Οι τελευταίες εξελίξεις για τις πανεθνικές διαδηλώσεις στη Γαλλία και την απαγόρευση κυκλοφορίας
Οι γαλλικές αρχές επιβάλλουν τοπικές απαγορεύσεις κυκλοφορίας, μεταξύ άλλων σε περιοχές του Παρισιού, καθώς η χώρα βρίσκεται αντιμέτωπη με τις χειρότερες ταραχές των τελευταίων ετών. Η απόφαση έρχεται μετά τις διαδηλώσεις για την εκπαίδευση και το κόστος ζωής, οι οποίες κλιμακώθηκαν το Σαββατοκύριακο σε ένα κύμα αιματηρής βίας σε ολόκληρη τη χώρα. Τα γεγονότα έχουν πυροδοτήσει μια πολιτική αντιπαράθεση για την απόδοση ευθυνών στο εσωτερικό της Γαλλίας και προκαλούν ανησυχία για την εξάπλωση των κινητοποιήσεων σε γειτονικές ευρωπαϊκές χώρες.
Η κατάσταση στη Γαλλία παρέμενε τεταμένη τη Δευτέρα, με τον πρωθυπουργό Σεμπαστιάν Λεκορνί να ζητά από ορισμένες πόλεις να επιβάλουν «μερική απαγόρευση κυκλοφορίας», προκειμένου να προστατευθούν οι πολίτες, οι περιουσίες και οι επιχειρήσεις.
Στη Λυών, απαγορεύονται οι συγκεντρώσεις σε δημόσιους δρόμους από τις 18:00 έως τις 21:00 της Δευτέρας, ενώ στη συνέχεια θα τεθεί σε ισχύ απαγόρευση κυκλοφορίας σε τμήματα της πόλης, από τις 21:00 έως τις 06:00 της Τρίτης. Στη Μασσαλία, οι αρχές απαγόρευσαν όλες τις συγκεντρώσεις και διαδηλώσεις από το μεσημέρι έως τις 20:00, τοπική ώρα.
Στη Νίκαια, σύμφωνα με τον δήμαρχο της πόλης, θα επιβληθεί απαγόρευση κυκλοφορίας για ανηλίκους στους δρόμους του κέντρου από τις 21:00 της Δευτέρας έως τις 06:00 της Τρίτης. Αντίστοιχα μέτρα ανακοινώθηκαν και σε αρκετές πόλεις και κωμοπόλεις του νομού Νορντ, στη βόρεια Γαλλία.
Το BFMTV, επικαλούμενο το γραφείο του πρωθυπουργού, μετέδωσε ότι οι περιορισμοί θα αφορούν τη Λιλ, το Ντουέ, το Βατινιί και το Ντενέν και θα ισχύσουν από τις 20:00 της Δευτέρας έως τις 06:00 της Τρίτης.
Τα μέτρα επιβλήθηκαν μετά τις περισσότερες από 2.000 συλλήψεις που πραγματοποιήθηκαν το Σαββατοκύριακο. Έχουν αναφερθεί τουλάχιστον δύο θάνατοι, καθώς και σοβαροί τραυματισμοί, μεταξύ των οποίων δύο άνθρωποι που έχασαν τα χέρια τους.
Κατά τη διάρκεια των διαδηλώσεων, η αστυνομία έκανε χρήση δακρυγόνων εναντίον των συγκεντρωμένων και συγκρούστηκε με ομάδες ταραχοποιών, οι οποίοι φορούσαν μαύρα ρούχα και κουκούλες, έβαζαν φωτιές και εισέβαλλαν σε καταστήματα και δημόσια κτίρια. Εικόνες που μεταδόθηκαν δείχνουν ακόμη και ιστορικά κτίρια να παραδίδονται στις φλόγες. Καθώς η Γαλλία αρχίζει να υπολογίζει το κόστος των καταστροφών, πληθαίνουν οι κατηγορίες ότι η κυβέρνηση δεν προέβλεψε επαρκώς την έκταση της κρίσης, μόλις έξι μήνες πριν από τις εκλογές για την ανάδειξη του διαδόχου του Γάλλου προέδρου Εμανουέλ Μακρόν. Οι αρχές και οι πολιτικοί ηγέτες υπογραμμίζουν ότι η συντριπτική πλειονότητα των διαδηλωτών συμμετείχε ειρηνικά. Ωστόσο, η έκταση των συγκρούσεων και των καταστροφών, η μεγαλύτερη των τελευταίων ετών, έχει προκαλέσει αναστάτωση στη χώρα και έντονες αντιδράσεις τόσο από την πολιτική ηγεσία όσο και από τους πολίτες.
