Γιάννης Παυλίδης: «Τα έργα δεν πρέπει να κάθονται στο εργαστήριο, αλλά να φεύγουν µε αξιοπρεπή τρόπο»

Γυναίκες, γυναίκες, γυναίκες… με σουτιέν, με ζαρτιέρες, με body, με καλσόν, με τάνγκα, χωρίς σώματα, με σώματα, όρθιες, καθιστές, προφίλ, ανφάς, σε σπαγκάτο… αυτό το σπαγκάτο που διατρέχει κάθε πίνακα. Συμβιώνουν δίπλα σε τερατάκια, πίσω από ζαλιστικά λεμονί φόντα ή κατακόκκινα, στο χρώμα της καυτερής πιπεριάς. Η καταιγιστική σουρεαλιστική γραφή του Γιάννη Παυλίδη. Μια σχεδιαστική ευφράδεια που σε κερδίζει από το πρώτο δευτερόλεπτο με το πηγαίο της χιούμορ, τον συνεχή σαρκασμό και αυτοσαρκασμό του καλλιτέχνη. «Τα μικρά, ζαβολιάρικα ανθρωπάκια του Παυλίδη, που κατοικούν στα σύννεφα και ακούν μουσική των Doors, που διεκδικούν τον δημόσιο χώρο, προσφέρουν λουλούδια ή βγάζουν τη γλώσσα περιπαικτικά και εξακολουθούν να ονειρεύονται, είναι ο ίδιος και είμαστε εμείς», γράφει η τεχνοκριτικός και επιμελήτρια της έκθεσης Ίρις Κρητικού.

Στη νέα του ατομική έκθεση, που αρχίζει σε λίγες μέρες, με τον σουρεαλιστικό τίτλο «Muffet Fiuu», θα παρουσιάσει έργα που σχεδιάστηκαν τα τελευταία 13 χρόνια. Τον συνάντησα για να μάθω τι είναι τέλος πάντων αυτό το Muffet Fiuu.

Γιάννης Παυλίδης: Μια ζωγραφική που δεν παίρνει τον εαυτό της στα σοβαρά

― Στη νέα σου έκθεση θα δούμε έργα της τελευταίας διετίας, αλλά και κάποια από τα μακρινά 2013 ή 2014. Γιατί έμειναν σε αναμονή αυτά τα έργα, ενώ έχεις κάνει κι άλλες εκθέσεις εν τω μεταξύ;

Στο «Muffet Fiuu» παρουσιάζω έργα που γεννήθηκαν, δουλεύτηκαν και εξελίχθηκαν μέσα σε δεκατρία χρόνια. Βλέπουμε φιγούρες, μάσκες και πορτρέτα με έντονη έκφραση να εξελίσσονται σε «τερατάκια» που κουρδίζονται, πετούν, αυθαδιάζουν, προσφέρουν λουλούδια ή ακαταλαβίστικα μηνύματα, συνομιλούν στο ίδιο έργο μεταξύ τους. Στο τέλος, σε μια έκρηξη, μαζί μ’ αυτά έρχονται από παλιές δουλειές μου οι γυναίκες μοντέλα, εντελώς καρικατουρίστικες, οι πύργοι, τα φανάρια, λουλούδια παλιά και νέα, εκρήξεις και αστέρια. Από τη διαμαρτυρία, την αντίδραση, την εκτόνωση στη συμφιλίωση, στη νίκη, στη γιορτή...

― Τι άλλο θα δούμε;

Θα δούμε ακόμη τα ghost monsters, χέρια που προσφέρουν λουλούδια ή μηνύματα να ξεπροβάλλουν τρισδιάστατα από τον τοίχο, ειλητάρια να ξεδιπλώνουν τον καμβά τους με ιστορίες για τερατάκια, μάσκες από papier-mâché, ένα ντόμινο τεραστίων διαστάσεων από Styrofoam στον τοίχο και πολλά τελάρα ζωγραφικής.

