελευταίας βασιλικής οικογένειας της Γαλλίας».

Το έμαθα διαβάζοντας τη Le Monde, ανάμεσα σε δύο φλιτζάνια τσάι. Τα παιδιά μου, αφού ενημερώθηκαν μέσω WhatsApp, με ρώτησαν αν αυτό σήμαινε ότι στο εξής θα έπρεπε να μου υποκλίνονται. Τους απάντησα ότι ένα απλό «καλημέρα σας, κύριε» αρκούσε, όπως πάντα. Ξέσπασαν σε γέλια. Ήταν, νομίζω, η ωραιότερη στιγμή της εβδομάδας.

Η Le Monde αποφάσισε λοιπόν να επιστρατεύσει το βαρύ πυροβολικό: έξι μήνες έρευνας, δύο δημοσιογράφοι πλήρους απασχόλησης, έξι επεισόδια σε διπλό σαλόνι, ένα σίριαλ που ολοκληρώθηκε την Παρασκευή. Αυτό αξίζει μια λέξη, κι αυτή η λέξη είναι… ευχαριστώ.

Τέτοια μεταχείριση είχα να δεχθώ από τότε που ανέλαβα την Boussac, το 1984. Τότε με αποκαλούσαν «The Terminator». Προτιμώ την «τελευταία βασιλική οικογένεια»: είναι πιο κομψό και κάνει καλύτερο καλό στις πωλήσεις του Dior.

Γνωρίζω βέβαια ότι, απαντώντας, προσφέρω σε αυτό το σίριαλ την προβολή που ίσως προσδοκούσε: ένα τελευταίο επεισόδιο, με την υπογραφή μου. Ας είναι.

Ας χρησιμεύσει τουλάχιστον σε κάτι: να γλιτώσει κόπο σε όλους εκείνους που, αλλού, περιμένουν να εμφανιστεί μια ρωγμή σε μια οικογένεια για να πουλήσουν εφημερίδες. Θα περιμένουν πολύ.

Ας πάρουμε όμως τα πράγματα από την αρχή.

Έμαθα, καταρχάς, ότι οι συνεργάτες μου ήταν όλοι ντυμένοι στην τρίχα και ότι κανένας τους δεν ήταν υπέρβαρος. Ζητώ συγγνώμη από τους αναγνώστες γι' αυτή την έλλειψη σωματικής ποικιλομορφίας και τη Δευτέρα θα θέσω το ζήτημα στο εστιατόριο της εταιρείας. Έμαθα επίσης ότι κατάσχουμε τις γραβάτες Hermès από τους επισκέπτες. Είναι ψέμα: τους τις αφήνουμε. Απλώς τους προτείνουμε μια δεύτερη, πιο διακριτική, για το ασανσέρ. Ζήτημα καλών τρόπων. Προσθέτω, υπό τον όρο της εχεμύθειας, ότι διαθέτω αρκετές.

Στη συνέχεια, έμαθα ότι ψιθυρίζω στα αυτιά όλων των προέδρων. Δηλώνω ένοχος: Μιτεράν, Σιράκ, Σαρκοζί, Ολάντ, Μακρόν. Θα έπρεπε προφανώς να είχα παραμείνει στην Avenue Montaigne και να μιλώ μόνο για τον σκύλο μου. Για λόγους πληρότητας, προσθέτω ότι, πέρα από πέντε Αμερικανούς προέδρους, έχω επίσης ψιθυρίσει σε τρεις Βρετανούς πρωθυπουργούς, δύο Γερμανούς καγκελάριους και έναν αυτοκράτορα της Ιαπωνίας. Ούτε μία γραμμή για αυτά τα ψιθυρίσματα. Πρέπει άραγε να συμπεράνω ότι μόνο τα γαλλικά ψιθυρίσματα είναι σκανδαλώδη; Για έναν όμιλο που πραγματοποιεί το 75% του κύκλου εργασιών του εκτός Ευρώπης, η συγκεκριμένη δημοσιογραφική ιεράρχηση με ξεπερνά.

Έπειτα έρχεται η «στρατηγική business first». Το γεγονός ότι ένας όμιλος που εξάγει το μεγαλύτερο μέρος των προϊόντων που κατασκευάζει στη Γαλλία τοποθετεί το εμπόριο κάπου μέσα στη στρατηγική του φαίνεται προφανώς να προκαλεί έκπληξη. Περιμένω τα επόμενα: η L'Oréal πουλά προϊόντα ομορφιάς, η Danone ασχολείται με τρόφιμα, η Renault κατασκευάζει αυτοκίνητα κ.λπ. Θα φτάσουμε μέχρι τα Χριστούγεννα».

Στο δεύτερο μέρος της απάντησής του, ο Αρνό περνά από τον σαρκασμό στην ουσία, απαντώντας στις αιτιάσεις για την Κίνα, την επιρροή στα ΜΜΕ και τις φοροαπαλλαγές, ενώ απορρίπτει ευθέως το σενάριο «εμφυλίου» μεταξύ των πέντε παιδιών του για τη διαδοχή στη LVMH.