«Όσοι προκάλεσαν καταστροφές πρέπει να πληρώσουν», δήλωσε ο Μακρόν το βράδυ της Κυριακής. «Όσοι λεηλάτησαν πρέπει να επιστρέψουν όσα πήραν. Όσοι επιχείρησαν να ανατρέψουν τη Δημοκρατία θα λογοδοτήσουν».
Όλα ξεκίνησαν τον Σεπτέμβριο, με απεργία μαθητών και εκπαιδευτικών σε λύκειο στα προάστια του Παρισιού. Οι συμμετέχοντες ζητούσαν περισσότερους εκπαιδευτικούς και πρόσθετους πόρους για το σχολείο. Τα αιτήματά τους ικανοποιήθηκαν και η απεργία έληξε, ωστόσο είχε ήδη πυροδοτήσει ένα κύμα διαμαρτυριών που σύντομα εξαπλώθηκε σε ολόκληρη τη χώρα. Μαθητές σε διάφορες περιοχές της Γαλλίας, δυσαρεστημένοι εδώ και καιρό με ένα εκπαιδευτικό σύστημα που αντιμετωπίζει ελλείψεις προσωπικού και υπερπλήρεις τάξεις, ξεκίνησαν διαδηλώσεις, οι οποίες σε ορισμένες περιπτώσεις εξελίχθηκαν σε βίαια επεισόδια.
Μέσα σε λίγες εβδομάδες, οι διαδηλώσεις διευρύνθηκαν και εξελίχθηκαν σε ένα ευρύτερο κοινωνικό κίνημα, πέρα από τον μαθητικό και φοιτητικό χώρο. Στο επίκεντρο βρέθηκαν η δυσκολία κάλυψης του κόστους ζωής, η αντίληψη ότι η κυβέρνηση δεν αναλαμβάνει δράση, η διεύρυνση των οικονομικών ανισοτήτων και η έντονη επιθυμία για κοινωνικές και πολιτικές αλλαγές.
«Αυτό δεν μπορεί να συνεχιστεί», δήλωσε στο CNN η 57χρονη Μαρία Πάλας, μέλος μεγάλης γαλλικής συνδικαλιστικής οργάνωσης, κατά τη διάρκεια της διαδήλωσης του Σαββάτου στο Παρίσι. «Υπάρχει το κόστος ζωής. Υπάρχει η ανεργία. Υπάρχουν ένα σωρό προβλήματα. Ένας νέος άνθρωπος ψάχνει για δουλειά, του υπόσχονται πολλά και τελικά καταλήγει χωρίς τίποτα».
Τι συνέβη το Σαββατοκύριακο
Περισσότεροι από 500.000 άνθρωποι διαδήλωσαν το Σάββατο σε ολόκληρη τη Γαλλία. Στην πλειονότητά τους, οι κινητοποιήσεις ήταν ειρηνικές. Ο επικεφαλής της γαλλικής Αριστεράς Ζαν-Λικ Μελανσόν περιέγραψε το πλήθος στο Παρίσι ως ανθρώπους που «κινούνταν ήρεμα». Ωστόσο, σε αρκετές περιοχές οι διαδηλώσεις εξελίχθηκαν σε βίαια επεισόδια, ιδιαίτερα μετά τη δύση του ηλίου.