― Το «Muffet Fiuu», τον τίτλο της έκθεσης, τον εμπνεύστηκες, όπως γράφεις, από τον ήχο που βγάζουν οι τενίστες όταν χτυπούν την μπάλα. Τι το ιδιαίτερο βρήκες σ’ αυτόν τον ήχο και τι σχέση έχει με τα έργα;

Στον αγώνα της Σαράποβα με την Μπαρτόλι στο 2012 US OPEN, μου έκανε εντύπωση ο ήχος που έβγαζαν οι τενίστριες όταν χτυπούσαν την μπάλα. Μάλιστα το Fiuu της Σαράποβα ήταν πολύ δυνατό, σαν πολεμική κραυγή, και καθαρό, σε αντίθεση με το Muffet της Μπαρτόλι, που δυσκολεύτηκα να το καταγράψω σαν λέξη. Ένας ήχος πολεμικός, ιδιαίτερος, προσωπικός, που εκφράζει το σκεπτικό της έκθεσης στη «μάχη» για την αντιμετώπιση της εκρηκτικής και δυσοίωνης καθημερινότητας.

― Τα έργα σου φλερτάρουν εξίσου με τη ζωγραφική και το κόμικ. Ισχύει;

Ισχύει με έναν τρόπο, αλλά στην πραγματικότητα είναι ζωγραφική που δανείζεται τη γραφή του κόμικ, η αισθητική του οποίου βρίσκεται παντού σήμερα. Χρησιμοποιεί το χιούμορ για να καταγράψει τα διάφορα κοινωνικά φαινόμενα και να δημιουργήσει ένα περιβάλλον απ’ όπου θα προκύψουν ερωτήματα και όχι έτοιμες απαντήσεις.

― Λέει ο Keith Harring ότι τα σχήματα που επιλέγουν οι άνθρωποι ως σύμβολα δημιουργούν μια γλώσσα. Τι μας λέει η γλώσσα των δικών σου συμβόλων;

Τα σύμβολά μου, χρησιμοποιώντας το χιούμορ ως βασικό εργαλείο, μιλάνε για κοινωνικά ζητήματα όπως η αδικία, η βία, η επικοινωνία, οι σχέσεις και ο έρωτας, ο θάνατος και η αναγέννηση.

― Οι αντιήρωές σου είναι κάτι υπέροχα τερατάκια. Πώς προέκυψαν;

Τα «τερατάκια» γεννήθηκαν σε μια στιγμή εκνευρισμού, που σχεδίασα στο χαρτί ένα συννεφάκι με τερατάκια να χειρονομούν εκνευρισμένα, μαζί με βόμβες, δηλητήρια, κόκαλα, εκρήξεις, σαν αυτά των Μίκυ Μάους, όπου οι βρισιές των ηρώων παρουσιάζονταν με αντίστοιχα σύμβολα, γιατί οι αναγνώστες ήταν ανήλικοι. Στη συνέχεια εξελίχθηκαν, βγήκαν από τα συννεφάκια, απέκτησαν προσωπικότητα και χαρακτήρα. Είναι τα τερατάκια που ζουν μέσα μας και που κάθε τόσο, με κάθε ευκαιρία, προσπαθούν να καθορίσουν τη συμπεριφορά μας.

― Δουλεύεις με πολλά και διαφορετικά υλικά. Ποιο είναι του γούστου σου;

Ο χαρτοπολτός, γιατί είναι δωρεάν, ανακυκλωμένος, ευαίσθητος, δεν είναι σοβαροφανής, έχει χτίσει τα περισσότερα γλυπτά μου και γράφει ωραία επάνω του το χρώμα. Έχει όμως και το μειονέκτημα ότι στεγνώνει βασανιστικά αργά.

― Γλυπτά ή πίνακες;

Παλιότερα ήταν τα γλυπτά. Τώρα είναι οι πίνακες.

