Γενοκτονία των Ελλήνων της Μικράς Ασίας: Σφοδρή επίθεση της Άγκυρας στις δηλώσεις της Αθήνας

Η Γενοκτονία των Ελλήνων της Μικράς Ασίας επανήλθε στο επίκεντρο της δημόσιας αντιπαράθεσης με αφορμή την Εθνική Ημέρα Μνήμης, που τιμήθηκε στις 14 Σεπτεμβρίου. Οι δηλώσεις του Προέδρου της Δημοκρατίας, του Πρωθυπουργού και του Υπουργού Άμυνας για τα τραγικά γεγονότα του 1922 προκάλεσαν την οξεία αντίδραση της Άγκυρας, η οποία απάντησε με σκληρή γλώσσα.

Το τουρκικό υπουργείο Εξωτερικών απέρριψε τις τοποθετήσεις της ελληνικής ηγεσίας, χαρακτηρίζοντάς τες «αβάσιμες και σε πλήρη αντίθεση με την ιστορική πραγματικότητα». Στην ανακοίνωση σημειώνεται ότι οι ελληνικές αναφορές στη Γενοκτονία γίνονται «με αφορμή μια ψευδή επέτειο» και αποδίδονται στην «εισβολή και απόπειρα κατάληψης της Ανατολίας από την Ελλάδα». Παράλληλα, το ΥΠΕΞ της Τουρκίας κάλεσε την Αθήνα να αποφύγει, όπως αναφέρει, «ρητορικές που καλλιεργούν εχθρότητα» και να μην εργαλειοποιεί ιστορικά γεγονότα για εσωτερική πολιτική χρήση.

Από την ελληνική πλευρά, οι δηλώσεις κινήθηκαν σε κλίμα τιμής και μνήμης. Ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας Κωνσταντίνος Τασούλας έκανε λόγο για «μία από τις πιο σκοτεινές σελίδες της ελληνικής ιστορίας», τονίζοντας ότι οι χιλιάδες ζωές που χάθηκαν και οι πληθυσμοί που ξεριζώθηκαν παραμένουν ζωντανή μνήμη. Ο Πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης αναφέρθηκε στον Σεπτέμβριο του 1922 ως «τραγικό σημείο αναφοράς», επικαλούμενος μάλιστα τον Γιώργο Σεφέρη για να αποτυπώσει το βάρος της καταστροφής. Ο Υπουργός Άμυνας Νίκος Δένδιας, από την πλευρά του, στάθηκε στη συμβολή των προσφύγων στη διαμόρφωση της σύγχρονης Ελλάδας, υπογραμμίζοντας ότι η μνήμη τους αποτελεί θεμέλιο για τη συλλογική ταυτότητα.

Η αντιπαράθεση γύρω από τη Γενοκτονία αναδεικνύει για ακόμη μία φορά τις διαφορετικές αναγνώσεις της ιστορίας από τις δύο χώρες. Για την Ελλάδα, η Εθνική Ημέρα Μνήμης, θεσπισμένη το 1998 και τιμώμενη κάθε χρόνο στις 14 Σεπτεμβρίου, αποτελεί υπενθύμιση των θυμάτων και του ξεριζωμού των Ελλήνων της Μικράς Ασίας. Για την Τουρκία, οι αναφορές αυτές θεωρούνται απόπειρα παραποίησης της ιστορίας και πηγή έντασης στις διμερείς σχέσεις.

Το ζήτημα αυτό έρχεται σε μια περίοδο κατά την οποία Αθήνα και Άγκυρα προσπαθούν να διατηρήσουν ανοιχτούς διαύλους επικοινωνίας, παρά τις χρόνιες διαφωνίες τους. Ωστόσο, η διαχείριση της ιστορικής μνήμης εξακολουθεί να αποτελεί ένα από τα πιο ευαίσθητα και φορτισμένα πεδία, που συχνά επαναφέρει την αντιπαλότητα στο προσκήνιο.