Η επόμενη κίνηση του Τραμπ μπορεί να αλλάξει τη Μέση Ανατολή - Τα τρία σενάρια

Η προσωρινή παύση των αμερικανικών αεροπορικών επιθέσεων στο Ιράν δεν σημαίνει ότι η κρίση στη Μέση Ανατολή βαίνει προς εκτόνωση.

Αντίθετα, η κυβέρνηση του Ντόναλντ Τραμπ βρίσκεται μπροστά σε ένα κρίσιμο σταυροδρόμι, καθώς καλείται να αποφασίσει ποια στρατηγική θα ακολουθήσει απέναντι στο Ιράν, χωρίς να οδηγήσει τις Ηνωμένες Πολιτείες σε έναν νέο μακροχρόνιο πόλεμο, όπως συνέβη στο παρελθόν με το Ιράκ και το Αφγανιστάν.

Έπειτα από 13 συνεχόμενες ημέρες αμερικανικών πληγμάτων, η Ουάσιγκτον ανακοίνωσε προσωρινή αναστολή των επιθέσεων, υποστηρίζοντας ότι στόχος είναι να δημιουργηθεί χώρος για διπλωματικές επαφές. Την ίδια στιγμή, όμως, διαμήνυσε ότι οι αμερικανικές δυνάμεις παραμένουν σε πλήρη ετοιμότητα, διατηρώντας ανοιχτό το ενδεχόμενο νέας στρατιωτικής κλιμάκωσης.

Οι τρεις επιλογές που έχει πλέον ο Τραμπ απέναντι στο Ιράν

Σύμφωνα με ανάλυση του CNN, η αμερικανική κυβέρνηση εξετάζει ουσιαστικά τρία διαφορετικά σενάρια.

Το πρώτο είναι η συνέχιση ή ακόμη και η ενίσχυση της στρατιωτικής πίεσης. Οι ΗΠΑ θα μπορούσαν να επεκτείνουν τις επιθέσεις σε κρίσιμες στρατιωτικές, ενεργειακές ή μεταφορικές υποδομές του Ιράν, επιδιώκοντας να φέρουν σε δύσκολη θέση την Τεχεράνη. Ωστόσο, οι αμερικανικές υπηρεσίες πληροφοριών εκτιμούν ότι ακόμη και εντατικότεροι βομβαρδισμοί δύσκολα θα οδηγήσουν την ιρανική ηγεσία σε αλλαγή στάσης, ενώ αυξάνεται ο κίνδυνος μιας ευρύτερης περιφερειακής σύγκρουσης. Ήδη, δορυφορικές εικόνες επιβεβαιώνουν ότι το Ιράν ξαναφτιάχνει εκτοξευτήρες και αποθήκες πυραύλων και drones μετά τις αμερικανικές και ισραηλινές επιθέσεις.

Η δεύτερη επιλογή αφορά την ενίσχυση της οικονομικής πίεσης. Η Ουάσιγκτον θα μπορούσε να προχωρήσει σε αυστηρότερες κυρώσεις, περιορίζοντας περαιτέρω τα έσοδα του Ιράν, ιδιαίτερα από τις εξαγωγές πετρελαίου. Πρόκειται όμως για μια στρατηγική που απαιτεί χρόνο μέχρι να αποδώσει, ενώ δεν αποκλείεται να προκαλέσει αντίποινα μέσω επιθέσεων σε εμπορικά πλοία ή διαταραχές στη ναυσιπλοΐα στα Στενά του Ορμούζ. Κάτι που ήδη συμβαίνει μετά τον νέο αμερικανικό αποκλεισμό στα ιρανικά λιμάνια.

Η τρίτη επιλογή είναι η επιστροφή στη διπλωματία. Παρότι βρίσκονται σε εξέλιξη παρασκηνιακές επαφές, μεταξύ άλλων μέσω του Ομάν, δεν υπάρχουν μέχρι στιγμής ενδείξεις ότι η Τεχεράνη είναι διατεθειμένη να εγκαταλείψει τις βασικές της θέσεις. Μια πιθανή συμφωνία θα απαιτούσε αμοιβαίες υποχωρήσεις, γεγονός που ενδέχεται να προκαλέσει πολιτικές αντιδράσεις στο εσωτερικό των ΗΠΑ.

Η ενεργειακή αγορά και το πολιτικό κόστος

Στη δύσκολη εξίσωση που καλείται να λύσει ο Τραμπ υπάρχει και η μεταβλητή της ενέργειας. Τα Στενά του Ορμούζ παραμένουν ένα από τα σημαντικότερα περάσματα για τη μεταφορά πετρελαίου παγκοσμίως και οποιαδήποτε διαταραχή στη ναυσιπλοΐα θα μπορούσε να οδηγήσει σε νέα άνοδο των τιμών του αργού και των καυσίμων.

Την ίδια ώρα, η απειλή των εξτρεμιστών Χούθι στην Υεμένη, που υποστηρίζονται από το Ιράν, ενισχύει την ανησυχία για νέες επιθέσεις σε εμπορικά πλοία, αυξάνοντας την αβεβαιότητα στις διεθνείς αγορές.

Για τον Ντόναλντ Τραμπ, το διακύβευμα δεν είναι μόνο στρατιωτικό αλλά και πολιτικό. Με τις ενδιάμεσες εκλογές να πλησιάζουν και τις δημοσκοπήσεις να δείχνουν προβληματισμό στην αμερικανική κοινή γνώμη, ο Λευκός Οίκος καλείται να ισορροπήσει ανάμεσα στην επίδειξη ισχύος και στην αποφυγή μιας νέας πολεμικής εμπλοκής μεγάλης διάρκειας. Εξάλλου, δεν έχουν περάσει παρά δύο χρόνια από την περίοδο που ο Τραμπ υποσχόταν να βγάλει τις ΗΠΑ από κάθε μεγάλο πόλεμο στο εξωτερικό. Και με αυτήν την υπόσχεση κατάφερε να ρίξει το «μπλε» τείχος των Δημοκρατικών και να κερδίσει την Κάμαλα Χάρις.

Προς το παρόν, καμία από τις διαθέσιμες επιλογές δεν φαίνεται να προσφέρει εύκολη λύση. Αντίθετα, κάθε επόμενο βήμα του Τραμπ συνοδεύεται από σημαντικό στρατιωτικό, οικονομικό και πολιτικό κόστος. Εξ ου και δεν φαίνεται άμεσα φως στο τούνελ της κρίσης στη Μέση Ανατολή.