Στο Παρίσι, ομάδες νεαρών με καλυμμένα πρόσωπα λεηλάτησαν καταστήματα και έβαλαν φωτιές. Στη Λυών, διαδηλωτές πυρπόλησαν το τουριστικό γραφείο της πόλης. Στη Λιμόζ, στην κεντρική Γαλλία, ο πύργος του δημαρχείου, ηλικίας 143 ετών, κατέρρευσε μέσα στις φλόγες, ξυπνώντας σε ορισμένους επώδυνες μνήμες από την πυρκαγιά στον καθεδρικό ναό της Παναγίας των Παρισίων.
Εκατοντάδες επιχειρήσεις υπέστησαν βανδαλισμούς στην περιφέρεια Ιλ-ντε-Φρανς, στην οποία ανήκει και το Παρίσι, σύμφωνα με εκπρόσωπο της τοπικής επιχειρηματικής κοινότητας που μίλησε στο BFMTV. Την Κυριακή, οι διαδηλώσεις υποχώρησαν σε κάποιο βαθμό, αν και σημειώθηκαν νέες εστίες έντασης. Η αστυνομία έκανε χρήση δακρυγόνων στην ιστορική πλατεία Δημοκρατίας, μία από τις μεγαλύτερες δημόσιες πλατείες του Παρισιού.
«Είναι σπαρακτικό, πραγματικά σπαρακτικό να βλέπεις την πόλη μας σε αυτή την κατάσταση», δήλωσε στο Reuters η 59χρονη Φαρίντα, κάτοικος της Μασσαλίας, η οποία δεν έδωσε το επώνυμό της. «Αν κάθε διαδήλωση καταλήγει με όλες τις βιτρίνες σπασμένες και τα καταστήματα κατεστραμμένα, αυτό δεν μπορεί να συνεχιστεί. Δεν γίνεται να συνεχιστεί».
Η 56χρονη Παολά Φορμέντι, κάτοικος του Παρισιού, εξέφρασε την υποστήριξή της στην «δικαιολογημένη» οργή των διαδηλωτών, καταδικάζοντας παράλληλα τη βία.
Στην κυριακάτικη ομιλία του, ο Μακρόν αναγνώρισε ότι οι διαδηλωτές έχουν βάσιμα παράπονα και δήλωσε ότι θα αναλάβει «μια σειρά διεθνών πρωτοβουλιών», με στόχο την αντιμετώπιση των υψηλών τιμών των καυσίμων και τη διασφάλιση σταθερού εφοδιασμού από τις χώρες του Κόλπου. Δεν προχώρησε, ωστόσο, σε συγκεκριμένες δεσμεύσεις ούτε έδωσε περισσότερες λεπτομέρειες.
Ακόμη και ο υπουργός Εσωτερικών Λοράν Νουνιέ παραδέχθηκε ότι οι αρχές δεν είχαν προβλέψει την έκταση των ταραχών και υπέβαλε την παραίτησή του, την οποία ο Μακρόν αρνήθηκε να αποδεχθεί.
Τι θα συμβεί στη συνέχεια και υπάρχει κίνδυνος εξάπλωσης;
Οι διαδηλώσεις και οι πολιτικές τους συνέπειες ενδέχεται να επηρεάσουν τις επερχόμενες εκλογές στη Γαλλία την επόμενη άνοιξη. Η επικεφαλής της γαλλικής ακροδεξιάς, Μαρίν Λεπέν, η οποία προηγείται στις δημοσκοπήσεις, υποστήριξε το Σαββατοκύριακο ότι «τα δικαιολογημένα κοινωνικά αιτήματα έχουν γίνει, για ακόμη μία φορά, όμηροι της άκρας Αριστεράς». Ο πολιτικός της αντίπαλος από την άκρα Αριστερά, Ζαν-Λικ Μελανσόν, έχει υπερασπιστεί επανειλημμένα το δικαίωμα των μαθητών να διαδηλώνουν.
