diomideios_kipos

Εξερευνώντας τον Διομήδειο Κήπο, τον αχανή βοτανικό της Αττικής

BΟΛΤΑ ΣΤΟΝ ΔΙΟΜΗΔΕΙΟ ΒΟΤΑΝΙΚΟ ΚΗΠΟ, ΤΟΝ ΜΕΓΑΛΥΤΕΡΟ ΣΤΗΝ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗ ΜΕΣΟΓΕΙΟ
CITY VIBES

Ο μεγαλύτερος Βοτανικός Κήπος στην Ανατολική Μεσόγειο, με έκταση 1.860 στρέμματα στις Βόρειες πλαγιές του Όρους Αιγάλεω, απέχει μόλις 8χλμ από το κέντρο της Αθήνας. Παρόλα αυτά λίγοι έχουν εξερευνήσει τον Διομήδειο Κήπο ή αλλιώς τον Bοτανικό Κήπο Ιουλίας και Αλεξάνδρου Διομήδους στο Χαϊδάρι. Η φήμη του, αποτελεί θα λέγαμε κάτι σαν μυστικό των κατοίκων των δυτικών προαστίων ώστε για κάποιο λόγο να κρατήσουν αποκλειστικό προνόμιο για τους ίδιους, τους περιπάτους ανάμεσα στην πυκνή βλάστηση με τους επιβλητικούς κορμούς και τις λίμνες με τα νούφαρα και τα bamboo. Μπορεί ο κήπος προς το παρόν να είναι κλειστός λόγω της απαγόρευσης, ωστόσο εμείς καταφέραμε να μπούμε για να ρίξουμε μια ματιά στην ομορφιά που περιμένει το ευρύ κοινό μετά την χαλάρωση των μέτρων.

diomideios_kipos
Λίμνη του Κήπου με Φακή του νερού (Lemna minor), το υδρόβιο φυτό που βλέπουμε συχνά μέσα στα ενυδρεία. © Θανάσης Καρατζάς

Τα 200 περίπου στρέμματα του Κήπου είναι καλλιεργημένα και φιλοξενούν περίπου 4.000 είδη φυτών. Αριστερά από την Κεντρική Είσοδο έχει διαμορφωθεί το Τμήμα Ιστορικών Φυτών του Κήπου, ένα τμήμα που δεν συναντάται σε κανένα άλλο Βοτανικό Κήπο στον κόσμο όπως μας πληροφόρησαν οι φροντιστές του. Εκεί φιλοξενούνται είδη που αναφέρονται στην Αρχαία Ελληνική μυθολογία, στην Παλαιά και στην Καινή Διαθήκη, για παράδειγμα ο Νάρθηκας, στον βλαστό του οποίου σύμφωνα με τον μύθο ο Προμηθέας έκρυψε τη φωτιά και τη μετέφερε κρυφά από τους θεούς στους ανθρώπους. Η αφιερωμένη στην Αφροδίτη μυρτιά που με τους κλάδους της η θεά κάλυψε το γυμνό σώμα της όταν βγήκε από τη θάλασσα, καθώς επίσης και η άκανθος, από τα φύλλα της οποίας προήλθε η έμπνευση για τα κιονόκρανα κορινθιακού ρυθμού. Ανάμεσα σε αυτά, το κώνειο με το οποίο θανατώθηκε ο φιλόσοφος Σωκράτης. 

diomideios_kipos
© Θανάσης Καρατζάς
diomideios_kipos
© Θανάσης Καρατζάς

Το κομμάτι των Ιστορικών φυτών διαδέχεται ο Ανθώνας του Κήπου, με τα δεκαπέντε μεγάλα παρτέρια, τα αναρρηχητικά φυτά κατά το μήκος του και τις εικοσιπέντε λίμνες του. Τα γιγάντια νούφαρα και οι νερόκρινοι βγάζουν το άνθος τους τον Μάιο, ωστόσο στην επιφάνεια του νερού έχει κάνει ήδη την εμφάνισή της η Φακή του νερού (Lemna minor), το υδρόβιο φυτό που βλέπουμε συχνά μέσα στα ενυδρεία. Κάθε είδος με ταμπελάκι για την ταυτότητα και τη γεωγραφική του εξάπλωση. 

diomideios_kipos
Κάθε είδος με ταμπελάκι για την ταυτότητα και τη γεωγραφική του εξάπλωση. / © Θανάσης Καρατζάς

Τα καλλωπιστικά φυτά στα παρτέρια προέρχονται από όλον τον κόσμο, aνάμεσά τους κολομπίνες, ίριδες, αστέρες και πολλά άλλα που δίνουν άρωμα όλες τις εποχές, ακόμα χειμώνα. Συνεχίζοντας τη βόλτα προς τα δεξιά της κεντρικής εισόδου η βλάστηση γίνεται πιο πυκνή και ο επισκέπτης εισέρχεται στον Δενδρώνα που φιλοξενεί ψηλούς κορμούς και θάμνους από κάθε σχεδόν ήπειρο, από την Ωκεανία ως τη Αφρική και τη Μεσόγειο ως την Αμερική.

