Thin Lizzy: 40 χρόνια από τον θάνατο του Φιλ Λάινοτ

Ήταν η 5η Φεβρουαρίου του 1983 όταν οι Thin Lizzy εμφανίστηκαν στο «Sight and Sound» show του BBC. Ένας καταβεβλημένος Φίλ Λάινοτ απευθύνεται στο κοινό λέγοντας πως «το επόμενο τραγούδι είναι το μοναδικό αργό στον καινούργιο δίσκο μας. Ένα βαθύ και ουσιαστικό τραγούδι». Το The Sun Goes Down έμελλε να είναι το τελευταίο single των Thin Lizzy. Τα επόμενα τρία χρόνια θα έφευγαν από το προσκήνιο, ενώ ο Φιλ Λάινοτ από την ίδια τη ζωή. Στο τραγούδι αυτό ακούμε ουσιαστικά μια αφηγηματική κραυγή αγωνίας από έναν άνθρωπο αδύναμο από τις εξαρτήσεις, έναν άνθρωπο που γνωρίζει πως δύσκολα θα γλυτώσει από τους δαίμονές του. Μιλάει για ένα τέλος που έρχεται ως τραγικό αναπόφευκτο, για την εξαπάτηση και τον καταναγκασμό που του προκάλεσαν οι καταχρήσεις. Ο Scott Gorham θυμάται χαρακτηριστικά όταν μπήκε στο δωμάτιο του, στα τέλη των 70s και τον είδε μαζί με την αιτία του κακού Παρασύρθηκε και ο ίδιος του, σε κάτι που αποδείχτηκε το μεγαλύτερο λάθος του γκρουπ και εν μέρει η αρχή του τέλους τους. Οι αρχικοί στίχοι του The Sun Goes Down μιλάνε για τον δαίμονα που πηγαινοέρχεται, υποτίθεται για να λυτρώσει τον χρήστη. Ο ήλιος θα δύσει έτσι κι αλλιώς. Όσο όμως ήταν ψηλά στον ουρανό, ο Φιλ Λάινοτ ήταν το καμάρι μιας ολόκληρης χώρας, πολύ περισσότερο της πρωτεύουσάς της.

1977. Η «κλασική» σύνθεση των Thin Lizzy στη Νέα Υόρκη. Brian Robertson, Phil Lynott, Scott Gorham, Brian Downey © Richard E. Aaron/Redferns/Getty Images

Για τον περισσότερο κόσμο, το Δουβλίνο είναι η Guinness, είναι η πασχαλινή εξέγερση του 1916, είναι φυσικά και η αύρα από φιγούρες όπως ο Τζέιμς Τζόυς, ο Μπερνάρ Σο, ο Όσκαρ Ουάιλντ και ο Σάμουελ Μπέκετ, οι Dubliners με προεξέχοντα μέλη τους Ronnie Drew και Luke Kelly και το όνομα από το ομώνυμο βιβλίο του Τζόυς. Για τους οπαδούς των Thin Lizzy, η επίσκεψη στην ιρλανδική πρωτεύουσα είναι κάτι το πολύ διαφορετικό, μια μυσταγωγία που αναδεικνύεται από τη γνώση ότι ο ήρωάς τους Φιλ Λάινοτ βίωσε εδώ τις στιγμές που διαμόρφωσαν την προσωπικότητά του, μέσα στα σοκάκια και επάνω στις γέφυρες της πόλης. Ο Λίφφεϋ γίνεται κάτι πολύ περισσότερο από τον ποταμό που «κόβει» το Δουβλίνο στα δύο. Γίνεται το σημείο μηδέν όπου το ντροπαλό παιδί από τη γειτονιά του Crumlin οραματίστηκε τη ζωή του βάσει των μεγάλων μορφών της ιρλανδικής μυθολογίας, των ηρώων από τη χώρα καταγωγής του για την οποία δήλωνε περήφανος σε κάθε ευκαιρία που του δινόταν. Μέχρι που πολλά χρόνια αργότερα έφτασε να θεωρείται και ο ίδιος του ένας από τους ήρωες αυτούς. Το επιβλητικό άγαλμά του στη Harry Street δεν είναι ο μοναδικός πόλης έλξης για τους λάτρεις της μουσικής και της ποίησής του. Ακόμα και αν επισκέπτεται την πόλη για πρώτη φορά, ο λάτρης του Λάινοτ και της τέχνης του νιώθει πως περπατάει σε μια πόλη ιδιαίτερα οικεία, ανακαλύπτει από κοντά τα μέρη και τις ιστορίες για τα οποία του «μίλησε» ο ήρωάς του πολλά χρόνια πριν. Ο Φιλ Λάινοτ ήταν από τους καλλιτέχνες που είχε αυτό το πραγματικά σπάνιο χάρισμα. Τα «δικά του» έγιναν πολύ γρήγορα και «δικά μας».