Κινητοποιήσεις πραγματοποιήθηκαν, ωστόσο, και σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες το ίδιο Σαββατοκύριακο. Ο γενικός γραμματέας του Συμβουλίου της Ευρώπης, Αλέν Μπερσέ, δήλωσε ότι η οργή των ειρηνικών διαδηλωτών αξίζει απάντηση, προειδοποιώντας παράλληλα να μη χρησιμοποιηθεί πολιτικά η κατάσταση εν μέσω της βίας.
«Από το Παρίσι έως το Μιλάνο και από τις Βρυξέλλες έως τα Τίρανα, οι διαδηλώσεις στην Ευρώπη εξαπλώνονται σαν ιός», έγραψε στην πλατφόρμα X. «Ανισότητες. Εκπαίδευση. Στέγαση. Έλλειψη προοπτικών. Η αίσθηση ότι κανείς δεν σε ακούει».
Στο Βέλγιο, μαθητές διαδήλωσαν διαμαρτυρόμενοι για την κατάσταση του εκπαιδευτικού συστήματος. Στη Λισαβόνα της Πορτογαλίας, δεκάδες χιλιάδες άνθρωποι συμμετείχαν το Σάββατο σε πορεία διαμαρτυρίας για την αύξηση του κόστους ζωής και τη στεγαστική κρίση στη χώρα.
Στην Ιταλία, το Μιλάνο βίωσε επίσης δύο συνεχόμενες νύχτες αναταραχών το Σαββατοκύριακο. Διαδηλωτές πέταξαν πέτρες και λεηλάτησαν σούπερ μάρκετ, ενώ η αστυνομία απάντησε με δακρυγόνα και εκτοξευτήρες νερού και προχώρησε σε 32 συλλήψεις. Ο Ιταλός υπουργός Εξωτερικών Αντόνιο Ταγιάνι δήλωσε ότι τα καταστήματα στην πόλη παρέμεναν κλειστά τη Δευτέρα και ότι η κυβέρνηση θα «αντιδράσει αποφασιστικά» στη βία. Ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης Ματέο Σαλβίνι ανακοίνωσε ότι 500 στρατιωτικοί θα αναπτυχθούν στο Μιλάνο. Η αποστολή τους αναμένεται να συμπεριληφθεί σε ένα πακέτο μέτρων ασφαλείας, το οποίο πρόκειται να εγκριθεί σε συνεδρίαση του υπουργικού συμβουλίου την Τρίτη.
Στην Αλβανία, μαθητές και φοιτητές διαδηλώνουν εδώ και μήνες κατά της διαφθοράς που, όπως υποστηρίζουν, χαρακτηρίζει την κυβέρνηση. Οι διαδηλώσεις στην πρωτεύουσα, τα Τίρανα, εξελίχθηκαν σε βίαια επεισόδια το Σαββατοκύριακο, ενώ ένας διαδηλωτής φωτογραφήθηκε να εκτοξεύει βόμβα μολότοφ εναντίον αστυνομικών των μονάδων καταστολής ταραχών.
Οι αρχές σε πολλές από αυτές τις χώρες καταδίκασαν τη βία και απηύθυναν εκκλήσεις για ηρεμία. Οι κινητοποιήσεις προσέλκυσαν ακόμη και την προσοχή του Λευκού Οίκου. Ο αντιπρόεδρος των ΗΠΑ Τζέι Ντι Βανς ανάρτησε στην πλατφόρμα X βίντεο από το φλεγόμενο δημαρχείο της Λιμόζ, αποδίδοντας τις ταραχές σε αποτυχημένη μεταναστευτική πολιτική. Ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ αναφέρθηκε επίσης στις διαδηλώσεις κατά τη διάρκεια προεκλογικής συγκέντρωσης στη Τζόρτζια το Σαββατοκύριακο, λέγοντας αστειευόμενος: «Πάμε στη Γαλλία να συμμετάσχουμε στην επανάσταση και να ξοδέψουμε εκεί τα 5.000 δολάρια μας», αναφερόμενος στο μέρισμα που έχουν υποσχεθεί οι Ρεπουμπλικανοί σε περίπτωση νίκης στις ενδιάμεσες εκλογές.
12°