diomideios_kipos
O Δενδρώνας φιλοξενεί ψηλούς κορμούς και θάμνους από την Ωκεανία ως τη Αφρική και την Μεσόγειο ως την Αμερική / © Θανάσης Καρατζάς

Στον τομέα της Ωκεανίας για παράδειγμα μπορεί να γνωρίσει κανείς διάφορα είδη ευκαλύπτου. Στον τομέα της Βόρειας και Κεντρικής Αμερικής από την άλλη είδαμε την αειθαλή σεκόϊα που το ύψος της μπορεί να ξεπεράσει τα 100 μέτρα ή το Ginko biloba, το φυτό που λέγεται ότε έτρωγαν οι φυτοφάγοι δεινόσαυροι πριν εκατομμύρια χρόνια. Η λεπτομέρεια και η προσοχή σε όλα τα φυτά από την ομάδα γεωπόνων του Κήπου δείχνει ότι έχει σχεδιαστεί στα πρότυπα των μεγάλων βοτανικών της Ευρώπης. 

diomideios_kipos
© Θανάσης Καρατζάς
diomideios_kipos
Δάσος Bamboo / © Θανάσης Καρατζάς

Ο Διομήδειος Κήπος έχει και θερμοκήπειο στο οποίο αναπτύσσει και διατηρεί φυτά που έχουν ανάγκη υψηλότερων θερμοκρασιών και υγρασίας, όπως τα φυτά των τροπικών δασών, κάκτους και παχύφυτα. Μεταξύ άλλων, ο επισκέπτης έχει τη δυνατότητα να παρατηρήσει το ζαχαροκάλαμο, το φυτό του πιπεριού, τη Μimosa, το φυτό με τα ευαίσθητα στο άγγιγμα φύλλα, την εντομοφάγο Δροσερά. Παράλληλα εκατοντάδες είδη ζώων ζουν στο προστατευόμενο κομμάτι της έκτασής του. Σπάνια ψάρια στις λίμνες και αμέτρητες νεροχελώνες, κουκουβάγιες, ελεύθερα πτηνά ή σε καταφύγια, αλεπούδες και λαγοί είναι κάποια από αυτά που ο επισκέπτης μπορεί να παρατηρήσει.

diomideios_kipos
Φυτά των τροπικών δασών, κάκτοι και παχύφυτα στο θερμοκήπιο του Κήπου / © Θανάσης Καρατζάς
diomideios_kipos
Όρνεα στο καταφύγιο του Κήπου / © Θανάσης Καρατζάς

Στο βορεινό κομμάτι ο περιηγητής έχει δύο επιλογές: Η μία από αυτές είναι να ακολουθήσει κάποιες από τις πεζοπορικές διαδρομές προς το βουνό, σε ομάδες ή κατά μόνας. Ξεκινούν aπό το δάσος, εκεί που βρίσκεται το μνημείο προς τιμήν των εκτελεσθέντων στο χώρο του Κήπου το 1945 από τους Γερμανούς, κοντά στο πιο καλοδιατηρημένο ασβεστοκαμινο της Αττικής. Το τελευταίο πρόκειται για έναν κλειστό φούρνο στον οποίο φτιαχνόταν ασβέστης ως τη δεκαετία του 1970 όπου ξεκίνησε να γίνεται η παρασκευή του βιομηχανικά. Η δεύτερη επιλογή περιλαμβάνει παιχνίδι και κολατσιό στο αναψυκτήριο και την παιδική χαρά. Oι χειροποίητες παιδικές κατασκευές έχουν μάλιστα δημιουργηθεί από τους ίδιους τους ανθρώπους του Κήπου. 

diomideios_kipos
To μνημείο προς τιμήν των εκτελεσθέντων στο χώρο του Κήπου το 1945 από τους Γερμανούς / © Θανάσης Καρατζάς
diomideios_kipos
Tο πιο καλοδιατηρημένο ασβεστοκαμινο της Αττικής / © Θανάσης Καρατζάς

Η πρόσβαση για τον Διομήδειο είναι εύκολη με ΙΧ. Εκτείνεται λίγο μετά από το Δρομοκαΐτειο Θεραπευτήριο, μέχρι τη Μονή Δαφνίου και βρίσκεται στα αριστερά για τους κατευθυνόμενους μέσω της Ιεράς οδού από την Αθήνα στο νούμερο 403. Οι ώρες κοινού έχουν τροποποιηθεί προσωρινά λόγω της πανδημίας. Περισσότερες πληροφορίες μπορεί να μάθει κανείς στην ιστοσελίδα του http://www.diomedes-bg.uoa.gr

diomideios_kipos
Oι χειροποίητες παιδικές κατασκευές έχουν δημιουργηθεί από τους ανθρώπους του Κήπου/ © Θανάσης Καρατζάς
Back to top
Το Soundtrack της Πόλης
Athens Voice 102.5