Από τα αποκαλυπτήρια του αγάλματος του Φιλ Λάινοτ στο Δουβλίνο. Δίπλα του η μητέρα του Λάινοτ, Philomena, η οποία έφυγε από τη ζωή το 2019 © Julien Behal/PA Images via Getty Images

Η σχέση των οπαδών των Thin Lizzy με τον Φιλ Λάινοτ και την τέχνη του είναι κάτι πολύ παραπάνω από μια σχέση πάθους, είναι μια διαρκής κατάσταση ευγνωμοσύνης για μια κατάσταση πολύ πέρα από αυτή της μουσικής απόλαυσης. Η σύνδεση με τις μελωδίες και τους στίχους του Φιλ διαμορφώνει εκ νέου την αισθητική του ακροατή, ορίζει από την αρχή έννοιες όπως το αυθεντικό, το ποιοτικό, το ξεχωριστό και κυρίως το προσωπικό. Μέσα από τα λόγια του καλλιτέχνη, ο ακροατής μεταφέρθηκε στις πόλεις όπου πέρασε τη ζωή του, γνώρισε τους ανθρώπους που τον καθόρισαν, άκουσε με συμπόνια τη μάχη με όλα αυτά που τον κυρίευσαν σε προσωπικό επίπεδο. Κυρίως όμως χόρεψε με την ψυχή του κάτω από το φως του φεγγαριού, άκουσε για τους θρύλους του Μαύρου Ρόδου, αναζήτησε το πανέμορφο σμαράγδι, ήταν εκεί κάθε φορά που τα «παιδιά» επέστρεφαν πίσω στην πόλη. Τα τραγούδια του Λάινοτ μετατράπηκαν σε soundtrack, αναπόσπαστο κομμάτι προσωπικών ιστοριών και αφηγήσεων.

11.01.1986. Ο Bono των U2 στην κηδεία του Φιλ Λάινοτ. Δίπλα του ο επί 45 χρόνια manager των U2, Paul McGuiness © Independent News And Media/Getty Images

Ο Φιλ Λάινοτ έφυγε από τη ζωή πριν από 40 χρόνια, στις 04 Ιανουαρίου του 1986. Έζησε το μεγαλύτερο μέρος της ζωής του στο προσκήνιο, αποτυγχάνοντας στο τέλος να διαχειριστεί την πίεση των «υποχρεώσεων» ενός star της βιομηχανίας. Μετά τον Χέντριξ, υπήρξε ο σημαντικότερος μαύρος frontman στο ροκ στερέωμα, προσφέροντας τα μέγιστα στην προσπάθεια για εξαφάνιση των προκαταλήψεων στα μουσικά δρώμενα. Μέχρι και σήμερα, εκατομμύρια θαυμαστές του τιμούν τη μνήμη του και διατηρούν τη μουσική των Thin Lizzy στην επικαιρότητα, ενώ κάποιοι κάποια από τα σημαντικότερα ονόματα της βιομηχανίας έχουν εκφράσει το θαυμασμό και την επιρροή του έργου του σε αυτούς. Από τους Metallica, Foo Fighters και Iron Maiden που τους τίμησαν με τις διασκευές τους, τους Bon Jovi που συνειδητά μετέφεραν την «αναγκαιότητα των ροκ συγκροτημάτων να γράφουν τραγούδια για καουμπόυδες» στη νεότερη εποχή, μέχρι και τους U2 των οποίων τον δρόμο άνοιξαν οι Lizzy ως ένα από τα πρώτα άκρως επιτυχημένα ιρλανδικά γκρουπ. Η ιστορία θα μπορούσε να είχε γραφτεί διαφορετικά αν το συγκρότημα συμμετείχε στο Live Aid του 1985, ωστόσο σε κάθε περίπτωση και 40 χρόνια μετά τον θάνατο του Λάινοτ, η κληρονομιά του είναι αδιαμφισβήτη, βασικό και αναπόσπαστο στοιχείο του ευρύτερου ροκ αφηγήματος.