Ομιλούσα ελληνικά αλλά και… ολίγα αλβανικά

Πόσοι από εμάς τους μετανάστες έχουμε βγει για φαγητό, για καφέ, για σινεμά είτε με κάποιον φίλο είτε με συγγενείς που έχουν έρθει να μας επισκεφτούν και δεν μπορούμε να αρθρώσουμε ούτε λέξη στη μητρική μας γλώσσα; Κι αν… τολμήσεις να μιλήσεις ελληνικά υπάρχει περίπτωση να παρεξηγηθούν οι φιλοξενούμενοί σου, όχι για κάποιον άλλο λόγο αλλά επειδή δεν καταλαβαίνουν την γλώσσα που μιλάς και, παράλληλα, τους φαίνεται αδιανόητο να έχεις ξεχάσει τη δική σου γλώσσα. Κι εσύ προσπαθείς και προσπαθείς και προσπαθείς να τους δώσεις να καταλάβουν, στην κοινή σας γλώσσα, αδιαφορώντας αν αυτά που έχεις πει ήταν σωστά είτε γραμματικά είτε συντακτικά. Ούτε καν σε νοιάζει να μάθεις αν κατάλαβαν αυτό που τους είπες αρκεί που έβγαλες ένα βάρος από μέσα σου έστω και αν αυτό δεν είναι πάντοτε κατανοητό από τους αποδέκτες.

Κι όμως όλο και σε περισσότερους νέους, της γενιάς μου τουλάχιστον, οι οποίοι έχουν μάθει να σκέφτονται, να μιλάνε, να νιώθουν, να εκφράζονται «ελληνικά» συμβαίνει αυτό. Πρόσφατα ήρθε μια ξαδέλφη μου και με επισκέφτηκε στην Αθήνα αμέσως μετά την κατάργηση της βίζας, και καθώς την ξεναγούσα και της εξιστορούσα διάφορα γεγονότα συνειδητοποίησα ότι παρόλο που εγώ νομίζω ότι μπορώ να εκφράζομαι στη μητρική μου γλώσσα, στα αλβανικά εν προκειμένω, οι άλλοι δεν καταλαβαίνουν απόλυτα τι τους λέω. Κι εκείνη τη στιγμή κατάλαβα πόσο δύσκολο είναι να κρατήσεις αναλλοίωτα κάποια σημαντικά πράγματα της δικής σου κουλτούρας και να μην τα αφήνεις να αλλοιωθούν με την πάροδο του χρόνου γιατί, καλώς ή κακώς, όταν ζεις σε μια άλλη κοινωνία με διαφορετικά ήθη και έθιμα και προσπαθείς να ενσωματωθείς για να καταφέρεις κάποια στιγμή να αφομοιωθείς είναι δύσκολο να ισορροπήσεις ανάμεσα σε δύο κουλτούρες, και μάλλον επιλέγεις την κουλτούρα της χώρας στην οποία ζεις προκειμένου να μην διαφέρεις από τους υπόλοιπους.

Όμως, πάντα θα υπάρχουν και άνθρωποι οι οποίοι θα σε κατακρίνουν για αυτή τη στάση σου, αλλά κάποιος που δεν έχει βιώσει την ανάγκη να ανήκει σε μια κοινωνική ομάδα και να είναι αποδεκτός δεν μπορεί να σε καταλάβει απόλυτα ούτε όμως έχει το δικαίωμα να σε «κατηγορεί» ότι ξέχασες τη μητρική σου γλώσσα.