«Αλλά προσοχή: η LVMH μπορεί να πουλά τα προϊόντα της, σύμφωνοι, αλλά όχι οπουδήποτε! Από όλους τους μεγάλους εξαγωγείς προς την Κίνα, μόνο ένας, όπως φαίνεται, καλείται να δώσει εξηγήσεις για τη φύση του καθεστώτος στο οποίο μεταφέρει τη γαλλική πολυτέλεια. Η Airbus, για παράδειγμα, με τα 2.200 αεροσκάφη που έχει παραδώσει σε κινεζικές αεροπορικές εταιρείες, όπως και πολλοί άλλοι γαλλικοί όμιλοι που εξάγουν στην Κίνα, δεν φαίνεται να έχουν προκαλέσει την ίδια επαγρύπνηση εκ μέρους σας. Ας συνεχίσουμε!

Παρακάτω, μαθαίνω ότι ασκώ πιέσεις στα μέσα ενημέρωσης που μου ανήκουν. Διάβασα αυτό το μέρος με ιδιαίτερη προσοχή. Φαίνεται ότι σε μια εφημερίδα, ένας από τους ιδιώτες μετόχους της οποίας τυχαίνει, στην προσωπική του ζωή, να είναι «γαμπρός» μου. Θα πρέπει κάποια μέρα να μου εξηγήσουν, ήρεμα και χωρίς ειρωνεία, την ακριβή γεωμετρία της γαλλικής δημοσιογραφικής ανεξαρτησίας. Τη βρίσκω συναρπαστική. Θα παρακολουθούσα ευχαρίστως το σχετικό σεμινάριο.

Έπειτα, το αγαπημένο μου: «λάτρης των τεχνών και της φοροαπαλλαγής». Συνέβαλα με 200 εκατομμύρια ευρώ στην ανοικοδόμηση της Παναγίας των Παρισίων. Χρηματοδοτώ με 50 εκατομμύρια ένα ερευνητικό ινστιτούτο μαθηματικών στην École Polytechnique. Πρόσφερα στο Παρίσι και στη Γαλλία το Fondation Louis Vuitton και τους 1,5 εκατομμύριο επισκέπτες του κάθε χρόνο.

Πράγματι, χρηματοδότησα το Fondation Louis Vuitton στο πλαίσιο που ψήφισε το γαλλικό Κοινοβούλιο το 2003, ύστερα από πρόταση του υπουργού Πολιτισμού. Με άλλα λόγια: ο νόμος της Γαλλικής Δημοκρατίας καλεί τις επιχειρήσεις και τους ιδιώτες να κάνουν δωρεές για το κοινό συμφέρον· εγώ έκανα δωρεές και αυτό φαίνεται να προκαλεί υποψίες. Αν ο μηχανισμός ενοχλεί σε τέτοιο βαθμό, απομένει να πειστεί ο νομοθέτης να τον καταργήσει. Μέχρι τότε, αναλαμβάνω πλήρως την ευθύνη των επιλογών μου. Κανείς δεν με υποχρέωσε να τις κάνω.

Τέλος, το αποκορύφωμα: η οικογένεια. Δεν γράφεις επί έξι μήνες για έναν άνθρωπο χωρίς στο τέλος να προσκαλέσεις, έστω και νοερά, τον εαυτό σου στο τραπέζι του. Εκεί συνάντησα τα πέντε παιδιά μου, τη σύζυγό μου, τα ανίψια μου. Θα ήθελα να είχα βρει και λίγη απόχρωση: εκείνη που επιτρέπει σε πέντε ισχυρές προσωπικότητες να εργάζονται στον ίδιο όμιλο χωρίς αυτό να μετατρέπεται σε ιταλική όπερα.

Στους Αρνό, προφανώς, δεν συζητάμε, συνωμοτούμε· δεν διαβουλευόμαστε, ανταγωνιζόμαστε. Είναι μυθιστόρημα. Στον πραγματικό κόσμο, τα παιδιά μου διοικούν Οίκους, δημιουργούν ομάδες, παίρνουν αποφάσεις και —τι ιεροσυλία— τηλεφωνούν ο ένας στον άλλον τις Κυριακές. Αυτό που σε μια συνηθισμένη οικογένεια ονομάζεται «Κυριακή», στη δική μας αποκαλείται «ίντριγκα». Είναι θέμα λεξιλογίου. Εμείς προτιμούμε τις Κυριακές.

Μια πιο σοβαρή κουβέντα, αν μου επιτρέπετε.

Η πολυτέλεια είναι ένας από τους λίγους κλάδους που σκέφτονται με όρους γενεών και όχι τριμήνων. Ένα κονιάκ χρειάζεται από 10 έως 50 χρόνια προτού πουληθεί. Ένας αμπελώνας περνά από τέσσερις ή είκοσι γενιές.

Η τεχνογνωσία ενός τεχνίτη στην κατασκευή ταξιδιωτικών μπαούλων και αποσκευών ή ενός υαλουργού χτίζεται σε είκοσι χρόνια και μπορεί να χαθεί σε τρία. Δεν διοικείς κάτι τέτοιο όπως μια ψηφιακή πλατφόρμα: το καλλιεργείς, το προετοιμάζεις, το μεταδίδεις στην επόμενη γενιά.

Είναι ένα επάγγελμα μακράς πνοής και μια ευθύνη ακόμη σοβαρότερη από τη στιγμή που δεν μου ανήκει. Ανήκει στην τεχνογνωσία των 220.000 ανθρώπων του ομίλου, στους 40.000 που εργάζονται στη Γαλλία, στις οικογένειες που ζουν από αυτήν, στους Οίκους των οποίων εμείς δεν είμαστε παρά οι θεματοφύλακες».