― Σου αρέσει η τέχνη του δρόμου; Σταματάς για να την παρατηρήσεις στους δρόμους και στους τοίχους της πόλης;

Παρατηρώ πάντα τα graffiti στους δρόμους και στους τοίχους της πόλης και μου αρέσει που η Αθήνα έχει γίνει χάρη σ’ αυτά μια τεράστια υπαίθρια γκαλερί. Μου αρέσει ακόμα η δροσιά και η αμεσότητα αυτών των έργων, τα οποία πρέπει να εκτελεστούν πολύ γρήγορα και πολλές φορές απαιτούν συνεργασία με άλλους.

― Με τι ασχολείσαι στο μεσοδιάστημα ανάμεσα σε δύο εκθέσεις σου;

Στην πραγματικότητα δεν υπάρχει μεσοδιάστημα, γιατί πάντα δούλευα παραπάνω από μία ιδέα μαζί. Οπότε, όταν μια θεματική έχει ολοκληρωθεί, εκτίθεται και συνεχίζω τις άλλες, όπως τώρα με το «Muffet Fiuu», που χρειάστηκε 13 χρόνια για να ολοκληρωθεί, ενώ ενδιάμεσα εξέθεσα την «Comic City».

― Βλέπεις τένις; Τι γνώμη έχεις για τη Σαράποβα;

Μου αρέσει το τένις και το παρακολουθώ όταν μπορώ. Η Σαράποβα ήταν μια από τις καλύτερες αθλήτριες στην ιστορία του τένις, ένας συνδυασμός αθλητικότητας και κομψότητας.

― Έχεις δουλέψει ως υπεύθυνος στο τμήμα graffiti της εταιρείας Άρσις, στη συντήρηση των τοιχογραφιών των Προπυλαίων του Πανεπιστημίου Αθηνών. Τι ακριβώς ήταν αυτή η δουλειά;

Στην Άρση ήμουν υπεύθυνος μιας ομάδας με ανήλικα παιδιά, παραβατικά, με την οποία φτιάχναμε graffiti σε θέατρα ή σε τοίχους που μας παραχωρούσαν οι ιδιοκτήτες τους. Στα προπύλαια του Πανεπιστημίου Αθηνών έκανα αποκάλυψη, αποκατάσταση και συντήρηση τοιχογραφιών και μοτίβων στις αίθουσες και στον εξωτερικό χώρο του κτιρίου.

― Η τέχνη είναι ακριβή, όμως εσύ πάντα φροντίζεις να υπάρχουν και έργα πολύ προσιτά στο κοινό. Θα συμβεί αυτό και στη νέα σου έκθεση;

Προπάντων σε αυτή την έκθεση, που γίνεται σε μια πολύ δύσκολη οικονομικά εποχή, όχι μόνο θα υπάρχουν έργα πολύ προσιτά στο κοινό αλλά και στο σύνολό της η έκθεση θα είναι προσιτή οικονομικά. Πιστεύω ότι τα έργα δεν πρέπει να κάθονται στο εργαστήριο, αλλά να φεύγουν με αξιοπρεπή τρόπο, για να συνεχίσουν το ταξίδι τους στον χρόνο.

― Μπορείς να θυμηθείς ποιο έργο τέχνης είδες τελευταία και σε μάγεψε;

Με μάγεψαν τα σχέδια που έκανε στο Δρομοκαΐτειο ο Αλέξης Ακριθάκης, κατά τη διάρκεια της νοσηλείας του εκεί.

→ Muffet Fiuu | Εγκαίνια: Πέμπτη 2/4 στις 18.00 | Διάρκεια έκθεσης έως 2/5 | Αίθουσα τέχνης: Τεχνοχώρος, Λεμπέση 12, Αθήνα, σταθμός μετρό Ακρόπολη.

→ Εξώφυλλα του Γιάννη Παυλίδη στην ATHENS VOICE, 2004 - 2023